Στο προηγούμενο είδαμε πώς η Αναγέννηση άλλαξε την Ευρώπη
από λάσπες και γογγύλια σε ένα πολυτελές ριζόρτ γεμάτο πίνακες,
και πώς αυτό το ξύπνημα οδήγησε σε μια αλυσίδα λαϊκών εξεγέρσεων
που αμφισβήτησε το κατεστημένο.
Αλλά οι επαναστάσεις τώρα άρχιζαν.
Ο άνθρωπος θα έκανε πάλι ένα άλμα δαμάζοντας το μέταλλο και τον ηλεκτρισμό.
Η πρόοδος θα οδηγούσε σε μια νέα εποχή άνεσης και ψυχαγωγίας,
αλλά θα απειλούσε και την ύπαρξη της ζωής στη Γη.
Άρα, ίσα βάρκα ίσα νερά.
Αυτήν την εβδομάδα έχουμε την άνοδο των μηχανών εδώ στη Γη,
κι επίσης στο Η Γη με τα Μάτια της Κανκ.
Η ΓΗ ΜΕ ΤΑ ΜΑΤΙΑ ΤΗΣ ΚΑΝΚ
ΤΕΤΑΡΤΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ: Η ΕΞΕΓΕΡΣΗ ΤΩΝ ΜΗΧΑΝΩΝ
Για αιώνες, οτιδήποτε στη φύση, από ανθρώπους μέχρι αγελάδες,
έτρεχε σε αυτόν…
τον καθαρό αέρα.
Αν δεν τον έχετε ακουστά, είναι ένα αόρατο μείγμα αερίων τόσο εθιστικό
που παθαίνουμε μοιραία στέρηση μέσα σε λεπτά αν μας τον κόψουν.
Αυτή η εξάρτηση έκανε τον αντίπαλο του αέρα, το νερό, να ζηλέψει.
Το νερό έπρεπε να κάνει κάτι.
Έπρεπε να γίνει πιο απαραίτητο για εμάς, τους φυσικούς αφέντες του.
Ένιωθε την κάψα.
Η κάψα το έκανε κάτι χρήσιμο.
Ατμό.
Η αξιοποίηση του ατμού μπορούσε να κινήσει κάθε μηχάνημα.
Στην Αμερική ο ατμός έπαθε τη μεγαλύτερη φρενίτιδα,
αλλάζοντας την όψη της χώρας για πάντα.
Για να το καταλάβουμε, μάλλον πρέπει να δούμε έναν χάρτη.
Στην αρχή οι άποικοι είχαν κολλήσει στις άκρες,
αφήνοντας τη μέση ανέγγιχτη, σαν κατεψυγμένη πίτα στα μικροκύματα.
Αλλά τότε οι Αμερικανοί δεν ήταν ταπεινοί,
όπως ούτε σήμερα είναι.
Πίστευαν σε κάτι που ονόμαζαν "πρόδηλο πεπρωμένο",
η άποψη πως τους ανήκε όλος ο τόπος
κι ότι ο Θεός ήθελε να πάνε δυτικά
και να τον πάρουν από τους αυτόγχθονες, που ήταν εκεί κατά λάθος.
Τι είναι το πρόδηλο πεπρωμένο;
Είναι μια ιδεολογία
που υπήρχε στις ΗΠΑ στις δεκαετίες 1840 και 1850,
ότι η Αμερική είχε το θεόσταλτο δικαίωμα να κατακτήσει την ήπειρο
και να εξαπλώσει τις αξίες της από θάλασσα σε θάλασσα.
-Δηλαδή ήταν το σχέδιο του Θεού; -Ναι.
Αυτό δεν σας κάνει σκλάβους του Θεού;
Νομίζω ότι οι άνθρωποι τότε θα έλεγαν
πως ήταν οι απεσταλμένοι του Θεού επί της Γης.
Πίστευαν ότι πρόθυμα θέσπιζαν την πολιτική Του
και δεν αναγκάζονταν.
Πάντως είσαστε τα τσουλάκια του Θεού.
Ήταν επικίνδυνο να προδηλώσεις το πεπρωμένο σου.
Έπρεπε να διασχίσεις επικίνδυνα μέρη με μια άθλια άμαξα
στο χείλος του λιμού, να πεθάνεις από το χέσιμο λόγω δυσεντερίας,
να σε δαγκώνουν φίδια ή να σε σφάζουν οι Απάτσι.
Σαν να μην ήθελε τελικά ο Θεός να το κάνουν αυτό.
Αλλά η εφεύρεση της ατμομηχανής τα άλλαξε όλα.
Η ατμομηχανή κορόιδεψε την άμαξα.
Όχι κυριολεκτικά. Δεν είμαστε παιδικό βιβλίο.
Οι Αμερικανοί έστειλαν τις ατμομηχανές παντού,
χάραξαν διαδρομές στη χώρα κι άλλαξαν την ισορροπία δυνάμεων.
