1
00:00:25,320 --> 00:00:27,920
<i>Dünyadaki her canlının hayatı</i>…

2
00:00:31,360 --> 00:00:32,840
<i>…uzun zaman önce olmuş…</i>

3
00:00:35,120 --> 00:00:38,880
<i>…bazı olayların yankılarını taşır.</i>

4
00:00:43,680 --> 00:00:45,600
<i>Akılalmaz boyuttaki bu olaylar…</i>

5
00:00:47,920 --> 00:00:49,280
<i>…ürkütücü güzelliktedir…</i>

6
00:00:51,440 --> 00:00:54,240
<i>…ve tüm canlıları,</i>

7
00:00:56,080 --> 00:00:58,760
<i>onların her hareketini ve kararını,</i>

8
00:00:59,440 --> 00:01:00,920
<i>her kalp atışını…</i>

9
00:01:02,920 --> 00:01:05,720
<i>…tüm zamanların</i>
<i>en muazzam hikâyesine bağlar.</i>

10
00:01:07,760 --> 00:01:12,320
<i>13,8 milyar yıl önce başlayan bu hikâyede…</i>

11
00:01:14,680 --> 00:01:17,160
<i>…milyarlarca yıldız</i>

12
00:01:18,240 --> 00:01:20,040
<i>ve milyarlarca dünya…</i>

13
00:01:22,240 --> 00:01:25,440
<i>…yaşayıp yok olarak…</i>

14
00:01:27,920 --> 00:01:30,960
<i>…hayata ev sahipliği yaptığını bildiğimiz</i>

15
00:01:32,200 --> 00:01:34,880
<i>tek gezegenin oluşmasını sağladı.</i>

16
00:01:39,200 --> 00:01:41,160
<i>Bize hayat veren yıldız tozundan…</i>

17
00:01:43,440 --> 00:01:46,640
<i>…hayatımızı sürdürmemizi sağlayan</i>
<i>kozmik malzemelere…</i>

18
00:01:52,880 --> 00:01:56,400
<i>…ve her şeye güç veren yıldız ışığına…</i>

19
00:01:57,960 --> 00:02:03,360
<i>Bu, evrenimizin hikâyesi.</i>

20
00:02:28,000 --> 00:02:32,480
YILDIZ IŞIĞININ PEŞİNDE

21
00:02:39,560 --> 00:02:40,800
<i>Doğu Afrika.</i>

22
00:02:41,960 --> 00:02:45,800
SERENGETİ, TANZANYA

23
00:02:46,160 --> 00:02:50,760
<i>Yaşamla evren arasındaki</i>
<i>en hayati bağ buradadır.</i>

24
00:02:55,000 --> 00:02:57,120
<i>Wa Chini adında…</i>

25
00:03:00,400 --> 00:03:02,720
<i>…çok özel bir yırtıcı da burada.</i>

26
00:03:06,000 --> 00:03:10,240
<i>Bir çitanın yaşamı sürekli,</i>
<i>hayati enerji için…</i>

27
00:03:12,280 --> 00:03:13,720
<i>…yiyecek aramakla geçer.</i>

28
00:03:16,120 --> 00:03:21,400
<i>Burası bir yırtıcı için dünya üzerinde</i>
<i>en zor yiyecek bulunan yerlerdendir.</i>

29
00:03:31,000 --> 00:03:34,240
<i>Kavurucu güneş bu kuru, ıssız düzlüklerden</i>

30
00:03:34,320 --> 00:03:36,600
<i>hemen her şeyi uzaklaştırdı.</i>

31
00:03:42,800 --> 00:03:47,000
<i>Geride kalan her canlı da</i>
<i>yaşam mücadelesi veriyor.</i>

32
00:03:51,480 --> 00:03:53,560
<i>Wa Chini'nin tek odağı…</i>

33
00:03:57,360 --> 00:03:59,560
<i>…onu yönlendiren tek şey…</i>

34
00:04:03,000 --> 00:04:04,000
<i>…açlık.</i>

35
00:04:07,800 --> 00:04:10,800
<i>Bu basit, ilkel dürtünün kaynağı</i>

36
00:04:10,880 --> 00:04:14,520
<i>çevresiyle arasında bulunan derin bağdır.</i>

37
00:04:15,520 --> 00:04:18,680
<i>Serengeti'nin ötesine uzanan,</i>

38
00:04:19,280 --> 00:04:20,840
<i>gezegenimizi de aşıp</i>

39
00:04:22,000 --> 00:04:23,600
<i>evrene dek ulaşan bir bağ.</i>

40
00:04:29,720 --> 00:04:31,800
<i>Wa Chini'nin vücudundaki her hücre…</i>

41
00:04:34,160 --> 00:04:36,720
<i>…kadim bir enerji akışıyla bağlantılıdır.</i>

42
00:04:39,920 --> 00:04:44,240
<i>Bu akış, Wa Chini'nin hayatını</i>
<i>bir yıldızın kalbine bağlar.</i>

43
00:04:49,840 --> 00:04:53,640
<i>Uçsuz bucaksız uzaya yayılan</i>
<i>bu kesintisiz akış…</i>

44
00:04:58,240 --> 00:05:02,160
<i>…13,8 milyar yıl önceye kadar uzanır.</i>

45
00:05:13,200 --> 00:05:18,280
<i>Evrenimizin oluşumundan beri</i>
<i>var olan kadim enerji…</i>

