1
00:00:09,000 --> 00:00:11,440
‎นี่คือดาวเคราะห์ของเรา

2
00:00:11,520 --> 00:00:12,920
‎ดาวเคราะห์โลก

3
00:00:13,000 --> 00:00:15,320
‎ดาวเคราะห์ที่ฉันยืนอยู่

4
00:00:16,000 --> 00:00:18,240
‎ถ้าไม่ได้กำลังบิน

5
00:00:18,320 --> 00:00:20,240
‎หรือตกจากตึกสูง

6
00:00:20,320 --> 00:00:22,200
‎คุณก็น่าจะยืนอยู่บนโลก

7
00:00:22,280 --> 00:00:26,680
‎นี่คือเรื่องราวอันน่าทึ่ง
‎ว่ามนุษยชาติเปลี่ยนแปลงโลก

8
00:00:26,760 --> 00:00:29,680
‎จากการที่มีแต่ธรรมชาติไร้สาระ

9
00:00:29,760 --> 00:00:32,400
‎มาเป็นของทันสมัยอย่างนี้ได้อย่างไร

10
00:00:32,480 --> 00:00:36,000
‎ซึ่งทำโดยใช้เพียงแค่สองมือคู่นี้

11
00:00:36,960 --> 00:00:38,440
‎ความคิดจินตนาการ

12
00:00:38,520 --> 00:00:41,720
‎เครื่องมือ กระแสไฟฟ้า และอินเทอร์เน็ต

13
00:00:42,680 --> 00:00:45,680
‎นี่คือการเดินทางที่จะพาฉันไปทุกมุมโลก

14
00:00:45,760 --> 00:00:48,560
‎ตามที่เงินและข้อจำกัดช่วงโควิดจะอำนวย

15
00:00:49,240 --> 00:00:52,960
‎ใกล้ชิดกับความสำเร็จ
‎ที่น่าตื่นตาของสปีชีส์เรา

16
00:00:53,040 --> 00:00:54,040
‎(โรงละครไลเซียม)

17
00:00:54,120 --> 00:00:55,960
‎และฉันจะได้ถามคำถาม…

18
00:00:56,520 --> 00:00:57,600
‎คุณเป็นใครคะ

19
00:00:57,680 --> 00:01:00,440
‎นักวิชาการ ผู้เชี่ยวชาญ คนปราดเปรื่อง

20
00:01:00,520 --> 00:01:04,080
‎ที่จะช่วยฉันไขความลับของอารยธรรมมนุษย์

21
00:01:04,160 --> 00:01:07,640
‎ทำไมคนถึงบอกว่าการสร้างพีระมิดเป็นปริศนา

22
00:01:07,720 --> 00:01:11,240
‎ทั้งๆ ที่มันเป็นแค่อิฐก่อทรงสามเหลี่ยม

23
00:01:12,760 --> 00:01:15,280
‎นี่ไม่ใช่แค่เรื่องดาวเคราะห์ของเรา

24
00:01:15,360 --> 00:01:19,000
‎แต่เป็นเรื่องโลกของเราด้วย
‎หรือทั้งสองอย่าง

25
00:01:19,080 --> 00:01:21,080
‎เดินทางกับฉัน ฟิโลมีนา คังค์

26
00:01:21,160 --> 00:01:24,400
‎เพื่อสำรวจโลกที่เราร่วมกันสร้างขึ้น

27
00:01:24,480 --> 00:01:27,600
‎ในรายการ มองโลกผ่านคังค์

28
00:01:35,920 --> 00:01:38,920
‎(มองโลกผ่านคังค์)

29
00:01:42,320 --> 00:01:44,400
‎(ตอนแรก: ปฐมกาล)