Τώρα οι μάχες εναντίον των Αυτοχθόνων γίνονταν με μεγάλη ταχύτητα
και τη συνοδεία ενός βαγκόν ρεστοράν.
Χάρη στον σιδηρόδρομο ξεπήδησαν μικρές πόλεις στη Δύση.
Ήταν ζόρικα, άναρχα μέρη
όπου η δικαιοσύνη αποδιδόταν με ένα περίστροφο,
αφού οι καουμπόηδες έκαναν τα πάντα για να προστατέψουν γελάδια και γιους.
Μπορείς να μας πεις τι είναι αυτό;
Αυτό είναι το στρατιωτικό περίστροφο Colt απλής ενέργειας, το Colt 45.
Το γεμίζεις εδώ
και πρέπει να σηκώνεις τον κόκορα για κάθε βολή.
Σκότωνε ανθρώπους μόνο του παλιού καιρού
ή σκότωνε και σύγχρονους;
Φοβάμαι ότι σκοτώνει και σύγχρονους.
Είναι πολύ παλιό. Μοιάζει σαν ρολόι.
Πάνε αργά οι σφαίρες; Μπορείς να τρέξεις γρηγορότερα από τη σφαίρα;
Σίγουρα όχι. Έχεις δίκιο που λες ότι μοιάζει με ρολόι.
Ο μηχανισμός είναι σαν του ρολογιού, με μια καστάνια μέσα.
-Κάστανα; -Καστάνια.
Από πού βγαίνουν οι σφαίρες; Από αυτόν τον σωλήνα;
Ναι, αυτή είναι η κάννη.
Μπορώ να το σηκώσω και να δω την άκρη του;
Ή θα μου ρίξει στο μάτι;
Δεν το προτείνουμε.
Πονάει αν σε πυροβολήσουν στο μάτι;
Αφού το μάτι είναι σαν σακούλα με νερό.
Σίγουρα θα πεταχτεί έξω και θα τσούζει,
αλλά θα μπορείς να συνεχίσεις ό,τι κάνεις.
Δεν νομίζω να υπάρχει καλό σημείο για να πυροβοληθείς.
Γιατί ο άνθρωπος νιώθει την ανάγκη να εφεύρει μηχανές που σκοτώνουν;
Μπορείς να απαντήσεις με μια πιασάρικη ατάκα;
Επειδή είμαστε άνθρωποι νομίζω.
Μάλλον είναι έμφυτο να μαχόμαστε για τους πόρους,
-εναντίον των άλλων. -Ναι.
Δεν το αποφεύγουμε.
Το ξέρω. Αλλά το θεωρώ ηλίθιο.
Τα όπλα διαμόρφωσαν την Αμερική αλλά και σκότωσαν ανθρώπους.
Η χρήση όπλων είναι αναπόσπαστο στοιχείο της εθνικής τους ταυτότητας.
Πώς γίνεται οι Αμερικανοί να έχουν το δικαίωμα να σκοτώνουν;
Δεν το έχουν. Ο φόνος είναι παράνομος στις ΗΠΑ,
αλλά έχουν δικαίωμα οπλοκατοχής.
-Έχουν το δικαίωμα να φέρουν όπλα. -Σωστά.
-Αλλά οι αρκούδες δεν έχουν όπλα. -Έχουν.
Αλήθεια; Νόμιζα ότι είχαν πόδια.
Δεν είμαι βιολόγος,
αλλά όταν σηκώνονται, τα πόδια λειτουργούν ως όπλα.
Με τους καουμπόηδες, τα όπλα και τις ατμομηχανές,
η Αμερική έγινε γνωστή ως η χώρα της ελευθερίας,
πράγμα που θα εξέπληξε τους σκλάβους.
Η βάρβαρη πρακτική της δουλείας επικρατούσε στην Αμερική,
ειδικά στις πολιτείες του Νότου.
Αλλά αφού το σκέφτηκαν πολύ το θέμα,
οι άνθρωποι στον Βορρά έκαναν μια φρικτή ανακάλυψη:
πως μέσα σε κάθε σκλάβο υπήρχε ένας άνθρωπος.
Ο Βορράς ρώτησε τον Νότο σε ποια Αμερική ήθελε να ζήσει.
Αυτήν όπου οι λευκοί απομυζούσαν άλλες φυλές θεωρώντας τες κατώτερες
ή αυτήν που το έπαιζε ότι δεν ήταν έτσι;
Το ερώτημα κλιμακώθηκε και οδήγησε σε εμφύλιο,
όταν η Αμερική ήταν τόσο πολωμένη όσο σήμερα.
Ο Εμφύλιος χώρισε την Αμερική, σωστά; Αδελφός εναντίον αδελφού.
Έφτασε κανείς στο σημείο να στραφεί εναντίον του εαυτού του;
Δεν νομίζω.
