1 00:00:06,200 --> 00:00:08,840 NETFLIX BELGESEL DİZİSİ 2 00:00:19,520 --> 00:00:22,520 Yaklaşık 30 yıl önce Kenya'yı ilk ziyaret edişimde 3 00:00:22,600 --> 00:00:23,800 buraya yabancıydım. 4 00:00:25,200 --> 00:00:29,680 Burası zar zor tanıdığım merhum babamın memleketiydi. 5 00:00:30,200 --> 00:00:31,760 Ama ailemle tanıştım. 6 00:00:31,840 --> 00:00:34,400 Geldikleri köyü ziyaret ettim. 7 00:00:34,480 --> 00:00:36,400 Nereye gitsem güzel karşılandım. 8 00:00:36,920 --> 00:00:41,360 Kız kardeşimle safaride geçirdiğimiz birkaç günde başka bir şey hissettim. 9 00:00:42,000 --> 00:00:43,320 Huşu. 10 00:00:44,360 --> 00:00:48,320 Yukarıda engin gökyüzü, sonsuzca salınan bu Afrika çalıları 11 00:00:49,520 --> 00:00:52,040 ve sanki ucu bucağı olmayan bu vahşi yaşam. 12 00:00:53,760 --> 00:00:56,800 Dünyanın böyle yeniden doğuşunu görmek, 13 00:00:56,880 --> 00:01:00,320 sonuçta hepimizin geldiği yeri görmek ne büyük bir lütuf. 14 00:01:02,400 --> 00:01:05,720 Afrika'nın kalp atışlarını dinlemeniz için 15 00:01:05,800 --> 00:01:08,720 sizi Kenya'daki özel bir parka götürmek istiyorum. 16 00:01:09,200 --> 00:01:11,480 Sınırsızca uzanan bakir bir doğa, 17 00:01:11,560 --> 00:01:13,040 nefes kesen bir güzellik 18 00:01:13,120 --> 00:01:15,680 ve destansı ölçülerde bir vahşi yaşam. 19 00:01:16,240 --> 00:01:18,120 Tsavo Ulusal Parkı. 20 00:01:26,040 --> 00:01:29,000 Fillerin kral olduğu topraklar. 21 00:01:30,120 --> 00:01:31,480 Ve bunu herkes biliyor. 22 00:01:35,400 --> 00:01:37,640 Afrika'nın doğusunda Kenya yer alıyor. 23 00:01:38,160 --> 00:01:42,720 Çok zengin çeşitlilikte bir vahşi yaşama ve nefes kesici manzaralara sahip. 24 00:01:43,320 --> 00:01:45,280 Güneyinde ise Tsavo var. 25 00:01:46,000 --> 00:01:49,400 Yaklaşık 116.275 kilometre. 26 00:01:49,480 --> 00:01:54,360 Küçük bir ülke boyutunda ve Kenya'nın en büyük ulusal parkı. 27 00:01:57,360 --> 00:02:00,880 Batıda ise arkasında unutulmaz gün batımı manzaralarıyla 28 00:02:00,960 --> 00:02:02,560 Afrika'nın en yüksek dağı 29 00:02:03,200 --> 00:02:04,160 Kilimanjaro. 30 00:02:07,920 --> 00:02:10,720 Bu eski topraklara, lavlara 31 00:02:11,280 --> 00:02:12,440 volkanik tepelere 32 00:02:13,640 --> 00:02:15,920 ve ışıltılı vahalara tepeden bakıyor. 33 00:02:23,080 --> 00:02:26,800 Doğuda ise uçsuz bucaksız dikenli çalılar… 34 00:02:31,640 --> 00:02:34,400 …ve aralarında hayat kaynağı nehirler uzanıyor. 35 00:02:37,120 --> 00:02:41,240 Nehirler boyunca Yatta platosunun karanlık seddi 36 00:02:42,160 --> 00:02:45,280 ve dünyanın en uzun lav akıntısı uzanıyor. 37 00:02:50,520 --> 00:02:52,200 Ne tarafa bakarsanız bakın 38 00:02:52,280 --> 00:02:57,080 Tsavo'nun ikonik parlak kırmızı toprağı bu sıra dışı vahşi doğada yaşayan herkeste 39 00:02:57,160 --> 00:03:01,360 bu özelliğinden bir iz bırakıyor. 40 00:03:22,360 --> 00:03:26,640 Tsavo, Kenya'nın en büyük fil nüfusuna sahip. 41 00:03:29,000 --> 00:03:33,560 On üç binin üzerinde fil bu muazzam tabiatta özgürce geziniyor. 42 00:03:36,480 --> 00:03:39,640 Onları bulmak için nereye bakacağınızı bilmeniz gerek. 43 00:04:15,200 --> 00:04:16,440 Bu genç filler 44 00:04:17,000 --> 00:04:19,640 yüzmenin keyfini çıkarıp deşarj oluyorlar… 45 00:04:30,320 --> 00:04:33,680 Tıpkı sıvı çikolatada yüzen senkronize yüzücüler gibi. 46 00:04:40,000 --> 00:04:42,920 Aylardan nisan. Su çukurları dolu. 47 00:04:49,480 --> 00:04:53,000 Altı ay ya da daha uzun bir süre tekrar yağmur yağmayabilir. 48 00:04:57,680 --> 00:05:00,600 Erkekler büyüdükçe yalnız olmayı tercih ediyorlar. 49 00:05:04,160 --> 00:05:09,680 Aralarından birkaçı dünya üzerinde yürüyen en büyük uzun dişli fillerden olacak. 