30
00:01:44,480 --> 00:01:47,760
‎โลกใบนี้ไม่มีอารยธรรมมาหลายพันล้านปี

31
00:01:47,840 --> 00:01:51,640
‎มีแค่พืช สัตว์และก๊าซที่ล่องลอยในอากาศ

32
00:01:51,720 --> 00:01:54,560
‎คงเป็นภาพที่สวยดี แต่ก็น่าเบื่อด้วย

33
00:01:55,400 --> 00:01:58,400
‎จนสิ่งมีชีวิตหนึ่งเข้ามาพลิกโฉมทุกสิ่ง

34
00:01:58,480 --> 00:01:59,920
‎มนุษย์

35
00:02:00,600 --> 00:02:02,560
‎มนุษย์ยุคแรกคล้ายเรามั้ย

36
00:02:02,640 --> 00:02:05,840
‎มีเนื้อเหมือนอย่างเราๆ มั้ยคะ

37
00:02:05,920 --> 00:02:07,400
‎คือว่า

38
00:02:07,480 --> 00:02:10,080
‎เรียกกันอย่างเนื้อวัว เนื้อหมูมั้ย

39
00:02:10,160 --> 00:02:12,120
‎เท่าที่ทราบ พวกเขาเหมือนเรา

40
00:02:12,200 --> 00:02:13,720
‎(ดร. พอล บาห์น นักโบราณคดี)

41
00:02:13,800 --> 00:02:17,080
‎แม้จะพบแค่โครงกระดูก
‎แต่กระดูกพวกเขาเหมือนเรา

42
00:02:17,160 --> 00:02:20,400
‎เราสันนิษฐานว่ากระดูกมีเนื้อและหนังหุ้ม

43
00:02:20,480 --> 00:02:23,640
‎คล้ายกับเรา แต่ไม่รู้ว่ามีชื่อเฉพาะ

44
00:02:23,720 --> 00:02:24,640
‎ที่ใช้เรียกมั้ย

45
00:02:24,720 --> 00:02:26,280
‎เรียกเนื้อเฉยๆ เหรอคะ

46
00:02:26,360 --> 00:02:28,080
‎น่าจะเป็นอย่างนั้นครับ

47
00:02:28,160 --> 00:02:30,520
‎แต่คิดชื่อเฉพาะ

48
00:02:30,600 --> 00:02:32,160
‎มาเรียกเนื้อมนุษย์น่าจะยาก

49
00:02:34,240 --> 00:02:35,120
‎"เคื้อ"

50
00:02:37,200 --> 00:02:39,160
‎เราชอบคิดว่ามนุษย์ยุคแรกโง่

51
00:02:39,240 --> 00:02:41,640
‎เพราะคิ้วดกหนาและส่งเสียงฮึ่มๆ

52
00:02:41,720 --> 00:02:44,600
‎แต่แท้จริงแล้ว พวกเขาเป็นนักประดิษฐ์

53
00:02:45,840 --> 00:02:47,800
‎เป็นพวกแรกที่ใช้เครื่องมือ

54
00:02:47,880 --> 00:02:51,320
‎ซึ่งเป็นสิ่งที่คนส่วนใหญ่ลืมเลือนไปแล้ว

55
00:02:51,400 --> 00:02:54,360
‎เราถึงต้องการความช่วยเหลือจากคนแท้ๆ

56
00:02:56,600 --> 00:03:00,920
‎มนุษย์ยุคแรกสร้างเครื่องมือ
‎ขณะเดินสี่ขาได้ยังไงคะ