Ίσως κάποιοι βίωσαν μια εσωτερική διαμάχη
σε ποια πλευρά να πάνε, μάλλον σε αυτό αναφέρεσαι.
Γιατί λένε ότι ήταν ο πρώτος σύγχρονος πόλεμος,
αφού στις φωτογραφίες φαίνεται ότι έγινε παλιά;
Ενδιαφέρον που τις αναφέρεις
επειδή είναι ο πρώτος πόλεμος όπου η φωτογραφία έπαιξε ρόλο.
Οι φωτογραφίες ήταν μέρος της σύγκρουσης και αποτύπωσαν τη βία.
Θα πρέπει να ήταν ωραία να πηγαίνεις να τις εμφανίσεις
και να βλέπεις ποιες βγήκαν και ποιες όχι.
Μετά από τέσσερα δύσκολα χρόνια πολεμικής βίας,
ο Βορράς βγήκε από πάνω, αφού εκεί είναι ο Βορράς.
Ήταν μια νίκη για τον αδιαφιλονίκητο βασιλιά του Βορρά, τον Αβραάμ Λίνκολν.
Ποιος ήταν ο Αβραάμ Λίνκολν;
Και γιατί είχε εκείνα τα περίεργα τατουάζ στην κοιλιά;
Δεν ξέρω για ποια τατουάζ μιλάς,
αλλά είναι ο Αμερικανός πρόεδρος που απολαμβάνει τον μεγαλύτερο σεβασμό.
Μάλλον θα είχε τατουάζ έναν χιονάνθρωπο κι έναν κοκκινολαίμη στην κοιλιά
κι ο κοκκινολαίμης θα είχε μουστάκι.
Δεν έχω ιδέα σε τι αναφέρεσαι.
Με τον Λίνκολν πρόεδρο, τελικά η δουλεία καταργήθηκε
κι αντικαταστάθηκε με απλή φυλετική προκατάληψη.
Η ιστορία του Αβραάμ Λίνκολν δεν είχε ευτυχισμένο τέλος.
Πέντε μέρες μετά τη νίκη, τον βρήκε μια τρομερή μοίρα.
Αναγκάστηκε να πάει στο θέατρο για μια παράσταση.
Ένας ευγενικός μπιστολάς τον γλίτωσε όμως.
Δυστυχώς, μετά την τρίτη πράξη.
Ο Λίνκολν πυροβολήθηκε στο θεωρείο.
Πού είναι αυτό στο σώμα;
Θα αναφέρεσαι στο μέρος που βρισκόταν όταν τον πυροβόλησαν,
δηλαδή στο προεδρικό θεωρείο του θεάτρου Φορντ στην Ουάσινγκτον.
Γιατί τον πυροβόλησαν; Επειδή δεν έβγαζε το καπέλο του;
Είναι ενοχλητικό αν κάθεται μπροστά σου κάποιος με καπέλο.
Ήταν στο προεδρικό θεωρείο,
άρα δεν είχε κανέναν πίσω του.
Τον πυροβόλησε ο Τζον Γουίλκς Μπουθ,
που υποστήριζε τη Συνομοσπονδία.
Πώς επηρέασε ο πυροβολισμός στο κεφάλι την ικανότητά του ως ηγέτη;
Την τερμάτισε, αφού πέθανε 12 ώρες αργότερα.
-Δηλαδή δεν συνέχισε. -Όχι ως πτώμα, δυστυχώς.
Μπορεί το καντήλι του Λίνκολν να έσβησε,
αλλά της Αμερικής θα έκανε το αντίθετο.
Οι Αμερικανοί έπαιζαν με τον ηλεκτρισμό
από τότε που ο Φραγκλίνος έδεσε ένα κλειδί στην καλούμπα
για να ξεκλειδώσει την αστραπή από τον ουρανό.
Έπειτα, το 1878, ο Τόμας Έντισον βρήκε πώς να χρησιμοποιήσει την ενέργεια
για να κάνει κάτι εκπληκτικό.
Πώς να φανταστείς τον κόσμο χωρίς τον λαμπτήρα του Έντισον;
Αλλά κι αν τον φανταστείς, θα είναι πολύ σκοτεινός για να δεις μέσα.
Πώς έβλεπαν οι άνθρωποι την ημέρα πριν εφευρεθεί το φως;
Το φως έρχεται από τον ήλιο, άρα οι άνθρωποι έβλεπαν την ημέρα.
Αλλά χρειάζονταν τον λαμπτήρα για τη νύχτα που δεν έχει ήλιο
και δεν βλέπεις.
Τι χρησιμοποιούσαν πριν τον ηλεκτρικό λαμπτήρα;
Είχαν κεριά ή χρησιμοποιούσαν πετρέλαιο.
Άρα την ημέρα είχαμε το φως της μέρας και το βράδυ κεριά.
Ναι.