50 00:05:15,040 --> 00:05:16,240 Bu Lugard. 51 00:05:17,280 --> 00:05:19,680 İsmini onu izleyen korucular verdi. 52 00:05:21,720 --> 00:05:24,120 Elli yaşında bir süper "uzun dişli fil". 53 00:05:24,680 --> 00:05:27,400 Kenya'nın millî hazinelerinden biri. 54 00:05:30,320 --> 00:05:34,520 Her bir diş tek başına 45 kiloyu aşıyor. 55 00:05:37,960 --> 00:05:42,960 Fil dünyasının bu elçilerinin çok büyük zorluklara katlanması gerekti: 56 00:05:47,000 --> 00:05:50,520 Art arda gelen kuraklıklar, modern yapılaşma, 57 00:05:50,600 --> 00:05:53,080 yasa dışı fil dişi ticareti için avlanma. 58 00:05:59,760 --> 00:06:04,640 Bugün tüm Afrika'da sadece 30 süper uzun dişli fil olduğu sanılıyor. 59 00:06:08,680 --> 00:06:11,240 Bunların üçte biri Tsavo'da. 60 00:06:13,960 --> 00:06:16,960 Artık çoğu ileri yaşlara kadar yaşıyor. 61 00:06:22,120 --> 00:06:25,800 Ulusal parklar korunmalarında hayati bir rol oynuyor. 62 00:06:37,200 --> 00:06:39,920 Gelecek aylarda Tsavo'nun aşırı iklim şartları 63 00:06:40,000 --> 00:06:43,080 burada yaşayan tüm hayvanları testten geçirecek. 64 00:06:47,080 --> 00:06:48,240 Bu kurak mevsimde 65 00:06:48,320 --> 00:06:52,640 sadece hızla değişen koşullara adapte olabilenler hayatta kalacak. 66 00:06:56,640 --> 00:06:59,800 Bu aç boynuzgaga büyük bir kahvaltı için 67 00:06:59,880 --> 00:07:01,880 çok zekice bir yöntem geliştirmiş. 68 00:07:05,280 --> 00:07:06,680 Ama tek başına yapamaz. 69 00:07:25,640 --> 00:07:28,440 Bir cüce firavun faresi ailesi. 70 00:07:37,800 --> 00:07:39,960 Boynuzgaga gitmeye hazır 71 00:07:41,000 --> 00:07:42,800 ama onların hiç acelesi yok. 72 00:07:50,040 --> 00:07:51,240 Tek çare beklemek. 73 00:07:52,200 --> 00:07:54,760 Bu arada firavun fareleri güne hazırlanıyor. 74 00:07:58,680 --> 00:08:02,760 İşaret verilene dek hiçbir yere gitmeyecekler. 75 00:08:06,640 --> 00:08:08,960 Nihayet gidiyorlar. 76 00:08:10,320 --> 00:08:12,640 Aç boynuzgaga da hemen arkalarında. 77 00:08:19,560 --> 00:08:22,720 Koşuşturan firavun fareleri çalılıklarda böcek arıyor. 78 00:08:23,440 --> 00:08:24,520 Kaçırdıklarını ise 79 00:08:25,440 --> 00:08:26,680 o kapacak 80 00:08:27,880 --> 00:08:30,800 ve yemeğini kendi bulmak zorunda kalmayacak. 81 00:08:31,960 --> 00:08:34,280 Firavun fareleri umursamıyor gibi. 82 00:08:40,040 --> 00:08:42,800 Birlikte yiyecek aramak herkesin işine yarıyor. 83 00:08:43,480 --> 00:08:46,080 Özellikle de tabiat kuruduğunda 84 00:08:46,720 --> 00:08:48,800 ve gizlenecek yer olmadığında. 85 00:08:54,800 --> 00:08:56,840 Boynuzgaga gözcü görevi görüyor. 86 00:09:05,960 --> 00:09:08,720 Tek bir çağrıyla hepsi saklanmak için kaçışıyor. 87 00:09:22,920 --> 00:09:24,480 Menüdekilerin içinde 88 00:09:25,600 --> 00:09:27,840 en favorisi bu gibi. 89 00:09:28,680 --> 00:09:31,120 Dev Afrika salyangozları. 90 00:09:32,960 --> 00:09:34,720 Her biri 15 cm civarında. 91 00:09:36,280 --> 00:09:39,560 Dünyadaki en büyük, en sulu salyangozlardan bazıları. 92 00:09:44,840 --> 00:09:46,280 Hem yakalaması da kolay. 93 00:09:47,080 --> 00:09:49,640 Bu salyangozlar hiçbir yere hızlı gitmezler… 94 00:09:52,200 --> 00:09:55,200 …ama kırılması da zor cevizlerdir. 95 00:09:58,160 --> 00:10:01,720 Bu firavun fareleri özel bir teknik geliştirmiş. 96 00:10:09,680 --> 00:10:11,920 Salyangozları parçalamak için 97 00:10:12,520 --> 00:10:15,200 ahşap kütükleri örs gibi kullanıyorlar. 98 00:10:17,560 --> 00:10:22,160 Tsavo, bu davranışın gözlendiği birkaç yerden biri. 99 00:10:28,960 --> 00:10:32,160 Boynuzgaga yemek zilini duyunca tanıyor. 100 00:10:47,600 --> 00:10:52,120 Kurak iklim burada yaşamanın kolay olmadığı anlamına geliyor. 