57
00:03:01,000 --> 00:03:04,720
‎เราไม่คิดว่าพวกเขาเดินสี่ขานานนัก

58
00:03:04,800 --> 00:03:06,840
‎ค่อนข้างมั่นใจว่าเดินตัวตรง

59
00:03:06,920 --> 00:03:08,960
‎มาอย่างน้อยๆ สองล้านปี

60
00:03:09,040 --> 00:03:12,160
‎ก็คือใช้ขาหน้าสร้างเครื่องมือ

61
00:03:12,240 --> 00:03:13,800
‎หรือขาหลังคะ

62
00:03:13,880 --> 00:03:15,800
‎มนุษย์น่าจะไม่ถนัด

63
00:03:15,880 --> 00:03:17,160
‎ใช้เท้าสร้างสรรค์อะไร

64
00:03:17,240 --> 00:03:20,400
‎ดังนั้น ก็คงใช้ขาหน้าสร้างเครื่องมือแหละ

65
00:03:20,480 --> 00:03:23,400
‎นั่นสินะ หรือก็คือใช้ขาคู่แรกใช่มั้ยคะ

66
00:03:23,480 --> 00:03:26,760
‎ใช่ คิดว่าต้องใช้ขาคู่แรกสร้างเครื่องมือ

67
00:03:26,840 --> 00:03:29,920
‎ที่ทุกวันนี้เราเรียกว่ามือกับแขน

68
00:03:31,000 --> 00:03:33,680
‎สิ่งหนึ่งที่มนุษย์คิดค้นคือไฟ

69
00:03:33,760 --> 00:03:36,400
‎ให้มองเห็นยามกลางคืน ให้ความอบอุ่น

70
00:03:36,480 --> 00:03:40,120
‎และยืดชีวิตน่าเบื่อให้ยาวขึ้นอย่างน่าเศร้า

71
00:03:40,200 --> 00:03:43,720
‎แต่พวกเขาต้องคิดค้นสิ่งอื่น
‎มาฆ่าเวลายามบ่ายด้วย

72
00:03:43,800 --> 00:03:45,840
‎สิ่งที่ว่านั้นคือศิลปะ

73
00:03:48,880 --> 00:03:53,480
‎ฉันไม่ได้หลงทางเข้าถ้ำ
‎หรือเป็นมนุษย์หมาป่าหรอกนะ