Άρα δεν χρειαζόμασταν ηλεκτρικούς λαμπτήρες. Το έργο του ήταν περιττό.
Μια άλλη απίστευτη εφεύρεση του Έντισον ήταν ο φωνόγραφος.
ΕΡΕΥΝΗΤΗΣ ΜΟΥΣΕΙΟ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ, ΛΟΝΔΙΝΟ
-Το σταματάς; -Βεβαίως.
Δεν είναι απίστευτο που είμαστε τώρα εδώ,
αλλά αυτή η φωνή έρχεται από τα παλιά.
Αν μιλήσω σε αυτό το χωνί,
μπορώ να τη ρωτήσω πώς είναι εκεί που βρίσκεται;
Όχι. Η ηχογράφηση έγινε πριν πάνω από έναν αιώνα.
Μα είναι φωνόγραφος. Δεν δουλεύει σαν τηλέφωνο;
Φωνόγραφος σημαίνει "καταγραφή ήχου" στα ελληνικά.
Δεν σημαίνει τηλέφωνο.
Άρα μας ακούν αλλά δεν μπορούν να απαντήσουν.
Δεν νομίζω… Δεν μπορούν. Εμείς ακούμε την ηχογράφηση.
Ούτε μας ακούν ούτε μπορούν να απαντήσουν.
-Θα έλεγα πως όχι. -Και τότε ποιος ο λόγος;
Για να ακούμε μουσική, φωνή και ήχους.
Μπορεί να καταγράψει ήχους που δεν έχουν συμβεί ακόμα;
Όχι.
Ήχους που έγιναν παλιότερα;
Αν είχαν καταγραφεί τότε οι ήχοι.
Δεν μπορεί να αποτυπώσει κάτι από το παρελθόν.
Πολύ περιορισμένο μου φαίνεται.
Χάρη στον πορνόγραφο του Έντισον,
η κλασική μουσική μπορούσε να έχει κοινό εκατομμυρίων.
Πρέπει να παίξεις κλασική μουσική με ορχήστρα.
Πώς παίζεις μια ορχήστρα;
Τη φυσάς
ή είναι από αυτά που τρίβεις ένα ξύλο στις χορδές;
Η ορχήστρα δεν είναι ένα συγκεκριμένο όργανο.
Ναι.
Ορχήστρα είναι πολλά διαφορετικά όργανα μαζί.
Ωραία. Πάνω από ένα όργανο.
Άρα θες και τα δύο χέρια και το στόμα για να παίξεις ορχήστρα.
Ο μαέστρος τα χρειάζεται όλα αυτά,
αλλά η ίδια η ορχήστρα είναι μια οντότητα
που αποτελείται από διάφορα όργανα.
Άρα δεν μπορείς να φυσήξεις μια ορχήστρα;
Χάρη στον Έντισον, είχε υποταχθεί το φως και ο ήχος,
αλλά παρέμενε πεισματικά ένα ακόμη όριο:
ο κόσμος του ουρανού.
Ο άνθρωπος προσπαθούσε χρόνια να φτιάξει πτητικές μηχανές,
αλλά οι περισσότεροι πρωτοπόροι δεν ξεπέρασαν
την πρώτη πειραματική βουτιά στον θάνατο.
Όλα άλλαξαν όταν οι αδελφοί Όρβιλ και Γουίλμπουρ Ράιτ
ήταν οι πρώτοι που πετυχημένα προκάλεσαν στον νόμο της βαρύτητας.
Πόσο μακριά πήγε η πρώτη πτήση;
Εκείνη την ημέρα, οι αδελφοί Ράιτ έκαναν αρκετές πτήσεις,
και συνήθως ήταν της τάξης μερικών μέτρων.
Μπορούσαν να περπατήσουν.
Θα μπορούσαν, αλλά δεν ήταν αυτό το θέμα.
Πότε έγινε πτήση τόσο μεγάλη που να θες τουαλέτα;
Μόλις αναπτύχθηκαν οι εμπορικές πτήσεις, οι αποστάσεις μεγάλωσαν
και οι επιβάτες χρειάζονταν κάποιες ανέσεις,
όπως μια τουαλέτα.
Πολύ σημαντικό που κατάλαβαν ότι το αεροπλάνο ήθελε τουαλέτα.
Πιο εντυπωσιακό κι από τους αδελφούς Ράιτ.
Δεν το είχα σκεφτεί αυτό
ως μια συναρπαστική εξέλιξη.
Τα ποδήλατα γιατί δεν έχουν τουαλέτα;
Να μη χρειάζεται να κατεβαίνεις.
Θα το γράψω για να το κατοχυρώσω.
Ακόμα και χωρίς τουαλέτα, η ιστορική πτήση των αδελφών Ράιτ
άλλαξε τις μεταφορές για πάντα με τρόπο όχι πλήρως κατανοητό.