101 00:10:53,920 --> 00:10:58,160 Ama yiyecek azaldıkça birlikte çalışmaları sayesinde 102 00:10:58,760 --> 00:11:01,200 iki taraf da yeterli besini garantiliyor. 103 00:11:10,960 --> 00:11:14,040 Bu geniş parkta kurak mevsim sertleşirken 104 00:11:14,840 --> 00:11:17,560 artık en acil ihtiyaç kaynağı 105 00:11:18,880 --> 00:11:19,720 su. 106 00:11:23,400 --> 00:11:27,120 Tsavo'nun en çok risk altındaki tükenmekte olan hayvanlarını korumak için 107 00:11:27,240 --> 00:11:30,560 uzaktaki su çukurları korucular tarafından dolduruluyor. 108 00:11:35,480 --> 00:11:38,000 Akşam yaklaşırken sahne artık 109 00:11:38,680 --> 00:11:41,440 bu utangaç yaratığın ortaya çıkması için uygun. 110 00:11:51,760 --> 00:11:53,440 Kara gergedanlar. 111 00:11:54,200 --> 00:11:56,040 Bir anne ve yavrusu. 112 00:11:59,200 --> 00:12:01,840 Hassas bir gece görüş kamerasıyla 113 00:12:01,920 --> 00:12:04,200 onları renkli görmemiz mümkün. 114 00:12:09,520 --> 00:12:12,400 Yavrular annelerinin hareketlerini yakından izliyor. 115 00:12:13,760 --> 00:12:15,640 Aralarında sıkı bir bağ var. 116 00:12:20,160 --> 00:12:22,840 Gergedanlar belli bir mesafeden iyi göremezler 117 00:12:24,560 --> 00:12:27,920 ancak işitme ve koku duyuları inanılmaz gelişmiştir. 118 00:12:33,400 --> 00:12:38,320 Gece havasında etrafta kimlerin olduğunu dudaklarını geriye kıvırarak algılıyorlar. 119 00:12:43,160 --> 00:12:45,400 Daha çok aile su içmeye geliyor. 120 00:12:50,040 --> 00:12:53,200 Baskın kara gergedanlar sıklıkla bölge gözetir. 121 00:12:59,480 --> 00:13:02,880 Ama içlerinden bazıları diğerlerinden daha atılgan. 122 00:13:10,280 --> 00:13:14,320 Bir zamanlar burada, Tsavo'da sayıları 8.000'i buluyordu. 123 00:13:18,320 --> 00:13:21,680 1970 ve 80'lerin başlarında kaçak avcılar boynuzları için 124 00:13:21,760 --> 00:13:23,720 on tanesi hariç hepsini öldürdü. 125 00:13:28,280 --> 00:13:30,800 O zamandan beri uygulanan üreme programıyla 126 00:13:30,880 --> 00:13:33,000 popülasyon 100'ün üzerine çıkarıldı. 127 00:13:35,760 --> 00:13:39,840 Genellikle yalnız yaşayan bu hayvanlar su içip sosyalleşmeye geliyor. 128 00:13:42,960 --> 00:13:44,920 Anneler arkadaşlarını selamlıyor. 129 00:13:46,360 --> 00:13:48,160 Yavrular oyun arkadaşları… 130 00:13:52,000 --> 00:13:53,760 …ve babalarıyla buluşuyor. 131 00:13:58,400 --> 00:14:02,840 Ama daha fazla erkeğin gelmesiyle atmosfer değişiyor. 132 00:14:08,080 --> 00:14:12,280 Kurak mevsimde burada alışılmadık şekilde daha fazla gergedan toplanıyor. 133 00:14:12,760 --> 00:14:15,320 O kadar başarıyla çoğaldılar ki 134 00:14:15,400 --> 00:14:18,640 şu an bölge için rekabet artmış durumda, 135 00:14:20,520 --> 00:14:21,880 ayrıca eş için. 136 00:15:10,280 --> 00:15:12,040 Yavrusu olan bir anneye doğru 137 00:15:12,120 --> 00:15:13,960 erkeklerden biri hamle yapıyor 138 00:15:15,240 --> 00:15:17,200 ama ona net bir mesaj verdi. 139 00:15:23,280 --> 00:15:26,360 Su çukuruna gelen yaşça büyük başka bir baskın erkek. 140 00:15:27,360 --> 00:15:29,280 Korucular ona Atoti diyor. 141 00:15:34,800 --> 00:15:35,880 Genç bir dişi. 142 00:15:37,360 --> 00:15:40,440 Eşleşmek için çok genç, onunla ilgilenmiyor. 143 00:15:49,760 --> 00:15:52,640 Yaşadığı hüsran düşmanlığa döndü. 144 00:16:03,880 --> 00:16:08,960 Boynuzuyla arka bacaklarına saldırıp çelme takmaya çalışıyor. 145 00:16:26,560 --> 00:16:30,880 Diğer dişiler ve yavrular gitme vaktinin geldiğine karar verdi. 146 00:16:45,920 --> 00:16:48,200 Genç dişi ondan kaçmayı başarıyor. 147 00:16:58,640 --> 00:17:00,760 Ve Atoti sakinleşiyor. 148 00:17:07,880 --> 00:17:09,600 Kurak mevsim sürdükçe 149 00:17:10,120 --> 00:17:12,800 parkın etrafındaki doğal su kaynaklarının çoğu 150 00:17:12,880 --> 00:17:14,520 yavaş yavaş yok olacak. 