74
00:03:54,320 --> 00:03:58,640
‎แต่เพราะโปรดิวเซอร์รายการขอให้เข้ามา

75
00:03:58,720 --> 00:04:00,360
‎ดูงานศิลปะบนผนังถ้ำ

76
00:04:01,640 --> 00:04:03,960
‎ภาพเขียนผนังถ้ำอย่างนี้

77
00:04:04,040 --> 00:04:07,920
‎คือหลักฐานชิ้นแรกๆ
‎ที่แสดงถึงอารยธรรมบนโลก

78
00:04:10,000 --> 00:04:11,560
‎ยังไม่หมดเพียงเท่านี้

79
00:04:12,680 --> 00:04:17,280
‎ศิลปินยุคแรกๆ
‎เริ่มต้นด้วยการวาดสิ่งใกล้ตัว

80
00:04:17,360 --> 00:04:18,720
‎เช่นฝ่ามือตัวเอง

81
00:04:18,800 --> 00:04:21,079
‎ก่อนจะขยับไปเล่าเรื่องราว

82
00:04:21,160 --> 00:04:24,880
‎แรกๆ ก็ยังน่าเบื่อ เช่นเล่าว่าวัวยืนนิ่งๆ

83
00:04:25,440 --> 00:04:29,200
‎แต่ไม่นาน ก็เริ่มสร้างสรรค์ฉากต่อสู้แบบนี้

84
00:04:29,280 --> 00:04:32,200
‎คนปะทะวัวแบบภาพสองมิติ

85
00:04:32,280 --> 00:04:34,560
‎สำหรับมนุษย์ถ้ำ เรื่องนี้สนุก

86
00:04:34,640 --> 00:04:36,640
‎ไม่แพ้ เร็ว แรงทะลุนรก เจ็ด

87
00:04:38,000 --> 00:04:41,080
‎มีภาพเขียนไหน
‎เอาไปดัดแปลงเป็นหนังแล้วบ้าง

88
00:04:41,160 --> 00:04:44,360
‎แต่คงขอลิขสิทธิ์ไม่ได้ใช่ไหมคะ

89
00:04:44,440 --> 00:04:47,160
‎ภาพยนตร์ได้รับความนิยมทีหลัง

90
00:04:47,240 --> 00:04:48,880
‎การเสื่อมของภาพวาดผนัง

91
00:04:48,960 --> 00:04:51,080
‎ไม่มีภาพเขียนที่ทำให้คนแบบว่า

92
00:04:51,160 --> 00:04:53,360
‎"พระเจ้า เรื่องนี้สุดยอด

93
00:04:53,440 --> 00:04:56,520
‎ต้องให้สตีเวน สปีลเบิร์กเอาไปสร้าง" เหรอ

94
00:04:56,600 --> 00:04:59,440
‎คงยากที่จะสร้างหนังชั่วโมงครึ่ง

95
00:04:59,520 --> 00:05:01,880
‎จากภาพบนผนังถ้ำสั้นๆ

96
00:05:01,960 --> 00:05:05,400
‎บางคนเชื่อว่าภาพโหดร้ายพวกนี้เป็นพิธีกรรม

97
00:05:05,480 --> 00:05:08,600
‎เพื่อความโชคดีในการต่อสู้ที่จะมาถึง

98
00:05:08,680 --> 00:05:11,280
‎ไม่รู้ทำไมมนุษย์ถึงทำสงครามกับวัว

99
00:05:11,360 --> 00:05:13,360
‎น่าเศร้า คงไม่มีวันรู้ด้วย

100
00:05:13,440 --> 00:05:17,600
‎เราคงไม่มีวันรู้
‎ชื่อศิลปินหรือวัวอีกต่างหาก

101
00:05:17,680 --> 00:05:21,000
‎เพราะคนที่วาดภาพนี้น่าจะเสียชีวิตไปแล้ว

102
00:05:22,320 --> 00:05:25,520
‎การต้องล่าสัตว์ทุกวันลำบากจริงๆ

103
00:05:25,600 --> 00:05:29,360
‎จนกระทั่งมีคนเสนอไอเดียการกินพืช

104
00:05:29,440 --> 00:05:32,920
‎ที่ไม่ต้องเปลืองแรงจับ เพราะวิ่งหนีไม่ได้

105
00:05:34,360 --> 00:05:39,280
‎ความเกียจคร้านนี้
‎คือสาเหตุการคิดค้นการปลูกพืช

106
00:05:39,360 --> 00:05:42,640
‎เป็นความก้าวหน้าครั้งใหญ่และเป็นอันตราย

107
00:05:42,720 --> 00:05:45,360
‎เพราะคุณอาจเผลอล้มใส่อุปกรณ์ต่างๆ

108
00:05:45,440 --> 00:05:46,880
‎ที่กองอยู่บนพื้นได้

109
00:05:47,880 --> 00:05:51,120
‎ชาวไร่ชาวนายุคแรก
‎ปลูกข้าวสาลี หัดทำขนมปัง

110
00:05:51,760 --> 00:05:54,800
‎ทั้งยังปลูกข้าวบาร์เลย์ ถั่วนานาชนิด

111
00:05:54,880 --> 00:05:56,840
‎เพื่อทำเบอร์เกอร์วีแกน

112
00:05:56,920 --> 00:05:58,560
‎มากินกับขนมปัง

113
00:05:58,640 --> 00:06:00,920
‎แต่โชคดีที่ไม่ต้องทำถึงขั้นนั้น

114
00:06:01,960 --> 00:06:04,760
‎พวกเขายังคิดค้นสิ่งนี้ รั้วรอบ

115
00:06:04,840 --> 00:06:07,640
‎เครื่องจักรไม้สุดไฮเทคที่ใช้กักสัตว์

116
00:06:08,800 --> 00:06:12,360
‎มนุษย์ลิดรอนเสรีภาพ
‎แกะ ไก่ และแพะอย่างรวดเร็ว

117
00:06:12,440 --> 00:06:15,360
‎รวมถึงศัตรูตัวฉกาจ พวกวัว

118
00:06:15,440 --> 00:06:17,520
‎ฟาร์มเป็นเหมือนสวนสัตว์

119
00:06:17,600 --> 00:06:21,160
‎ยกเว้นแต่ว่าที่สวนสัตว์
‎คุณจิ้มเลือกสัตว์ที่ถูกใจ