Οι αδελφοί Ράιτ έκαναν την πρώτη πτήση πριν έναν αιώνα.
Γιατί δεν έχουμε βρει ακόμα πώς δουλεύουν τα αεροπλάνα;
Καταλαβαίνουμε. Ξέρουμε πώς δουλεύουν.
Και πώς δουλεύουν;
Έχουμε μαθηματικές εξισώσεις
που περιγράφουν πώς κινείται ο αέρας πάνω από τα φτερά.
Μπορείς να το εξηγήσεις χωρίς να καταφύγεις στην επιστήμη;
Είναι δύσκολο χωρίς την επιστήμη πίσω του,
αλλά λόγω του σχήματος των φτερών,
η δύναμη προς τα πάνω είναι μεγαλύτερη από την από κάτω.
Αυτό σπρώχνει το αεροπλάνο στον ουρανό.
Αυτή είναι η δική σου θεωρία. Θες να ακούσεις τη δική μου;
-Εντάξει. -Στηρίζονται στην πίστη.
Επειδή το πιστεύουμε πετάνε.
Και τα ΜΜΕ πρέπει να συνεχίσουν το ψέμα,
αλλιώς θα πέσουν από τον ουρανό.
Το ίδιο και το wi-fi. Δεν μπορεί να είναι αληθινό.
Πρέπει να συνεχίσουμε το θέατρο, αλλιώς σταματάνε όλα.
Ο ουρανός είχε δαμαστεί. Σειρά είχαν οι δρόμοι.
Δύσκολο να πούμε ποιος εφηύρε το αυτοκίνητο.
Πολλοί δοκίμασαν,
η σελίδα στη Wikipedia είναι μεγάλη και βαρετή.
Ευτυχώς δεν έχει σημασία,
επειδή στο τέλος ένας έγινε συνώνυμο του αυτοκινήτου.
Ο πρώτος που έφτιαξε το αυτοκίνητο με τρελές πωλήσεις
λεγόταν Χένρι Μοντέλο T Ford.
Από φοβερή σύμπτωση ήταν το αμάξι του.
Με μηχανή 2,9 λίτρων και τεσσάρων κυλίνδρων
βγάζοντας 20 ίππους και τελική ταχύτητα 72 χλμ την ώρα,
το Μοντέλο T Ford ήταν φρικτό αμάξι.
Χειρότερο κι απ' ό,τι οδηγεί η μαμά σου.
Δεν έχει να βάλεις το τηλέφωνο, ούτε πλοηγό ούτε ηχοσύστημα.
Ούτε καν θέση για τον καφέ.
Παρ' όλα αυτά, ήταν οριακά καλύτερο από άλογο
γιατί δεν κλοτσούσε αν πήγαινες από πίσω του.
Αντίθετα από το τρένο,
δεν υπήρχε περίπτωση να καθίσεις δίπλα σε ψυχοπαθή.
Εκτός κι αν έπαιρνες κάποιον με οτοστόπ με κατσαβίδι στην τσέπη.
Το μεγαλύτερο επίτευγμα του Χένρι Μοντέλο-T Ford δεν ήταν το αμάξι,
αλλά ο τρόπος κατασκευής.
Αντί να έχει έναν άνθρωπο να φτιάχνει αργά μόνος τους το αμάξι,
ο Φορντ προσέλαβε πολλούς για να φτιάχνει ο καθένας ένα κομμάτι
ξανά και ξανά.
Μια επανάσταση στην εργασιακή βαρεμάρα και την ανθρώπινη ασημαντότητα.
Η μαζική παραγωγή χρειαζόταν μαζικό εργατικό δυναμικό.
Εκατομμύρια συνέρρεαν στις ΗΠΑ για το αμερικάνικο όνειρο.
Η ανάγκη για μεγαλύτερα πλοία οδήγησε στην εφεύρεση του Titan 1C,
του μεγαλύτερου υποβρυχίου μιας χρήσης.
Χρόνια ο άνθρωπος ατένιζε τον ωκεανό, επιθυμώντας να πάει στον πάτο,
και το Titan 1C θα έκανε το όνειρο πραγματικότητα.
Τεράστια επιτυχία.
Στο παρθενικό του ταξίδι, το Titan 1C
απέπλευσε από το Σαουθάμπτον για τον πάτο της θάλασσας,
όπου οι γενναίοι εξερευνητές θα ζούσαν πολυτελώς
στα λίγα λεπτά που πήρε για να ανακαλύψουν ότι στον πάτο της θάλασσας δεν αναπνέεις.
Αφού κατέκτησε φως, ήχο, ουρανό, δρόμους και τον πάτο της θάλασσας,
ο άνθρωπος θα ανακάλυπτε κάτι που κανείς δεν είχε ξανακούσει,
χάρη σε μια επιστήμονα και γυναίκα, τη "Μαίρη Κάρι",
κυρία πατέρα της ακτινοβολίας.