151 00:17:19,800 --> 00:17:24,880 Ama kuzeyde özel bir yer var, hiç değişmeyen bir vaha. 152 00:17:31,160 --> 00:17:33,920 Batı Tsavo'daki platolardan yükselen 153 00:17:34,000 --> 00:17:36,320 Chyulu Tepeleri'ndeki bulut ormanları. 154 00:17:40,320 --> 00:17:44,360 Gözenekli, volkanik kayalardan oluşan bu tepeler yağmur suyunu emerek 155 00:17:44,440 --> 00:17:46,800 yer altı kaynaklarını oluşturuyor. 156 00:17:50,800 --> 00:17:55,000 Suyun aşağıdaki düzlüklere sızması 20 yıldan uzun sürüyor. 157 00:18:00,440 --> 00:18:03,480 Bu düzlüklere ulaşan su… 158 00:18:06,760 --> 00:18:09,120 …Mzima Su Kaynaklarına sürekli kaynak sağlıyor. 159 00:18:11,160 --> 00:18:14,720 İsmi Swahili dilinde "hayat dolu" demek. 160 00:18:37,640 --> 00:18:40,880 Hayat dolu, kristal berraklığındaki havuzlara 161 00:18:40,960 --> 00:18:42,960 her gün topraktan 162 00:18:43,720 --> 00:18:47,520 50 milyon galon su aktığı tahmin ediliyor. 163 00:18:55,880 --> 00:18:59,200 İncir ağaçları vervet maymunlarına besin sunuyor. 164 00:19:07,800 --> 00:19:10,680 Karakeçi balığı da aşağıda, düşen meyveleri bekliyor. 165 00:19:29,120 --> 00:19:30,840 Cömert bir cennet, 166 00:19:31,920 --> 00:19:34,000 herkese yetecek kadar yiyecek var. 167 00:19:44,560 --> 00:19:46,000 Ama bu büyülü havuz 168 00:19:46,080 --> 00:19:50,040 14 hipopotamdan oluşan bir sürüye ait. 169 00:19:51,080 --> 00:19:54,920 Dev bir alfa erkek tarafından kıyasıya korunuyor. 170 00:20:01,320 --> 00:20:04,040 Nefesini beş dakika kadar tutabiliyor 171 00:20:05,320 --> 00:20:08,280 ve ömrünün yarıdan fazlasını su altında geçiriyor. 172 00:20:11,960 --> 00:20:14,200 Genelde çamurlu gölcüklerde bulunan 173 00:20:14,760 --> 00:20:18,480 bu utangaç yaratıkların kişisel yaşamları 174 00:20:18,560 --> 00:20:20,200 çok nadir görülebilir. 175 00:20:28,960 --> 00:20:34,320 Baba her sabah erkenden ailesini derin, serin sulara yönlendiriyor. 176 00:20:44,920 --> 00:20:47,280 Hipopotamların ağırlığı bir otomobili kadar olabilir 177 00:20:48,120 --> 00:20:51,240 ama su altında şaşırtıcı şekilde zarifler. 178 00:20:57,440 --> 00:21:00,000 Erişkinler günün en sıcak saatlerinde uyuyor. 179 00:21:02,160 --> 00:21:04,560 Gençler ise günü oynayarak geçiriyor. 180 00:21:10,600 --> 00:21:12,480 Çok şamata yaptıklarında 181 00:21:13,080 --> 00:21:15,200 erişkinler onları hizaya getiriyor. 182 00:21:27,440 --> 00:21:31,240 Hipopotamlar olmasa buradaki yaşam çeşitliliği olmazdı 183 00:21:33,320 --> 00:21:36,280 çünkü suya hayati öneme sahip bir şey katıyorlar. 184 00:21:40,240 --> 00:21:42,560 Doğal bir gübre. 185 00:21:44,480 --> 00:21:48,040 Bu, kristal berraklığındaki görüş için pek iyi olmayabilir… 186 00:21:50,160 --> 00:21:53,600 …ama Mzima'nın ekosistemini canlı tutan 187 00:21:53,680 --> 00:21:55,120 tam da bu madde. 188 00:21:57,720 --> 00:21:59,800 Bitkilere besleyici ögeler katıyor 189 00:22:00,400 --> 00:22:02,920 ve en taze besinlere ulaşmak için… 190 00:22:06,320 --> 00:22:09,360 …hipopotamları izleyen böcek ve balıklara besin sunuyor. 191 00:22:14,560 --> 00:22:18,920 Hipopotamların Mzima'daki balıklara sundukları tek besin taze gübre değil. 192 00:22:24,680 --> 00:22:28,280 Bu hipopotam ağzını açarak balıkları 193 00:22:28,360 --> 00:22:31,200 bu kocaman, güçlü çenesine davet ediyor. 194 00:22:34,080 --> 00:22:36,960 Dişlerinin arasına sıkışmış artıkları aramakla meşguller. 195 00:22:38,520 --> 00:22:41,200 Sıra dışı bir güven sergiliyorlar. 196 00:22:49,040 --> 00:22:51,160 Ağızlarındaki törpüleyici kısımlarla 197 00:22:51,240 --> 00:22:52,720 hipopotamların derileri, 198 00:22:53,960 --> 00:22:58,400 ayak tırnakları, çatlamış ayakları, ve tüm bu önemli kısımları temizleniyor. 