120
00:06:21,240 --> 00:06:22,480
‎เอามาฆ่ากินไม่ได้

121
00:06:22,560 --> 00:06:25,640
‎นอกจากสวนสัตว์นั้นมีปัญหาการเงิน

122
00:06:25,720 --> 00:06:27,480
‎และเจ้าของหมดหวังแล้ว

123
00:06:28,120 --> 00:06:32,080
‎ตัวไหนกินหรือขี่ไม่ได้
‎มนุษย์ก็เปลี่ยนเป็นสัตว์เลี้ยง

124
00:06:32,160 --> 00:06:33,480
‎ถ้าหากพวกมันน่ารัก

125
00:06:33,560 --> 00:06:36,800
‎มนุษย์ยุคแรกเลี้ยงหมาเพื่อเป็นเพื่อนคู่กาย

126
00:06:38,040 --> 00:06:40,520
‎และเลี้ยงแมวไว้ทำอะไรก็ไม่รู้

127
00:06:41,240 --> 00:06:46,000
‎นี่เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์
‎ที่ชีวิตมนุษย์สะดวกสบาย

128
00:06:46,080 --> 00:06:48,040
‎ได้อาศัยอยู่ตามบ้านเรือน

129
00:06:48,120 --> 00:06:51,080
‎ที่ไม่นานก็แผ่ขยายเป็นเมือง

130
00:06:51,160 --> 00:06:53,200
‎เหลือเชื่อฉันเดินผ่านซาก

131
00:06:53,280 --> 00:06:55,960
‎ของเมืองแรก เปล่าเลย

132
00:06:56,040 --> 00:06:59,920
‎ซากนั่นอยู่อิรัก
‎ที่ห่างไปหลายไมล์และอันตราย

133
00:07:00,000 --> 00:07:02,520
‎แต่ซากเมืองแห่งแรกหน้าตาคล้ายกัน

134
00:07:02,600 --> 00:07:04,320
‎ดูไม่รู้หรอกว่าฉันไม่ได้ไป

135
00:07:04,400 --> 00:07:06,520
‎ถ้าฉันไม่ได้เผลอหลุดปาก

136
00:07:07,960 --> 00:07:10,960
‎ทุกวันนี้ มันเป็นแค่เศษอิฐและฝุ่น

137
00:07:11,040 --> 00:07:14,920
‎แต่ถ้าใช้คอมพิวเตอร์จำลองสภาพสมัยรุ่งเรือง

138
00:07:15,000 --> 00:07:18,600
‎ผลที่ออกมานั้น ตื่นตาตื่นใจที่สุด

139
00:07:18,680 --> 00:07:21,200
‎อารยธรรมถือกำเนิดแล้ว

140
00:07:22,040 --> 00:07:24,040
‎ใครเป็นคนคิดค้นอารยธรรมคะ

141
00:07:24,640 --> 00:07:26,960
‎อารยธรรมไม่ใช่สิ่งที่…

142
00:07:27,040 --> 00:07:28,840
‎(ศ. จิม อัล-คาลิลิ อาจารย์พีอีเอส)

143
00:07:28,920 --> 00:07:31,560
‎ถูกคิดค้นขึ้นหรือเกิดขึ้นกะทันหัน

144
00:07:31,640 --> 00:07:36,160
‎อารยธรรมที่เราพูดถึง
‎คือเมื่อมนุษย์เริ่มการเกษตร