46
00:05:20,160 --> 00:05:21,360
<i>…her şeye güç verir.</i>

47
00:05:23,200 --> 00:05:24,200
<i>Her gezegene.</i>

48
00:05:26,320 --> 00:05:27,280
<i>Her yıldıza.</i>

49
00:05:30,480 --> 00:05:31,400
<i>Her hayata.</i>

50
00:05:40,240 --> 00:05:42,760
<i>Wa Chini enerji arayışında.</i>

51
00:05:46,120 --> 00:05:47,640
<i>Sadece kendi için değil.</i>

52
00:05:49,440 --> 00:05:52,040
<i>Beş aylık iki yavrunun annesi olarak</i>

53
00:05:53,800 --> 00:05:56,840
<i>aç ailesini beslemek için</i>
<i>mücadele veriyor.</i>

54
00:06:04,400 --> 00:06:07,520
<i>Mevsim kurak ve yiyecek miktarı az.</i>

55
00:06:08,920 --> 00:06:11,960
<i>Yine de enerji her zamankinden daha bol.</i>

56
00:06:15,960 --> 00:06:17,880
<i>Sadece farkında değiliz.</i>

57
00:06:21,280 --> 00:06:25,680
<i>Güneş Sistemimizde bulunan</i>
<i>en büyük, en parlak, en sıcak cisim.</i>

58
00:06:28,240 --> 00:06:29,400
<i>Güneş.</i>

59
00:06:41,240 --> 00:06:45,600
<i>Yakıcı devasa plazma halkaları</i>
<i>Güneş'in yüzeyinden fışkırıyor.</i>

60
00:06:51,960 --> 00:06:58,720
<i>Güneş'imizin her saniye yaydığı enerji</i>
<i>dört buçuk trilyon atom bombasına denktir…</i>

61
00:07:01,560 --> 00:07:04,280
<i>…ve gezegenimize</i>
<i>bir saatte yolladığı enerji</i>

62
00:07:04,880 --> 00:07:07,960
<i>tüm dünyanın</i>
<i>bir yılda tükettiğinden fazladır.</i>

63
00:07:12,520 --> 00:07:16,320
<i>Ama bu muazzam ateş topu</i>
<i>ne kadar etkileyici olsa da…</i>

64
00:07:18,680 --> 00:07:21,520
…<i>Wa Chini Güneş ışınlarını yiyemez.</i>

65
00:07:23,760 --> 00:07:26,320
<i>Sadece kaçan şeyleri yiyebilir.</i>

66
00:07:29,280 --> 00:07:30,560
<i>Ceylan gibi.</i>

67
00:07:38,760 --> 00:07:44,760
<i>Benekli kürkü, avını takip için</i>
<i>gerekli kamuflajı sağlar.</i>

68
00:07:58,200 --> 00:08:03,640
<i>Saklanacak çok az yer olduğundan</i>
<i>avına daha fazla yaklaşamaz.</i>

69
00:08:15,640 --> 00:08:19,040
<i>Neyse ki Wa Chini'nin</i>
<i>gizli bir silahı var.</i>

70
00:08:26,280 --> 00:08:29,640
<i>Çitalar karadaki en hızlı hayvanlardır.</i>

71
00:08:32,160 --> 00:08:35,400
<i>Sıfırdan 100 kilometreye</i>
<i>sadece üç saniyede çıkabilir…</i>

72
00:08:37,440 --> 00:08:40,680
<i>…ama ceylanlar da kıl payı ikincidir.</i>

73
00:08:45,080 --> 00:08:47,200
<i>Wa Chini çok fazla enerji harcıyor…</i>

74
00:08:59,960 --> 00:09:01,280
<i>…ama eli boş dönüyor.</i>

75
00:09:05,400 --> 00:09:09,000
<i>Yetişkin bir çita, bir haftadan fazla</i>
<i>yemek yemeden durabilir.</i>

76
00:09:12,600 --> 00:09:17,040
<i>Ama yavrular en fazla</i>
<i>birkaç gün dayanabilir.</i>

77
00:09:24,080 --> 00:09:29,440
<i>Ve bu iki yavru çok acıkmaya başladı.</i>

78
00:09:31,720 --> 00:09:36,240
SON YEMEĞİN ÜSTÜNDEN 24 SAAT GEÇTİ

79
00:09:37,840 --> 00:09:40,880
<i>Bu kadar yüksek hızda avlanmak</i>
<i>inanılmaz yorucudur.</i>

80
00:09:43,200 --> 00:09:46,320
<i>Wa Chini'nin enerji rezervi</i>
<i>tehlikeli derecede azaldı.</i>

81
00:09:50,680 --> 00:09:54,200
<i>Tekrar avlanacak gücü bulması</i>
<i>saatlerini alacak.</i>

82
00:10:00,240 --> 00:10:04,000
<i>Wa Chini ve yavrularının gücü tükeniyor.</i>

83
00:10:22,040 --> 00:10:25,280
<i>Gezegendeki tüm hayvanlar</i>
<i>aynı amaç için savaş veriyor.</i>