Πώς κατάλαβε η Μαρί Κιουρί
ότι είχε ανακαλύψει τη ραδιενέργεια, αν είναι αόρατη;
Η Μαρί Κιουρί εφηύρε τη λέξη ραδιενέργεια.
Ραδιενέργεια είναι όταν ένα στοιχείο όπως το ράδιο, το πολώνιο, το πλουτώνιο,
εκπέμπει πολλή ενέργεια και αποσυντίθεται φυσικά.
Άρα υπάρχει, αν και είναι αόρατη.
Πολλά υπαρκτά πράγματα είναι αόρατα.
Είναι σαν τα τσάκρα και τα ενεργειακά πεδία,
σαν αυτά που έχεις μέσα στο πρόσωπό σου και σε συνδέουν με το ζώδιό σου
κι επηρεάζουν πώς χωνεύεις τη γλουτένη. Είναι αληθινά;
-Δεν νομίζω. -Εγώ νομίζω.
Η θεία μου η Κάρολ επαναφέρει τα τσάκρα. Χρεώνει 80 λίρες την ώρα.
Για να βγάζει τόσα λεφτά
δεν μπορεί να είναι βλακείες.
Δυστυχώς, η περιέργεια της Κιουρί ήταν μοιραία.
Η μακροχρόνια έκθεση στη ραδιενέργεια συνέβαλε στον θάνατό της.
Δεν είναι δίκαιο, όταν έχεις έναν άντρα επιστήμονα σαν τον Μπρους Μπάνερ
να εκτίθεται στις ακτίνες γάμμα,
αυτός γίνεται υπερήρωας, σωστά;
Έχει δικό του κόμικ και ταινίες.
Η Μαρί Κιουρί απλώς πεθαίνει.
Έπρεπε να γίνει Χουλκ.
Δεν είναι δίκαιο. Μήπως φταίει η πατριαρχία;
Τι είναι πατριαρχία;
Στο μεταξύ, άλλες λιγότερο γυναίκες επιστήμονες δούλευαν δικές τους θεωρίες.
Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν, φυσικός κι επαγγελματίας μοντέλο γλώσσας,
επινόησε τη θεωρία της σχετικότητας, όπου E ισούται με MC2,
που κανείς δεν καταλαβαίνει.
Το αναφέρω επειδή θα είναι σημαντικό αργότερα.
Ο Αϊνστάιν είπε ότι τίποτα δεν είναι ταχύτερο από το φως,
αλλά οι σκιές είναι ταχύτερες.
Αν ρίξω το φως ενός φακού στον τοίχο,
αλλά κρατάω τον φακό πίσω από το κεφάλι μου,
η σκιά μου φτάνει πριν το φως.
Πώς θα το εξηγούσε ο Αϊνστάιν;
Θα έλεγε ότι όλα συμβαίνουν τόσο γρήγορα που δεν μπορείς να τα δεις.
Πάντα έχει έτοιμη την απάντηση.
Ο 20ός αιώνας ξεκίνησε εντυπωσιακά,
με την επιστήμη να ξερνάει καινοτομίες,
τόσο γρήγορα που δεν μπορούμε να τις παρουσιάσουμε μαζί.
Μερικές εφευρέσεις είχαν και σκοτεινή πλευρά
που θα χρησιμοποιείτο για να σκοτώσει. Και όχι με καλό τρόπο.
Ο Α' Παγκόσμιος ήταν γνωστός ως "ο πόλεμος που θα τους τερμάτιζε όλους",
αν και κάποιοι ιστορικοί λένε ότι δεν το έκανε.
Ήταν ο πρώτος πόλεμος υψηλής τεχνολογίας, με αεροπλάνα, πολυβόλα και άρματα μάχης
που εξεγέρθηκαν εναντίον των ανθρώπων που τα έφτιαξαν.
Παρόλο που δεν είχαν πιστεύω, ιδεολογία, καρδιά ή ψυχή,
οι μηχανές νίκησαν.
Το τελικό σκορ ήταν όπλα 20 εκατομμύρια, άνθρωποι μηδέν.
Όταν οι άνθρωποι κάνουν πόλεμο, όλα φαίνονται χαοτικά.
Υπάρχουν πολλές φωνές;
Συνήθως υπάρχουν πολλές φωνές.
Μπορεί να φωνάζουν και διαταγές.
Επίσης, είναι οι κραυγές αυτών που πεθαίνουν.
Άρα, όποιος είναι κοντά κινδυνεύει να έχει εμβοές.
Κρίμα που το συνεχίζουμε.
Δεν προσπαθώ να κάνω αντίλογο,
αλλά, γενικά, ο πόλεμος μοιάζει να είναι ντροπιαστικός.
Φαίνεται πως είναι μια ιδιαίτερα δημοφιλής ανθρώπινη δραστηριότητα.
Ίσως είναι στη φύση μας.