145
00:07:36,240 --> 00:07:40,320
‎เริ่มสร้างเมือง

146
00:07:40,400 --> 00:07:42,480
‎บัญญัติกฎหมาย

147
00:07:42,560 --> 00:07:45,080
‎ซึ่งค่อยๆ เกิดขึ้น

148
00:07:45,160 --> 00:07:47,880
‎ในที่ต่างๆ ทั่วโลก ไม่ได้จู่ๆ คิดขึ้น

149
00:07:47,960 --> 00:07:53,360
‎ไม่ใช่ฝีมือคนนิรนามแค่คนเดียวเหรอคะ

150
00:07:53,440 --> 00:07:54,480
‎ไม่ใช่

151
00:07:55,160 --> 00:07:58,120
‎เพราะเราไม่ควรยอมเขาถ้าเป็นอย่างนั้น

152
00:07:58,200 --> 00:07:59,640
‎หมายถึงเราไม่ควร…

153
00:07:59,720 --> 00:08:03,720
‎ถ้าเป็นชายนิรนามคนหนึ่งน่ะ

154
00:08:03,800 --> 00:08:06,120
‎มันค่อนข้างน่าสงสัย ถูกมั้ย

155
00:08:06,720 --> 00:08:09,720
‎อารยธรรมคิดค้นขึ้นที่เมโสโปเตเมีย

156
00:08:09,800 --> 00:08:12,280
‎โดยคนหรือกลุ่มคนไม่ทราบชื่อ

157
00:08:12,360 --> 00:08:15,440
‎แต่ไม่ว่าจะเป็นใคร พวกเขาล้ำสมัยมาก

158
00:08:15,520 --> 00:08:20,040
‎คนเมโสโปเตเมียมีอะไรเหมือนกับเราบ้างมั้ยคะ

159
00:08:20,680 --> 00:08:22,280
‎- มีสิ
‎- เช่นอะไร

160
00:08:23,080 --> 00:08:27,440
‎อาวุธ, อัญมณี, โบสถ์วิหาร, สัตว์

161
00:08:27,520 --> 00:08:31,680
‎เปล่าค่ะ ฉันหมายถึงมือเท้า ขนคิ้ว

162
00:08:31,760 --> 00:08:33,600
‎- มีสิ มี
‎- เหรอคะ

163
00:08:34,160 --> 00:08:38,960
‎มีอวัยวะ, รูทวาร,

164
00:08:39,039 --> 00:08:40,320
‎รยางค์ที่ใช้งาน,

165
00:08:40,400 --> 00:08:42,960
‎อวัยวะภายนอกและภายใน

166
00:08:43,039 --> 00:08:45,559
‎แสดงว่ามีรูทวารเท่ากับเราถูกมั้ย

167
00:08:45,640 --> 00:08:48,919
‎ข้อมูลวิทยาศาสตร์เท่าที่ยืนยันตอนนี้คือใช่

168
00:08:50,120 --> 00:08:53,120
‎และแอปสุดเลิศที่สุดแอปหนึ่ง

169
00:08:53,200 --> 00:08:56,120
‎คือสิ่งที่เรายังใช้กันในปัจจุบัน

170
00:08:56,200 --> 00:08:57,200
‎วงกลม

171
00:08:58,000 --> 00:09:01,000
‎คุณอาจจะคิดว่าวงล้อเป็นสิ่งที่ซับซ้อน

172
00:09:01,080 --> 00:09:04,160
‎แต่วิธีการทำงานของมันนั้นเรียบง่าย

173
00:09:05,680 --> 00:09:11,440
‎วงกลมตรงนี้ หมุนรอบปุ่มนูนตรงกลาง

174
00:09:11,520 --> 00:09:17,000
‎รอบนอกวงล้อจะกดอัดไปกับพื้น

175
00:09:17,080 --> 00:09:22,840
‎แรงดันจะผลักให้พื้นโลกห่างออกจากคุณ

176
00:09:22,920 --> 00:09:26,320
‎ทำให้ดูคล้ายกับคุณเคลื่อนที่ไปข้างหน้า

177
00:09:26,400 --> 00:09:29,280
‎ซึ่งก็น่าทึ่งมาก เพราะเคลื่อนไปจริงๆ

178
00:09:30,200 --> 00:09:31,080
‎(เมโสโปเตเมีย)