84
00:10:26,480 --> 00:10:27,680
<i>Enerji tüketmek…</i>

85
00:10:31,320 --> 00:10:32,680
<i>…ve enerji kullanmak.</i>

86
00:10:38,160 --> 00:10:40,000
<i>Stratejin ne olursa olsun,</i>

87
00:10:40,080 --> 00:10:41,960
<i>ister hızlı ister yavaş ol…</i>

88
00:10:47,080 --> 00:10:49,920
<i>…bir sonraki yemeğinin garantisi yoktur.</i>

89
00:10:59,280 --> 00:11:03,520
<i>Açlık hepimizin aşması gereken</i>
<i>bir sorundur.</i>

90
00:11:04,800 --> 00:11:08,640
SON YEMEĞİN ÜSTÜNDEN 30 SAAT GEÇTİ

91
00:11:12,600 --> 00:11:14,960
<i>Wa Chini son takibin ardından toparlandı</i>

92
00:11:15,920 --> 00:11:18,520
<i>ve bir sonraki fırsatını kolluyor.</i>

93
00:11:22,920 --> 00:11:24,480
<i>O da tüm anne çitalar gibi</i>

94
00:11:26,040 --> 00:11:27,920
<i>yavruları tek başına büyütüyor.</i>

95
00:11:31,680 --> 00:11:33,480
<i>Yavrularını besleyebilmek için</i>

96
00:11:34,320 --> 00:11:36,360
<i>her gün avlanması gerek.</i>

97
00:11:38,240 --> 00:11:40,920
<i>Ama kendine gelmesi çok uzun sürdü</i>

98
00:11:42,240 --> 00:11:43,960
<i>ve güneş artık batmak üzere.</i>

99
00:11:53,720 --> 00:11:55,280
<i>Gün ışığıyla birlikte</i>

100
00:11:56,480 --> 00:11:58,720
<i>ailenin yemek umudu da azalıyor.</i>

101
00:12:05,880 --> 00:12:07,160
<i>Dünya döndükçe…</i>

102
00:12:09,960 --> 00:12:15,200
<i>…Serengeti de güneşten uzaklaşıp</i>
<i>karanlığa bürünüyor.</i>

103
00:12:21,520 --> 00:12:24,720
<i>Yaşamın güneşle bağını gösteren</i>
<i>güçlü bir örnek.</i>

104
00:12:29,200 --> 00:12:32,760
<i>Bizim hikâyemiz Güneş'in de hikâyesidir.</i>

105
00:12:35,160 --> 00:12:36,560
<i>Uzun zaman önce…</i>

106
00:12:39,760 --> 00:12:44,440
<i>…Güneş Sistemimiz bugüne kıyasla</i>
<i>çok daha soğuk ve karanlıktı.</i>

107
00:12:52,680 --> 00:12:56,800
4,6 MİLYAR YIL ÖNCE

108
00:12:56,880 --> 00:13:01,960
<i>Yine de bir yıldızın doğumu için</i>
<i>şartlar mükemmeldi.</i>

109
00:13:05,200 --> 00:13:07,760
<i>Mutlak sıfıra yakın sıcaklıklarda,</i>

110
00:13:08,640 --> 00:13:11,960
<i>yer çekiminin gücüyle</i>
<i>toz ve gaz kümeleri birleşip…</i>

111
00:13:14,240 --> 00:13:15,760
<i>…dev bir bulut oluşturdu.</i>

112
00:13:22,880 --> 00:13:24,720
<i>Bulut içe doğru çöktü</i>

113
00:13:24,800 --> 00:13:28,200
<i>ve parlayan, sıcak bir gaz topuna dönüştü.</i>

114
00:13:32,240 --> 00:13:33,440
<i>Bir önyıldız.</i>

115
00:13:40,880 --> 00:13:45,160
<i>Wa Chini gibi, bu taze yıldız da çok açtı.</i>

116
00:13:48,000 --> 00:13:51,320
<i>Kendine o kadar çok gaz çekiyordu ki</i>

117
00:13:52,360 --> 00:13:54,680
<i>kutuplarından sıcak madde püskürtüyor</i>

118
00:13:56,280 --> 00:13:58,960
<i>ve ışık yıllarca öteye yayıyordu.</i>

119
00:14:02,280 --> 00:14:08,320
<i>Bebek yıldız 30 milyon yıl boyunca</i>
<i>büyümeye devam etti.</i>

120
00:14:19,440 --> 00:14:20,600
<i>Ve nihayet</i>

121
00:14:21,880 --> 00:14:26,200
<i>kendi başına güç üretecek kadar ısındı.</i>

122
00:14:29,360 --> 00:14:30,320
<i>Güneş'imiz.</i>

123
00:14:33,280 --> 00:14:37,160
<i>Parlak ve istikrarlı biçimde</i>
<i>4,6 milyar yıldır…</i>

124
00:14:39,200 --> 00:14:41,600
<i>…altın rengi ışık saçıyor.</i>

125
00:14:47,400 --> 00:14:51,520
<i>Milyarlarca galaksi içinde bir yıldız.</i>

126
00:14:57,360 --> 00:15:00,320
<i>Ama yine de çok özel.</i>

127
00:15:03,120 --> 00:15:05,920
<i>Çünkü bu inanılmaz ve canlı gezegeni…</i>

128
00:15:08,440 --> 00:15:11,240
<i>…aydınlatan ve ısıtan o.</i>

129
00:15:16,000 --> 00:15:20,920
SON YEMEĞİN ÜSTÜNDEN 42 SAAT GEÇTİ

130
00:15:23,680 --> 00:15:27,480
<i>Serengeti'deki her canlı,</i>
<i>enerji için güneşe ihtiyaç duyar.</i>