Τι μας κάνει να στρεφόμαστε ο ένας στον άλλο έτσι;
Μπορείς να απαντήσεις με μια σύντομη πρόταση;
Γιατί τσαντίζονται στο μοντάζ.
Φόβος, τιμή και συμφέρον.
Αλήθεια; Αυτά τα τρία;
Αυτό είναι, εν ολίγοις.
Δεν ξέρω ποιος κάνει μοντάζ, αλλά πρέπει να του αρκεί.
Η βαρβαρότητα του Α' Παγκοσμίου
ενέπνευσε πολλά συγκινητικά πολεμικά ποιήματα και λογοτεχνία για την ειρήνη,
που κυκλοφόρησαν δεκαετίες πριν τον άσχετο βελγικό ύμνο της τέκνο
"Pump Up the Jam".
Άλλα γκρουπ που το όνομά τους αρχίζει με "T" είναι The Cure,
The Isley Brothers, και The Velvet Underground.
Όταν κυκλοφόρησε το βίντεο, το κοινό φοβήθηκε ότι ήταν αληθινό,
κι ότι θα γέμιζε το σπίτι τους μαρμελάδα από την οθόνη.
Αν βγαίνεις, θα μου φέρεις μια Coke Zero κι ένα Twix;
Συγγνώμη - για τον βοηθό πήγαινε αυτό.
Εκατομμύρια νέοι πέθαναν στον πόλεμο,
αλλά ευτυχώς, η ανθρωπότητα είχε ανακαλύψει ένα νέο είδος άντρα:
τη γυναίκα.
Οι γυναίκες υπήρχαν πάντα στο παρασκήνιο της ιστορίας,
κυρίως ως κατοικίδια των ανδρών,
που τις ανέχονταν για την ικανότητά τους να βγάζουν νέους ανθρώπους
από την μπροστινή τρύπα τους.
Αλλά στις αρχές του 20ού αιώνα,
οι κοινωνιολόγοι ανακάλυψαν κάτι απίστευτο:
ότι η γυναίκα μπορούσε να κάνει ό,τι κι ο άντρας, χωρίς να το συζητήσει.
Ακόμη απέκτησαν δικαίωμα ψήφου.
Οι γυναίκες μπορούσαν να διαλέξουν ποιος άντρας θα τους έλεγε τι να κάνουν.
Οι γυναίκες άρχισαν να βγάζουν τις παραδοσιακές στολές τους,
να μην ντύνονται σαν στοιχειωμένα έπιπλα αλλά σαν νεαροί.
Έπιναν, κάπνιζαν και χόρευαν γρήγορα με απίστευτη ταχύτητα πλάνου.
Στο μεταξύ, στο Χόλιγουντ,
ένα νέο είδος διασκέδασης εφευρισκόταν: οι ταινίες.
Αντίθετα από τα βιβλία,
δεν χρειαζόταν να συγκεντρωθείς ή να χρησιμοποιήσεις τη φαντασία σου.
Ακόμα και οι τεμπέληδες ή οι χαζοί μπορούσαν να διασκεδάσουν.
απλώς καθόντουσαν και κοιτούσαν μια οθόνη, όπως κάνετε κι εσείς τώρα.
Πάντως οι πρώτες ταινίες ήταν μαλακίες όπως βλέπετε.
Όμως χάρη σε αυτές τις ταινίες
βλέπουμε πώς ήταν η ζωή τον παλιό καιρό.
Όλοι κινούνταν πολύ γρήγορα κι έπεφταν πολύ.
Γιατί πάνε τόσο γρήγορα οι άνθρωποι στις παλιές ταινίες;
Επειδή ήταν πρώτη τους φορά στην κάμερα κι είχαν άγχος
ή επειδή ήταν βωβή ταινία
και δεν άκουγαν τον σκηνοθέτη που φώναζε να πάνε αργά;
Η ταχύτητα πλάνου τότε ήταν διαφορετική από σήμερα.
Άρα φταίμε εμείς.
Την παίζουμε γρήγορα κι οι ηθοποιοί πρέπει να επιταχύνουν
για να παίξουν την ιστορία πριν τους τίτλους τέλους.
Θα έχουν πανικοβληθεί. Τι γίνεται άμα δεν προλάβουν;
Θα δείχνει ένα δωμάτιο χωρίς τους ηθοποιούς;
Εικόνες άδειου δωματίου;
Οι ηθοποιοί έχουν κανονική ταχύτητα.
Η ταχύτητα της ταινίας
τους κάνει να φαίνονται ότι κινούνται γρήγορα.
Μπορούμε να μιλήσουμε με τους ηθοποιούς
και να τους πούμε να χαλαρώσουν;
Όχι. Έχουν πεθάνει όλοι.
Οι πρώτες ταινίες είχαν υπότιτλους
για να τις βλέπει ο κόσμος στο τηλέφωνο χωρίς ήχο.