179
00:09:31,160 --> 00:09:33,360
‎วงล้อช่วยให้คนเดินทางค้าขาย

180
00:09:33,440 --> 00:09:36,880
‎แต่ก่อนอื่น ก็ต้องนับทรัพย์สินของตนก่อน

181
00:09:36,960 --> 00:09:40,600
‎ซึ่งนำไปสู่
‎การประดิษฐ์คณิตศาสตร์ที่น่าเศร้า

182
00:09:40,680 --> 00:09:42,320
‎พูดถึงคณิตและตัวเลข

183
00:09:42,400 --> 00:09:45,680
‎ตัวเลขยุคโบราณมีค่าน้อยกว่ายุคปัจจุบัน

184
00:09:45,760 --> 00:09:48,360
‎หรือมีค่าเท่ากันแต่มีมากกว่าคะ

185
00:09:49,240 --> 00:09:53,440
‎ตัวเลขมีค่าเท่าเดิมกับที่เป็นในยุคโบราณ

186
00:09:53,520 --> 00:09:55,720
‎ผู้คนยังต้องนับสิ่งต่างๆ

187
00:09:55,800 --> 00:09:58,680
‎แล้วตัวเลขสมัยนั้นเหมือนสมัยนี้มั้ย

188
00:09:58,760 --> 00:10:01,360
‎หนึ่งถึงเจ็ดร้อย

189
00:10:01,440 --> 00:10:04,080
‎และสูงสุดแค่เจ็ดร้อย

190
00:10:04,160 --> 00:10:05,800
‎เจ็ดร้อยไม่ใช่เลขสูงสุด

191
00:10:05,880 --> 00:10:08,120
‎คุณจะนับถึงเลขไหนก็ได้

192
00:10:08,200 --> 00:10:10,600
‎ไม่ค่ะ ฉันเจอมาในยูทูบ

193
00:10:10,680 --> 00:10:13,440
‎พอถึงเจ็ดร้อย เลขจะวนซ้ำ

194
00:10:13,520 --> 00:10:16,480
‎แค่เปลี่ยนชื่อ หลอกให้เชื่อว่ายังเพิ่ม

195
00:10:17,200 --> 00:10:18,720
‎ฉันส่งคลิปให้ดูมั้ย

196
00:10:19,360 --> 00:10:23,000
‎เมื่อมีเลขเพิ่มขึ้น
‎แต่ไม่เพิ่มเกินเจ็ดร้อย

197
00:10:23,080 --> 00:10:25,440
‎ผู้คนต้องการเครื่องช่วยนับ

198
00:10:26,320 --> 00:10:27,960
‎ดังนั้นจึงเกิดสิ่งนี้

199
00:10:28,040 --> 00:10:30,280
‎นี่คือลูกคิด

200
00:10:31,160 --> 00:10:35,480
‎พอใช้ลูกคิด
‎บรรพบุรุษสามารถคำนวณทรัพย์สิน

201
00:10:36,040 --> 00:10:39,320
‎และอีกไม่นาน ก็คิดค้นเงินขึ้นมา

202
00:10:40,000 --> 00:10:41,840
‎ในรูปของเงินสด

203
00:10:41,920 --> 00:10:45,320
‎คนโบราณคิดค้นหน่วยเงิน
‎เพื่อให้ชีวิตง่ายขึ้น

204
00:10:45,400 --> 00:10:48,440
‎แต่เมื่อทำเช่นนั้น ก็คิดค้นทุนนิยมด้วย

205
00:10:48,520 --> 00:10:50,160
‎ที่จะคร่าชีวิตทุกคน

206
00:10:50,240 --> 00:10:53,440
‎โทษที นั่นไม่ใช่คำถาม
‎แค่อ่านเจอในทวิตเตอร์

207
00:10:54,200 --> 00:10:55,960
‎หลังปราบตัวเลขสำเร็จ

208
00:10:56,040 --> 00:10:59,480
‎มนุษยชาติหันไปหา
‎สิ่งที่น่าเบื่อเสียยิ่งกว่า

209
00:10:59,560 --> 00:11:01,800
‎ด้วยการประดิษฐ์การเขียน

210
00:11:02,840 --> 00:11:06,440
‎การประดิษฐ์การเขียน
‎คือพัฒนาการสำคัญมั้ยคะ

211