199 00:23:01,560 --> 00:23:04,640 Pedikür ve cila karşılığında 200 00:23:04,720 --> 00:23:05,920 tam öğün yemek. 201 00:23:18,680 --> 00:23:22,440 Mzima Su Kaynaklarındaki küçük yeşil vaha 202 00:23:22,520 --> 00:23:25,960 parkın bu köşesinde yaşayan şanslı hayvanlara su sunuyor. 203 00:23:29,160 --> 00:23:32,440 Ancak çorak arazilerde dolaşanlar için 204 00:23:32,520 --> 00:23:33,760 hikâye farklı. 205 00:23:38,760 --> 00:23:41,240 Fillerin sahip oldukları inanılmaz hafıza 206 00:23:41,920 --> 00:23:46,560 onları önceki kurak mevsimlerde besin ve su buldukları yerlere yönlendiriyor. 207 00:23:49,000 --> 00:23:52,880 Ama parkın ortasında ürkütücü bir engelle karşılaşıyorlar. 208 00:23:56,560 --> 00:23:58,800 Tsavo iki parça hâlinde tesis edildi: 209 00:23:59,880 --> 00:24:01,400 Doğu ve Batı. 210 00:24:02,600 --> 00:24:06,640 Mevcut yol ve demir yolu ile tam ortadan bölünmüş durumda. 211 00:24:10,160 --> 00:24:11,240 Artık bu yoğun yol 212 00:24:11,320 --> 00:24:15,160 iki park arasında geçiş yapan vahşi hayvanlar için tehlikeli bir engel. 213 00:24:19,480 --> 00:24:23,840 2017'de eskisine ek olarak Kenya'nın en büyük limanı Mombasa'yı 214 00:24:24,400 --> 00:24:26,760 başkent Nairobi'ye bağlayan 215 00:24:27,480 --> 00:24:29,360 yeni bir demir yolu tamamlandı. 216 00:24:32,000 --> 00:24:36,480 Bu dik setler ve çitler hayvanların hattı geçmelerini engelleyerek 217 00:24:37,000 --> 00:24:38,600 hareketlerini kısıtlıyor. 218 00:24:42,600 --> 00:24:47,360 Diğer tarafa geçebilmelerinin tek yolu özel olarak yapılmış bu alt geçitler. 219 00:24:56,680 --> 00:25:00,640 Bazı fillerse engelleri aşacak kadar cesur. 220 00:25:08,480 --> 00:25:11,400 Afrika boyunca alt yapı çalışmalarında patlama yaşanıyor, 221 00:25:11,480 --> 00:25:13,600 bu da vahşi alanları etkiliyor. 222 00:25:17,240 --> 00:25:20,200 Tsavo'nun büyüklüğü bu yüzden çok önemli. 223 00:25:22,160 --> 00:25:25,760 Alternatif beslenme alanları sunacak kadar büyük. 224 00:25:27,720 --> 00:25:30,800 Ancak yılın bu zamanında uzun mesafeler kateden 225 00:25:30,880 --> 00:25:33,000 sadece büyük hayvanlar değil. 226 00:25:36,840 --> 00:25:40,040 Aylardan temmuz, Tsavo'nun en kurak ayı. 227 00:25:49,920 --> 00:25:52,040 Doğu tarafındaki susuz düzlüklerde 228 00:25:52,600 --> 00:25:56,040 erkek bir kum kekliği ve eşi ailesine bakıyor. 229 00:26:02,000 --> 00:26:06,480 Yerde yuvalanan kuşlar olduklarından yumurtadan yeni çıkan bu yavrular 230 00:26:06,560 --> 00:26:08,640 saatler içinde ayaklanıp yürüyecek. 231 00:26:12,760 --> 00:26:15,600 Yüz dereceyi bulan sıcaklık altında 232 00:26:16,160 --> 00:26:19,120 gölgeli ve güvenli bir gizlenme yeri bulmalılar. 233 00:26:24,440 --> 00:26:27,040 Babaları acil bir sorunla karşı karşıya. 234 00:26:27,760 --> 00:26:31,360 Ya içme suyu bulacak ya da yavruları ölecek. 235 00:26:36,880 --> 00:26:39,040 Başka bir kum kekliği grubuna katılıyor. 236 00:26:39,640 --> 00:26:42,440 Hepsi de ümitsizce aynı şeyi arıyor. 237 00:26:49,000 --> 00:26:51,920 Otuz kilometre kadar uzağa… 238 00:26:56,880 --> 00:26:59,160 …âzametli Galana Nehri'ne uçuyorlar. 239 00:27:15,760 --> 00:27:17,680 Kurak mevsim zorlamaya başladığında 240 00:27:18,280 --> 00:27:20,520 burası hayvanlar için bir yaşam hattı. 241 00:27:26,400 --> 00:27:30,120 Her yıl bu zaman kum keklikleri büyük gruplar hâlinde buraya geliyor. 242 00:27:37,520 --> 00:27:39,800 Su kenarında tehditler var. 243 00:27:44,680 --> 00:27:49,360 Sürüye yakın kalması, etrafı kollayan yüzlerce göz var demek. 244 00:27:52,120 --> 00:27:55,200 İki yemek kaşığı kadar miktarı boğazında tutabilir 245 00:27:55,280 --> 00:27:57,560 ama üç yavrusu için bu yeterli değil. 