131
00:15:29,800 --> 00:15:34,080
<i>Wa Chini'nin yavruları tükendi,</i>
<i>açlığın ötesine geçtiler.</i>

132
00:15:35,160 --> 00:15:37,240
<i>Bugün yemek yemeleri lazım.</i>

133
00:15:39,000 --> 00:15:44,200
<i>Ama Wa Chini onlara bu sabah sadece</i>
<i>kıymetli şefkatini verebilir.</i>

134
00:15:45,800 --> 00:15:47,400
<i>Bu kavruk topraklarda</i>

135
00:15:48,040 --> 00:15:52,440
<i>Güneş'imiz hem can verir hem de can alır.</i>

136
00:15:53,640 --> 00:15:57,120
<i>Yaşam onun müthiş enerjisine muhtaçtır.</i>

137
00:15:58,320 --> 00:16:02,240
<i>Ama bu enerjinin yok etme gücü de vardır.</i>

138
00:16:06,600 --> 00:16:12,320
<i>Dev bir nükleer reaktöre yakın yaşamak</i>
<i>asla kolay değildir.</i>

139
00:16:21,280 --> 00:16:24,160
<i>Bu dayanılmaz sıcaklığın kaynağını</i>
<i>anlamak için</i>

140
00:16:25,360 --> 00:16:28,040
<i>cehennemin derinlerine inmeliyiz.</i>

141
00:16:37,240 --> 00:16:40,200
<i>Sıcak plazma kabarcıklarından oluşan</i>
<i>dış katmanın…</i>

142
00:16:45,960 --> 00:16:50,120
<i>…650 bin kilometre altında…</i>

143
00:16:54,920 --> 00:16:56,960
<i>…Güneş'in çekirdeği bulunur.</i>

144
00:17:00,840 --> 00:17:04,840
<i>Yıldızımızın kalbi</i>
<i>şaşırtıcı derecede sakin görünür</i>…

145
00:17:07,040 --> 00:17:10,880
<i>…ama atomik düzeyde tam bir kaos hâkimdir.</i>

146
00:17:14,360 --> 00:17:18,160
<i>Burası Güneş Sistemimizin en sıcak yeri.</i>

147
00:17:21,000 --> 00:17:24,480
<i>Buradaki sıcaklıklar</i>
<i>15 milyon °C'ye kadar çıkarak…</i>

148
00:17:27,640 --> 00:17:32,200
<i>…neredeyse hiçbir yerde gerçekleşmeyecek</i>
<i>bir olaya zemin hazırlar.</i>

149
00:17:36,600 --> 00:17:39,400
<i>Atomlar yüksek hızda çarpışarak birleşir.</i>

150
00:17:45,160 --> 00:17:46,840
<i>Ve saf enerji açığa çıkar.</i>

151
00:17:54,760 --> 00:17:59,040
<i>Nükleer füzyon adı verilen bu süreç,</i>

152
00:17:59,880 --> 00:18:02,320
<i>Güneş'imizin parlamasını sağlar.</i>

153
00:18:06,480 --> 00:18:11,120
<i>Hatta evrenimizdeki tüm yıldızlar,</i>
<i>gücünü nükleer füzyondan alır.</i>

154
00:18:15,280 --> 00:18:20,080
<i>Yıldızlar tarafından salınan bu enerji,</i>
<i>zamanın başlangıcına dayanır.</i>

155
00:18:25,480 --> 00:18:27,320
<i>Henüz hiçbir maddenin olmadığı</i>,

156
00:18:27,840 --> 00:18:32,040
<i>evrende enerjiden başka</i>
<i>hiçbir şeyin olmadığı bir dönem.</i>

157
00:18:35,120 --> 00:18:39,000
<i>Ve o enerjinin her bir parçası</i>
<i>bugün evrenimizde yaşamaktadır.</i>

158
00:18:46,600 --> 00:18:48,520
<i>Güneş ışığı Serengeti'ye vurunca</i>

159
00:18:49,880 --> 00:18:53,280
<i>13,8 milyar yıldır yayılan enerji</i>

160
00:18:54,880 --> 00:18:58,240
<i>Wa Chini ile yavrularına ulaşır</i>

161
00:18:59,040 --> 00:19:02,840
<i>ve onların çevreleri sayesinde</i>
<i>yolculuğuna devam eder.</i>

162
00:19:04,880 --> 00:19:08,000
<i>Asla yaratılmaz veya yok olmaz.</i>

163
00:19:09,000 --> 00:19:12,840
<i>Sadece sürekli olarak dönüşür.</i>

164
00:19:14,240 --> 00:19:18,840
<i>Ama Wa Chini ve yavruları</i>
<i>bu enerjiye tek bir şekilde erişebilir.</i>

165
00:19:23,560 --> 00:19:24,600
<i>Et olarak.</i>

166
00:19:33,800 --> 00:19:36,320
<i>Ama burada rakip yırtıcılar da var.</i>

167
00:19:39,200 --> 00:19:43,480
<i>Ve Wa Chini'nin sadece yiyeceğini değil,</i>
<i>yavrularını da çalabilir.</i>

168
00:19:58,080 --> 00:19:59,960
<i>Kısa süre içinde beslenmezlerse</i>

169
00:20:01,000 --> 00:20:02,480
<i>her şekilde ölecekler.</i>

170
00:20:23,480 --> 00:20:26,480
<i>Zayıf bir atıştırmalık</i>
<i>ama iki günlük açlıktan sonra</i>