Όμως γρήγορα κατάλαβαν πώς να κάνουν τον ήχο.
Ποιο ήταν πιο ικανοποιητικό για σένα;
Επιτέλους, το διάβασμα ήταν περιττό.
Η τυραννία των αιώνων γραπτού λόγου τελείωνε.
Αλλά όποια ελπίδα υπήρχε για μια νέα εποχή
θα γινόταν σκόνη και θρύψαλα άμεσα.
Μαύρα σύννεφα μαζεύονταν πάνω από την Ευρώπη
και μια νέα έκδοση της σειράς των παγκόσμιων πολέμων θα εξαπολυόταν.
Σύντομα ο κόσμος θα βουτούσε σε άλλον έναν παγκόσμιο πόλεμο
κι αφού θα γινόταν με ακόμα χειρότερα μηχανήματα,
φαινόταν ότι η σφαγή δεν είχε τελειωμό.
Και τότε οι Αμερικανοί είχαν μια ιδέα.
Αντί να ρίξουν χιλιάδες μικρές βόμβες στην Ιαπωνία, όπως και στη Γερμανία,
μήπως να έριχναν μια μεγάλη;
Με τις θεωρίες του Αϊνστάιν, που έξυπνα ανέφερα νωρίτερα,
ξεκίνησαν το Σχέδιο Μανχάταν, με επικεφαλής άντρες με καπέλα,
οι οποίοι σκέφτηκαν κάτι τρομερό:
μια ατομική βόμβα που λεγόταν Μικρό Αγόρι,
το ισχυρότερο όπλο της ιστορίας με το πιο ανακριβές όνομα.
Πόσο ισχυρό ήταν το Μικρό Αγόρι;
Θα το θέσω ως εξής:
αν έπεφτε η βόμβα στο σπίτι του Σον, του πρώην μου, στο Γουεστότον,
όλα, από τον κόμβο Τσέκερμπεντ μέχρι τον A58,
μέχρι το ανθοπωλείο δίπλα στο γκολφ,
θα καταστρέφονταν.
Ο Σον θα εξατμιζόταν στην αρχική έκρηξη,
ενώ το συλλεκτικό Pac-Man
που έφτιαχνε ένα Σαββατοκύριακο στα γενέθλιά μου,
σίγουρα θα ήταν αδύνατον να χρησιμοποιηθεί
λόγω της φωτιάς που θα ακολουθούσε.
Από το Γουίγκαν μέχρι το Μπόλτον όλα θα γίνονταν κάρβουνο.
Πάει το Μίντλμπρουκ. Το Μπίκερσο, πάει.
Το Χίντλι Γκριν ξεχάστε το.
Η ανείπωτη φρίκη της ατομικής βόμβας τελείωσε τον Β' Παγκόσμιο.
Όλοι είχαν βαρεθεί
και συμφώνησαν για δεύτερη φορά στο επεισόδιό μας να μην ξαναπολεμήσουν.
Μια υπόσχεση που θα κρατούσαν για 52 δεύτερα στο πέμπτο επεισόδιο.
Είναι παρηγορητικό ότι δεν έχουμε πυρηνικά όπλα σήμερα.
Εξαρτάται ποιον εννοείς.
Οι Βρετανοί έχουν πυρηνικά
και πρόσφατα αποφάσισαν να αυξήσουν
τον αριθμό των πυρηνικών κεφαλών τους.
Ναι, αλλά είναι κενές, σωστά; Είναι γεμάτες κενά.
Καθόλου. Είναι απολύτως ικανά οπλικά συστήματα με πυρηνικές κεφαλές.
Κι άλλα κράτη έχουν.
Φοβάμαι ότι η απειλή πυρηνικής καταστροφής είναι πραγματικότητα.
Μάλιστα, να πούμε κάτι πιο ευχάριστο;
Ό,τι θες.
-Σου αρέσουν οι ABBA; -Λατρεύω τους ABBA.
-Ναι; -Ναι.
-Το αγαπημένο σου τραγούδι; -Το "Dancing Queen".
Το "Dancing Queen", ναι.
Δεν είναι φοβερό;
Στο επόμενο θα δούμε πώς ο ψυχρός πόλεμος Ανατολής και Δύσης
άνοιξε τον δρόμο στο rock and roll,
που άνοιξε τον δρόμο στους χίπηδες,
που άνοιξαν τον δρόμο στον Στιβ Τζομπς, τα κομπιούτερ και τα έξυπνα τηλέφωνα,
που άνοιξαν τον δρόμο στα σόσιαλ,
που άνοιξαν τον δρόμο για να ξεγίνει
κάθε πρόοδος του ανθρώπινου γένους μέχρι τώρα.
Τα σόσιαλ πολώνουν τον κόσμο, σωστά;
Όπως έγινε και με τις αρκούδες.
-Ποιες αρκούδες; -Τις πολικές.