246 00:28:04,520 --> 00:28:06,440 Olağanüstü numarası için 247 00:28:07,000 --> 00:28:08,880 biraz daha ileri yürüyor. 248 00:28:12,080 --> 00:28:14,000 İleri geri sallanarak 249 00:28:14,520 --> 00:28:17,120 suyu göğüs tüylerine emiyor. 250 00:28:18,720 --> 00:28:23,520 Özel olarak adapte olmuş spiral şekilleri suyu sünger gibi çekiyor. 251 00:28:25,040 --> 00:28:27,720 On beş dakika doldurduktan sonra uçma vakti geldi. 252 00:28:29,640 --> 00:28:32,440 Tümüyle suyla dolmuş hâlde eve uçuyor. 253 00:28:45,960 --> 00:28:49,640 Kuşlar sürüden tek tek ayrılarak iniyor. 254 00:28:55,000 --> 00:28:56,560 Eşini çağırıyor. 255 00:29:00,920 --> 00:29:04,240 Onu susamış yavrularını sakladığı yere götürüyor hemen. 256 00:29:13,920 --> 00:29:15,640 Baba imdada yetişti. 257 00:29:26,080 --> 00:29:29,200 Suya hasret yavrular babalarının etrafında toplaşıp 258 00:29:29,720 --> 00:29:33,080 gagalarıyla tüylerindeki kıymetli suyu sağıyorlar. 259 00:29:38,840 --> 00:29:42,120 Bu çetin yolculuğu gelecek iki ay boyunca 260 00:29:42,200 --> 00:29:43,880 her gün yapacak… 261 00:29:46,920 --> 00:29:51,280 …ta ki yavrular suya kendileri uçacak kadar büyüyene dek. 262 00:30:03,360 --> 00:30:05,640 Son zamanlarda Kenya'nın iklimi 263 00:30:05,720 --> 00:30:08,960 daha az ön görülebilir ve daha uç değerlerde seyrediyor. 264 00:30:15,600 --> 00:30:17,520 Kurak mevsimin en kötü zamanı 265 00:30:18,520 --> 00:30:20,480 ve bitecekmiş gibi de görünmüyor. 266 00:30:24,880 --> 00:30:29,000 Bazıları kalan birkaç yeşil yaprağı bulmak için bir yöntem geliştirmiş. 267 00:30:30,000 --> 00:30:32,600 Gerenuk bir ısırık için parmak uçlarında uzanıyor. 268 00:30:33,560 --> 00:30:36,440 Tüm hayatlarını hiç su içmeden geçirebilirler. 269 00:30:39,080 --> 00:30:41,240 Lakapları zürefa ceylanı. 270 00:30:41,760 --> 00:30:45,400 Diğer otlayıcıların ulaşamadığı sukulent yapraklarına ulaşmak için 271 00:30:45,480 --> 00:30:49,040 akrobasiye ve uzun boyunlarına güveniyorlar. 272 00:30:51,880 --> 00:30:53,960 Onlar için bile seçenekler sınırlı. 273 00:30:59,680 --> 00:31:02,680 Tsavo'nun kızıl toprağı yuvarlanan toz hortumlarıyla 274 00:31:02,760 --> 00:31:04,080 yukarı sürükleniyor. 275 00:31:09,920 --> 00:31:11,880 Bufalo gibi büyük hayvanlar 276 00:31:12,400 --> 00:31:15,280 yemek ve su bulmak için yürümeye devam etmeliler. 277 00:31:22,080 --> 00:31:25,120 Sürüler birleşiyor, sayıları binin üzerinde. 278 00:31:32,880 --> 00:31:37,040 Yıl boyu akan Galana Nehri'ne gidiyorlar. 279 00:31:47,440 --> 00:31:51,760 Geride kalanları Tsavo'nun en berbat yırtıcıları kapacak. 280 00:32:05,000 --> 00:32:08,960 Yüz yirmi yıl kadar önce eski demir yolu inşa edilirken 281 00:32:09,040 --> 00:32:12,400 iki aslan bölgede dehşet yaşatmış. 282 00:32:14,480 --> 00:32:17,240 "Tsavo'nun yamyamları" diye biliniyorlar. 283 00:32:21,520 --> 00:32:22,600 Efsaneye göre 284 00:32:23,240 --> 00:32:26,760 135 no.lu demir yolu işçilerini bir çırpıda yutmuşlar. 285 00:32:28,280 --> 00:32:30,720 Gerçi gerçek rakam muhtemelen daha düşük. 286 00:32:32,320 --> 00:32:36,880 Mohawk tarzlarıyla meşhurlar. Günümüz nesli de aynı özelliği paylaşıyor. 287 00:32:40,640 --> 00:32:45,000 Bu görünüşün yaşadıkları alandaki kalın çalılardan geldiği düşünülüyor. 288 00:32:47,960 --> 00:32:52,080 Kısa yeleler, zorlu çalılıklarda tuzaklara daha az takılıyor. 289 00:32:53,640 --> 00:32:55,920 Ayrıca sıcakta serin tutuyorlar. 290 00:33:00,400 --> 00:33:04,040 Ancak yılın bu zamanında en sıkı yırtıcılar bile zorlanıyor. 291 00:33:20,120 --> 00:33:24,560 Sürüye ait su çukuru yapışkan bir çamur havuzuna dönmüş. 292 00:33:29,720 --> 00:33:33,040 Avlarının çoğu su bulmak için buradan ayrılmış. 