171
00:20:27,080 --> 00:20:28,360
<i>hayat kurtarıyor.</i>

172
00:20:32,480 --> 00:20:35,840
<i>Ne var ki çitalar</i>
<i>avlarının %10'dan fazlasını kaptırır.</i>

173
00:20:40,280 --> 00:20:43,840
<i>Wa Chini yakaladığı her enerji kaynağını</i>
<i>korumak zorunda…</i>

174
00:20:47,840 --> 00:20:49,800
<i>…çünkü enerji zor bulunduğunda</i>

175
00:20:50,720 --> 00:20:53,200
<i>rekabet de sertleşiyor.</i>

176
00:20:57,080 --> 00:21:00,800
<i>Wa Chini'nin hayatta kalma</i>
<i>ve ailesini yaşatma mücadelesi</i>

177
00:21:01,400 --> 00:21:03,440
<i>her gün…</i>

178
00:21:06,080 --> 00:21:07,840
<i>…ve her ay tekrarlanıyor.</i>

179
00:21:17,880 --> 00:21:21,600
<i>Her yemek ayrı bir mücadele.</i>

180
00:21:27,320 --> 00:21:30,360
<i>Enerji elde etme ve kullanma</i>
<i>arasındaki savaşta…</i>

181
00:21:32,560 --> 00:21:35,120
<i>…Wa Chini durumu zor eşitliyor.</i>

182
00:21:40,400 --> 00:21:45,560
<i>Serengeti'de kurak mevsim</i>
<i>sürekli açlıkla geçer.</i>

183
00:21:52,040 --> 00:21:53,680
<i>Ama hava değişmek üzere.</i>

184
00:21:55,560 --> 00:22:00,600
<i>Güneşin ısısı ortamdaki nemi</i>
<i>göğün yükseklerine çekti.</i>

185
00:22:05,080 --> 00:22:06,360
<i>Ve her yükselişin</i>

186
00:22:07,880 --> 00:22:11,120
<i>bir de düşüşü vardır.</i>

187
00:22:14,680 --> 00:22:17,240
<i>Yağmurlar düzlüklere yayılıyor</i>

188
00:22:18,360 --> 00:22:20,760
<i>ve kurak mevsimi sona erdiriyor.</i>

189
00:22:26,640 --> 00:22:28,160
<i>Bulutların dağılmasıyla</i>

190
00:22:29,960 --> 00:22:31,760
<i>bir umut ışığı beliriyor.</i>

191
00:22:44,120 --> 00:22:47,400
<i>Tek bir çimen yaprağı</i>
<i>Wa Chini'nin ailesini besleyemez…</i>

192
00:22:49,920 --> 00:22:54,480
<i>…ama çimen hücrelerinin derinliklerinde</i>
<i>açlık sorunlarının çözümü yatıyor.</i>

193
00:23:06,520 --> 00:23:08,960
<i>Burada farklı bir dünya saklı.</i>

194
00:23:15,000 --> 00:23:21,440
<i>Grana adı verilen mikroskobik yığınlar,</i>
<i>sıcak Güneş ışınlarının tadını çıkarıyor.</i>

195
00:23:32,800 --> 00:23:37,600
<i>Grana yüzeyine orman gibi yayılan,</i>
<i>ışık toplayan küçük proteinler</i>

196
00:23:38,880 --> 00:23:42,600
<i>en yakınımızdaki yıldızdan enerji alıyor.</i>

197
00:23:47,800 --> 00:23:50,480
<i>İçlerinde bulunan</i>
<i>klorofil adlı yeşil pigment…</i>

198
00:23:52,400 --> 00:23:54,880
…<i>güneş ışığını emiyor.</i>

199
00:24:00,000 --> 00:24:02,000
<i>Fotosentezin harikaları sayesinde…</i>

200
00:24:12,640 --> 00:24:15,200
<i>…su, karbondioksitle birleşiyor…</i>

201
00:24:18,320 --> 00:24:21,360
<i>…ve Güneş ışınları şekere dönüşüyor.</i>

202
00:24:38,440 --> 00:24:43,080
<i>Kavruk düzlükler birkaç gün içinde</i>
<i>yeşile bürünüyor.</i>

203
00:24:51,320 --> 00:24:55,440
<i>Milyarlarca çimen yaprağı,</i>
<i>sınırsız güneş ışığını içine çekiyor.</i>

204
00:25:00,480 --> 00:25:04,640
<i>Ve evrenin enerjisi doğayla bütünleşiyor.</i>

205
00:25:10,400 --> 00:25:11,600
<i>Tek bir sorun var.</i>

206
00:25:14,480 --> 00:25:17,000
<i>Çitalar çimen yiyemiyor.</i>

207
00:25:22,920 --> 00:25:25,800
<i>Ama uzaklardaki kuzey ormanlarında</i>

208
00:25:27,080 --> 00:25:31,040
<i>çimenle beslenen hayvanlar var.</i>

209
00:25:34,080 --> 00:25:35,880
<i>Hem de yüz binlerce.</i>

210
00:25:38,880 --> 00:25:40,000
<i>Afrika antilopları.</i>

211
00:25:43,120 --> 00:25:48,320
<i>Geniş ağızları, esnek dudakları</i>
<i>ve dört mideleriyle</i>