293 00:33:35,000 --> 00:33:38,120 Bu son tortular şimdilik idare ediyor. 294 00:33:54,320 --> 00:33:56,640 Doğu Tsavo'nun kurak düzlükleri boyunca 295 00:33:57,400 --> 00:34:03,040 bir grup boğa fili parkın uzaktaki kuzey bölgelerine gidiyor. 296 00:34:11,680 --> 00:34:15,760 Burası en vahşi ve en erişilmez bölge. 297 00:34:24,000 --> 00:34:28,160 Kurak, dikenli çalılıktan doğru kayalardan oluşan milyonlarca yıllık, 298 00:34:28,240 --> 00:34:30,880 uçsuz bucaksız monolitler yükseliyor. 299 00:34:45,240 --> 00:34:49,080 Yıllardır izlenen bu rotalar her bir filin hafızasında kayıtlı. 300 00:34:53,840 --> 00:34:56,040 Nesilden nesle aktarılmış. 301 00:35:00,280 --> 00:35:03,760 Sık kullanılan bu yollar havadan görülebiliyor. 302 00:35:05,080 --> 00:35:07,880 Çorak manzarayı ağ gibi örmüşler. 303 00:35:22,000 --> 00:35:24,760 Büyük filler birkaç gün susuz kalabilir 304 00:35:25,920 --> 00:35:31,200 ve bu sayede kurak çalılık arazi boyunca uzak mesafelere gidebilirler. 305 00:35:39,600 --> 00:35:44,160 Vardıkları yerde su bulabilmek için hayatlarını riske soktular. 306 00:35:47,360 --> 00:35:50,040 Ama Tiva Nehri kurumuş. 307 00:35:51,720 --> 00:35:54,360 Artık sadece bir kum nehri. 308 00:35:58,320 --> 00:36:00,440 Görünürde tek bir damla su yok. 309 00:36:04,160 --> 00:36:08,240 Ama bu mevsimsel nehrin yanındaki doum palmiyeleri hâlâ yeşil, 310 00:36:09,560 --> 00:36:12,680 demek ki bir yerlerde su var. 311 00:36:24,680 --> 00:36:27,520 Yaşlı, bilge filler nasıl bulacaklarını biliyor. 312 00:36:50,840 --> 00:36:53,360 Fillerin inanılmaz bir koku duyusu vardır. 313 00:36:54,000 --> 00:36:58,920 Hortumlarındaki milyonlarca reseptör onları çok uzaktaki suya yönlendiriyor. 314 00:37:00,920 --> 00:37:05,360 Kumun metrelerce altında gömülü olsa da yine de algılayabiliyorlar. 315 00:37:14,840 --> 00:37:17,240 Ulaşmak için kazmaları gerekiyor. 316 00:37:22,680 --> 00:37:26,720 Kuyular derinleştikçe yer altı suyu daha çok sızıyor. 317 00:37:31,320 --> 00:37:33,920 Hortumları esnek bir kamış görevi görerek 318 00:37:35,080 --> 00:37:36,720 kumlu suyu emerek çekiyor. 319 00:37:40,760 --> 00:37:45,160 Görünüşe göre tortunun hortumlarında çökerek ayrışmasına izin veriyor, 320 00:37:47,160 --> 00:37:48,640 sonra püskürtüyorlar. 321 00:38:03,480 --> 00:38:06,400 Saf, filtre suyun keyfini çıkarıyorlar. 322 00:38:20,880 --> 00:38:24,440 Kenardan izleyenlerin iştahını kabartıyor. 323 00:38:36,480 --> 00:38:40,840 Suya doyduklarında izleyenlerin sırası gelmiş oluyor. 324 00:38:42,440 --> 00:38:45,680 Babunlar her zaman bara ilk gelenler. 325 00:38:55,400 --> 00:38:59,720 Tiva rotasında ilerleyince Bisadi şelalesi karşımıza çıkıyor. 326 00:39:00,960 --> 00:39:04,520 Birkaç kıymetli gölcük haricinde kurumuş. 327 00:39:07,040 --> 00:39:08,640 Ürkütücü bir sessizlik var. 328 00:39:12,560 --> 00:39:15,080 Şafak sökene kadar. 329 00:39:32,120 --> 00:39:35,880 Sanki tüm vadi bir büyünün etkisinde gibi. 330 00:39:38,640 --> 00:39:39,960 Kırmızı gagalı quelea, 331 00:39:40,880 --> 00:39:44,400 dünyanın en bol görünen yabani kuş türüdür. 332 00:39:49,440 --> 00:39:50,680 Aylardan eylül. 333 00:39:50,760 --> 00:39:54,880 Su kaynakları azaldıkça bu göçebe süper koloniler 334 00:39:55,600 --> 00:39:57,920 milyonlarca üyesiyle burada toplanıyor. 335 00:40:17,360 --> 00:40:19,160 Büyüleyici bir ritim eşliğinde 336 00:40:19,720 --> 00:40:24,320 bu son su gölcüklerinden her seferinde bir gaga dolusu su içiyorlar. 337 00:40:31,920 --> 00:40:34,920 Bu toplu göç, kurak mevsimin sonuna dek 338 00:40:35,440 --> 00:40:37,160 çoğaldıkça çoğalacak 339 00:40:46,360 --> 00:40:48,320 Su kenarında kaos yaratıyor, 340 00:40:49,320 --> 00:40:52,440 su içmeye cesaret eden diğer herkesi korkutuyorlar. 341 00:41:16,720 --> 00:41:20,960 Sayıları çok fazla olduğundan çevredeki ağaçların dalları kırılıyor. 342 00:41:27,000 --> 00:41:28,960 Su durduğu sürece 343 00:41:29,920 --> 00:41:32,480 burada tutsaklar. 344 00:41:54,800 --> 00:41:58,560 Yoğun bir beklenti havası var. 345 00:42:03,920 --> 00:42:07,240 Sonra bir umut ışığı. 346 00:42:09,480 --> 00:42:14,360 Bu susuz manzarada baobab ağaçlarından yeşil yapraklar 347 00:42:14,440 --> 00:42:16,720 ve sürüyle beyaz çiçek sarkıyor. 348 00:42:22,680 --> 00:42:24,320 Havada değişim hissi var. 349 00:42:27,280 --> 00:42:29,000 Bunu herkes algılayabiliyor. 350 00:42:38,120 --> 00:42:40,240 Ve nihayet ekim ayı geldi. 351 00:42:40,320 --> 00:42:42,760 Altı ay süren yoksunluktan sonra 352 00:42:44,240 --> 00:42:45,200 yağmur… 353 00:42:47,400 --> 00:42:50,840 …Batı Tsavo'nun tepeleriyle dağlarında 354 00:42:52,080 --> 00:42:55,160 ve Doğu Tsavo'nun düzlüklerinde birikiyor. 355 00:43:19,280 --> 00:43:22,440 Kuru ve kumlu Tiva tekrar akıyor. 356 00:43:26,040 --> 00:43:29,760 Quelea'ların su içtiği Bisadi kanyonunun üstünden 357 00:43:30,560 --> 00:43:32,840 çağlayarak dökülen şelale hayat buluyor. 358 00:44:14,120 --> 00:44:17,520 Gelecek birkaç hafta nehir akmaya devam edecek 359 00:44:18,200 --> 00:44:19,880 ve toprakları canlandıracak. 360 00:44:41,400 --> 00:44:43,600 Drama yerini rahatlığa bıraktı. 361 00:44:46,200 --> 00:44:49,520 Kıraç çölden, renkli cennete dönüş. 362 00:44:51,720 --> 00:44:55,040 Asıl büyüleyici olan da Tsavo'daki bu aşırılıklar. 363 00:44:59,640 --> 00:45:02,040 Kırmızı tozdan arınmış topraklarda 364 00:45:02,120 --> 00:45:06,160 gündüz sefası çiçekli örtüsüyle tüm parkı kaplıyor. 365 00:45:12,200 --> 00:45:16,240 Ve beyaz öncü kelebek fırtınası başlıyor. 366 00:45:20,680 --> 00:45:24,760 Sahile doğru yolculuklarında milyonlarcası gökyüzünü kaplıyor. 367 00:45:31,120 --> 00:45:34,720 Tazelenen doğayla birlikte, ailelerinin başlattığı yolculuğu 368 00:45:34,800 --> 00:45:38,680 kanatlı bir bayrak yarışı misali yeni nesiller sürdürüyorlar. 369 00:45:49,160 --> 00:45:53,800 Yağışlı mevsimde çiçekler arasında dans eden bu dev sürüler 370 00:45:53,880 --> 00:45:56,440 parktaki verimlilik için çok önemli. 371 00:46:01,040 --> 00:46:02,560 Uçtukça polen yayıyor 372 00:46:03,160 --> 00:46:06,320 ve böcekle beslenenlere kolay bir öğün sunuyorlar. 373 00:46:17,640 --> 00:46:19,120 Oyun oynayacak vakit var. 374 00:46:25,480 --> 00:46:28,440 Ve gelecek nesli yetiştirecek. 375 00:46:30,320 --> 00:46:31,360 Doğum patlaması. 376 00:46:34,200 --> 00:46:37,920 Bu da kanıtlıyor ki konu vahşi yaşamda korunmaksa 377 00:46:38,720 --> 00:46:39,960 boyut önemli. 378 00:46:45,960 --> 00:46:50,240 Park ne kadar büyükse daha çok tür, evi olarak benimsiyor. 379 00:46:51,960 --> 00:46:55,840 Gen havuzu ne kadar büyükse hayvanlar o kadar çok sağlıklı oluyor. 380 00:47:00,720 --> 00:47:04,640 Son yıllarda Tsavo Ulusal Parkı'na komşu arazi sahipleri 381 00:47:04,720 --> 00:47:08,760 Tsavo Koruma Alanı'nı daha da genişletmek, 382 00:47:09,440 --> 00:47:13,040 koruma alanını ikiye katlamak, hayvanların parkın sınırları ötesinde 383 00:47:13,120 --> 00:47:16,400 güvenle dolaşmasına olanak tanımak için güç birliği yapıyorlar. 384 00:47:26,000 --> 00:47:29,760 Bu gezegende tabiatın bir geleceğinin olması, 385 00:47:29,840 --> 00:47:33,480 ancak Tsavo gibi geniş vahşi yaşam alanlarını korumak 386 00:47:33,560 --> 00:47:36,840 ve aynı ölçekte yeni parklar yaratmakla mümkün olabilir. 387 00:49:06,920 --> 00:49:11,920 Alt yazı çevirmeni: Aslı Uygun Cheesmar