212
00:25:49,040 --> 00:25:51,880
<i>çimen yemeye kusursuz uyum sağladılar.</i>

213
00:26:01,080 --> 00:26:03,800
<i>Devasa sürüler, taze otlak bulmak için</i>

214
00:26:05,800 --> 00:26:07,600
<i>sürekli hareket hâlindedir.</i>

215
00:26:11,000 --> 00:26:13,960
<i>Çimen bulmak için yağmuru takip ederler.</i>

216
00:26:17,800 --> 00:26:19,200
<i>Onlara da hepimiz gibi…</i>

217
00:26:21,240 --> 00:26:22,440
<i>…açlık yol gösterir.</i>

218
00:26:32,000 --> 00:26:34,520
<i>Ama Serengeti'deki en önemli kural,</i>

219
00:26:36,240 --> 00:26:39,080
<i>yiyeceğin asla kolay bulunmadığıdır.</i>

220
00:26:48,000 --> 00:26:49,040
<i>Mara Nehri.</i>

221
00:26:52,120 --> 00:26:55,040
<i>Dünyanın en büyük bazı timsahlarının</i>
<i>yaşam alanı.</i>

222
00:26:59,080 --> 00:27:00,840
<i>Afrika antilopları için</i>

223
00:27:00,920 --> 00:27:03,640
<i>hayati enerji arayışında ciddi bir engel.</i>

224
00:27:16,200 --> 00:27:17,160
<i>Güneyde,</i>

225
00:27:17,800 --> 00:27:22,040
<i>Wa Chini yiyecek bulabilmek için</i>
<i>düzlükleri sürekli tarıyor.</i>

226
00:27:33,000 --> 00:27:36,000
<i>Yetersiz bir diyetle geçen</i>
<i>altı ayın ardından…</i>

227
00:27:37,680 --> 00:27:39,960
<i>…yavrulardan biri büyümeyi başardı.</i>

228
00:27:47,720 --> 00:27:50,720
<i>Ve kendi başına avlanmayı da öğreniyor.</i>

229
00:27:56,920 --> 00:27:58,040
<i>Ama diğer yavru</i>

230
00:27:59,640 --> 00:28:01,160
<i>ortalarda görünmüyor.</i>

231
00:28:07,400 --> 00:28:10,640
<i>Çita yavrularının sadece yüzde beşi</i>
<i>erişkinliğe ulaşır.</i>

232
00:28:13,680 --> 00:28:17,600
<i>Çoğu yavru, aç aslanlara ve sırtlanlara</i>
<i>yem olur.</i>

233
00:28:25,200 --> 00:28:28,840
<i>Bu yavrunun geleceği de garanti değil.</i>

234
00:28:32,880 --> 00:28:36,000
<i>Enerji kışkırtıcı derecede</i>
<i>yakın olsa bile.</i>

235
00:28:42,400 --> 00:28:44,640
<i>Mara kıyısına toplanan antiloplar için</i>

236
00:28:45,240 --> 00:28:48,160
<i>ileri gitmekten başka çare yok.</i>

237
00:28:52,080 --> 00:28:55,160
<i>Ama biri yolu açmalı.</i>

238
00:29:34,880 --> 00:29:37,240
<i>Her yıl bir buçuk milyon Afrika antilobu</i>

239
00:29:38,040 --> 00:29:40,560
<i>bu yolculuğu gerçekleştiriyor.</i>

240
00:29:44,280 --> 00:29:48,560
<i>Ve burada, enerji kullanımı ve tüketimi</i>
<i>arasındaki savaş…</i>

241
00:29:50,680 --> 00:29:52,680
<i>…destansı bir boyuta ulaşıyor.</i>

242
00:30:08,120 --> 00:30:10,840
<i>Karşıya geçebilecek kadar</i>
<i>şanslı olanlar için</i>

243
00:30:12,400 --> 00:30:13,840
<i>bu daha başlangıç.</i>

244
00:30:23,200 --> 00:30:25,760
<i>Yeşil düzlüklere ulaşabilmek için…</i>

245
00:30:27,800 --> 00:30:28,800
<i>…en az iki ay</i>

246
00:30:30,040 --> 00:30:31,400
<i>gece gündüz yürüyüp…</i>

247
00:30:34,200 --> 00:30:36,000
<i>…yüzlerce kilometre aşmalılar.</i>

248
00:30:48,600 --> 00:30:52,400
<i>Wa Chini, Afrika antiloplarının gelişini</i>
<i>sabırsızlıkla bekliyor</i>

249
00:30:53,920 --> 00:30:58,080
<i>ama iki hayvanın yaşamı için de</i>
<i>kritik önem taşıyan</i>

250
00:30:58,160 --> 00:31:00,600
<i>bir göç daha gerçekleşiyor.</i>

251
00:31:03,840 --> 00:31:08,360
<i>Akılalmaz mesafelerin ve zamanın</i>
<i>aşıldığı bir yolculuk.</i>

252
00:31:11,640 --> 00:31:17,000
<i>O yolculuk olmasaydı</i>
<i>Serengeti'deki tüm canlılar aç kalırdı.</i>

253
00:31:24,200 --> 00:31:26,200
<i>Güneş'in çekirdeğinde</i>

254
00:31:26,280 --> 00:31:28,560
<i>atomların çarpışıp birleşmesiyle</i>

255
00:31:29,360 --> 00:31:34,200
<i>fotonlar açığa çıkar ve dışarı salınır.</i>

256
00:31:38,800 --> 00:31:41,400
<i>Bu küçük ışık enerjisi paketleri</i>

257
00:31:42,200 --> 00:31:46,080
<i>kütlesizdir ve ışık hızında yol alır.</i>

258
00:31:47,800 --> 00:31:50,560
<i>Ama inanılmaz yoğun olan çekirdekte</i>

259
00:31:51,160 --> 00:31:55,000
<i>hapsolur, emilir ve dağılırlar.</i>

260
00:31:58,200 --> 00:32:03,800
<i>Normalde iki saniye sürecek yolculukları</i>
<i>bir milyon yıl bile sürebilir.</i>

261
00:32:10,960 --> 00:32:15,080
<i>Güneş'ten kaçabilmek için</i>
<i>akıllara durgunluk veren bir mücadele.</i>

262
00:32:20,000 --> 00:32:23,400
<i>Ama fotonlar yavaşça yükselir.</i>

263
00:32:25,200 --> 00:32:27,520
<i>Güneş'in katmanlarından yukarı çıkıp…</i>

264
00:32:29,640 --> 00:32:31,880
<i>…aşırı sıcak yüzeyine ulaşarak…</i>

265
00:32:34,480 --> 00:32:37,080
<i>…sonunda özgürlüklerine kavuşurlar.</i>

266
00:32:40,680 --> 00:32:43,280
<i>Ve yıldız ışığı olarak…</i>

267
00:32:45,640 --> 00:32:46,880
<i>…her yöne yayılırlar.</i>

268
00:32:53,720 --> 00:32:59,680
<i>Sekiz dakikadan biraz fazla bir sürede</i>
<i>150 milyon kilometre yol alırlar.</i>

269
00:33:04,880 --> 00:33:06,640
<i>Ve harika bir zamanlamayla…</i>

270
00:33:09,160 --> 00:33:12,720
<i>…Afrika antiloplarının yolculuklarının</i>
<i>sonuna yetişirler.</i>

271
00:33:16,400 --> 00:33:22,800
<i>Her bir çimen yaprağı</i>
<i>saniyede 10 katrilyon foton emer</i>…

272
00:33:27,880 --> 00:33:33,480
<i>…ve bu devasa sürüleri besleyecek kadar</i>
<i>enerji elde eder.</i>

273
00:33:43,720 --> 00:33:44,600
<i>Yıldızdan…</i>

274
00:33:47,600 --> 00:33:48,560
<i>…çimene…</i>

275
00:33:52,280 --> 00:33:53,280
<i>…ve antiloplara.</i>

276
00:33:59,720 --> 00:34:02,560
<i>Güneş ışığı sayesinde hareket ediyor…</i>

277
00:34:04,640 --> 00:34:05,480
<i>…büyüyor…</i>

278
00:34:07,760 --> 00:34:08,800
<i>…ve ürüyorlar.</i>

279
00:34:17,160 --> 00:34:19,720
<i>Ama düzlüklerde</i>
<i>ne kadar uzun beslenirlerse</i>

280
00:34:21,040 --> 00:34:24,120
<i>başkalarına yem olma süreleri de</i>
<i>o kadar uzun olur.</i>

281
00:34:39,880 --> 00:34:44,640
<i>Zengin, leziz, bol enerji</i>

282
00:34:45,240 --> 00:34:47,600
<i>nihayet çok yakına kadar geldi.</i>

283
00:34:55,760 --> 00:34:57,560
<i>Ama üç milyon göz üstündeyken…</i>

284
00:35:01,800 --> 00:35:03,880
<i>…Wa Chini hızlı olmak zorunda.</i>

285
00:35:06,560 --> 00:35:09,120
<i>Neyse ki o bir çita.</i>

286
00:35:59,240 --> 00:36:03,080
<i>Wa Chini nihayet</i>
<i>yıldız ışığının tadını alıyor.</i>

287
00:36:26,040 --> 00:36:27,040
<i>Her lokmasında</i>

288
00:36:27,560 --> 00:36:31,680
<i>kozmik enerjiyle dolu protein ve yağlar</i>

289
00:36:31,760 --> 00:36:33,680
<i>Wa Chini'nin kanına giriyor.</i>

290
00:36:39,840 --> 00:36:44,360
<i>Son durakları, vücudundaki</i>
<i>hücre enerji santralleri.</i>

291
00:36:45,520 --> 00:36:47,160
<i>Mitokondriler.</i>

292
00:36:49,080 --> 00:36:52,720
<i>Burada son bir dönüşüm gerçekleşecek.</i>

293
00:37:00,840 --> 00:37:05,080
<i>Her mitokondrinin içinde</i>
<i>çalkantılı bir manzara bulunur.</i>

294
00:37:08,720 --> 00:37:12,920
<i>Karmaşık hücre kimyasıyla dalgalanan</i>
<i>zar kanyonları.</i>

295
00:37:15,080 --> 00:37:19,360
<i>Enerji açısından zengin gıdalar</i>
<i>burada oksijenle tepkimeye girer</i>

296
00:37:20,160 --> 00:37:21,960
<i>ve sonunda parçalanarak</i>…

297
00:37:28,680 --> 00:37:34,160
<i>…evrenin enerjisini doğrudan</i>
<i>Wa Chini'nin hücrelerine salar.</i>

298
00:37:38,440 --> 00:37:41,160
<i>Her eyleme, her düşünceye,</i>

299
00:37:41,920 --> 00:37:43,640
<i>her küçük harekete güç verir.</i>

300
00:37:51,160 --> 00:37:53,800
<i>Yıldızdan hücreye olan yolculuk sona erdi.</i>

301
00:37:59,000 --> 00:38:01,200
<i>Bir zamanlar evreni aydınlatan enerji</i>

302
00:38:02,560 --> 00:38:05,960
<i>şimdi Wa Chini ve yavrusuna hayat veriyor.</i>

303
00:38:18,920 --> 00:38:20,200
<i>Yeşil mevsimde</i>

304
00:38:21,240 --> 00:38:22,880
<i>açlık bir anıdan ibaret.</i>

305
00:38:32,880 --> 00:38:36,920
<i>Serengeti boyunca</i>
<i>enerji sürekli dönüşüme uğruyor.</i>

306
00:38:41,320 --> 00:38:43,520
<i>Bir canlıdan diğerine geçiyor.</i>

307
00:38:45,640 --> 00:38:47,880
<i>Tüm ekosistemi besliyor.</i>

308
00:38:51,360 --> 00:38:54,240
<i>Güneş'imiz en büyük enerji kaynağıdır.</i>

309
00:38:55,600 --> 00:38:58,160
<i>Her şey yıldız ışığıyla beslenir.</i>

310
00:39:03,680 --> 00:39:07,320
<i>Sorun şu ki Güneş'i besleyecek</i>
<i>hiçbir şey yok.</i>

311
00:39:10,920 --> 00:39:12,760
<i>Ve beş milyar yıl sonra</i>

312
00:39:13,640 --> 00:39:15,200
<i>bütün yakıtı tükenecek.</i>

313
00:39:19,840 --> 00:39:21,560
<i>Çekirdeği çökerken</i>

314
00:39:22,520 --> 00:39:24,000
<i>Güneş genişleyecek…</i>

315
00:39:26,680 --> 00:39:28,520
<i>…ve bir kırmızı deve dönüşerek</i>…

316
00:39:31,520 --> 00:39:36,480
<i>…iç gezegenler olan</i>
<i>Merkür ve Venüs'ü yutacak.</i>

317
00:39:41,800 --> 00:39:43,720
<i>Dünya'ya doğru genişlerken</i>

318
00:39:44,720 --> 00:39:48,080
<i>aşırı güçlü yer çekimi</i>
<i>Ay'ı paramparça edecek.</i>

319
00:40:02,280 --> 00:40:05,400
<i>Ve Dünya'nın etrafında</i>
<i>Ay taşından bir halka oluşacak.</i>

320
00:40:10,480 --> 00:40:14,000
<i>Gezegenimizin nihai kaderini bilmiyoruz.</i>

321
00:40:18,440 --> 00:40:21,560
<i>Ama güneş son bir kez doğacak.</i>

322
00:40:25,640 --> 00:40:28,560
<i>Ardından yıldızımızın dış katmanları</i>
<i>yok olacak</i>

323
00:40:30,320 --> 00:40:32,160
<i>ve Güneş son nefesini verecek.</i>

324
00:40:40,080 --> 00:40:43,960
<i>Geriye sadece</i>
<i>sönmekte olan bir kor kalacak.</i>

325
00:40:44,960 --> 00:40:48,560
<i>Uçsuz bucaksız parlak bir bulutla çevrili,</i>

326
00:40:49,280 --> 00:40:52,120
<i>neredeyse Dünyamızın boyunda</i>
<i>bir beyaz cüce.</i>

327
00:40:55,400 --> 00:40:57,000
<i>Evrene bir işaret.</i>

328
00:40:58,120 --> 00:41:00,280
<i>Biz buradaydık.</i>

329
00:41:04,360 --> 00:41:05,480
<i>Ama şimdilik</i>

330
00:41:06,360 --> 00:41:09,560
<i>yıldızımız parlamaya devam ediyor…</i>

331
00:41:12,960 --> 00:41:16,080
<i>…ve milyarlarca yıl boyunca da parlayacak.</i>

332
00:41:17,200 --> 00:41:22,120
<i>Yaydığı enerjiyle tüm canlılara</i>
<i>hayati bir güç sağlıyor.</i>

333
00:41:30,120 --> 00:41:32,240
<i>Evrenin hikâyesinde gelecek bölüm…</i>

334
00:41:33,880 --> 00:41:35,640
<i>Parlak bir yıldız da olsan…</i>

335
00:41:38,080 --> 00:41:39,760
<i>…dev bir kara delik de olsan</i>

336
00:41:40,920 --> 00:41:43,960
<i>ya da hayatı yeni öğrenen</i>
<i>bir şempanze de olsan</i>

337
00:41:44,040 --> 00:41:46,280
<i>her şey zaman alır.</i>

338
00:41:48,080 --> 00:41:51,360
<i>Ama bu gizemli boyut hakkında</i>
<i>ne biliyoruz?</i>

339
00:41:53,200 --> 00:41:58,720
<i>Neden her şeyin</i>
<i>geçmişi, bugünü ve geleceği var?</i>

340
00:41:59,480 --> 00:42:00,800
<i>Ve zaman olmasaydı…</i>

341
00:42:03,520 --> 00:42:04,720
<i>…burada olur muyduk?</i>

342
00:42:36,880 --> 00:42:38,880
Alt yazı çevirmeni: Can Rendeci