00:11:06,520 --> 00:11:09,720
‎หรือเป็นแค่ความสำเร็จวูบวาบ
‎แบบเพลงแรปเมทัล

212
00:11:10,440 --> 00:11:12,360
‎ผมคิดว่าพอมีการเขียน

213
00:11:12,440 --> 00:11:15,760
‎เกิดขึ้นมาบนโลกนี้ มันก็ไม่อาจหยุดได้อีก

214
00:11:15,840 --> 00:11:18,360
‎ยิ่งใหญ่กว่าเพลงแรปเมทัลว่างั้น

215
00:11:18,440 --> 00:11:19,680
‎- ใหญ่กว่า
‎- ค่ะ

216
00:11:19,760 --> 00:11:21,240
‎เพลงแนวเอซิดแจ๊สล่ะ

217
00:11:23,240 --> 00:11:25,360
‎ก็ยังให้การเขียนเหนือกว่า

218
00:11:25,440 --> 00:11:27,280
‎ไม่ คุณคิดยังไงกับเอซิดแจ๊ส

219
00:11:27,360 --> 00:11:28,560
‎นี่คืออะไร

220
00:11:28,640 --> 00:11:30,360
‎แบบจำลอง ไม่ใช่ของจริง

221
00:11:30,440 --> 00:11:34,920
‎จำลองแผ่นดินเหนียวเมโสโปเตเมีย

222
00:11:35,000 --> 00:11:36,480
‎และอักษรลิ่ม

223
00:11:36,560 --> 00:11:39,920
‎การเขียนครั้งแรกในโลก
‎เขียนบนแผ่นดินเหนียว

224
00:11:40,000 --> 00:11:43,520
‎ดูแล้วเป็นหนังสือที่หน้าปกไม่ผ่าน

225
00:11:43,600 --> 00:11:45,680
‎คงเปิดตามปกติไม่ได้ด้วยซ้ำ

226
00:11:45,760 --> 00:11:48,560
‎คุณเป็นพวกตัดสินจากหน้าปกเหรอ

227
00:11:48,640 --> 00:11:50,120
‎ถูกต้องเลย

228
00:11:50,200 --> 00:11:52,640
‎เป็นมุมมองที่ตื้นเขินและน่าเศร้า

229
00:11:52,720 --> 00:11:57,160
‎ถ้ามีคนตะโกนอ่านดังๆ
‎จะถือเป็นหนังสือเสียงเล่มแรกมั้ย

230
00:12:02,360 --> 00:12:03,320
‎ไม่

231
00:12:05,320 --> 00:12:06,960
‎การเขียนเปลี่ยนโลก

232
00:12:07,040 --> 00:12:09,040
‎จู่ๆ ความคิดก็ไม่ได้หายวับ

233
00:12:09,120 --> 00:12:11,800
‎แค่เพราะอยู่ในหัวคนและตายไปพร้อมกัน

234
00:12:13,000 --> 00:12:16,440
‎แต่เราสามารถเขียนความคิดลงไป

235
00:12:16,520 --> 00:12:18,640
‎รอคอยให้คนอื่นมา

236
00:12:18,720 --> 00:12:21,400
‎นำความคิดเข้าสมองตัวเอง

237
00:12:21,480 --> 00:12:24,560
‎ด้วยการนำเข้าแบบไร้สายผ่านสายตา

238
00:12:25,720 --> 00:12:29,800
‎น่าทึ่งมาก ถึงจะประดิษฐ์มานับพันๆ ปี

239
00:12:29,880 --> 00:12:31,800
‎แต่การเขียนยังไม่สูญพันธุ์

240
00:12:31,880 --> 00:12:35,520
‎ภายใต้คลิปวิดีโอที่เราดูออนไลน์

241
00:12:35,600 --> 00:12:38,400
‎และตรงนี้คุณจะได้เห็นอีกภาษา

242
00:12:38,480 --> 00:12:41,040
‎ที่ยังคงอยู่มาถึงปัจจุบัน อีโมจิ

243
00:12:41,120 --> 00:12:43,800
‎หรือที่ชาวอียิปต์โบราณเรียก

244
00:12:43,880 --> 00:12:46,120
‎ไฮโรกลิฟิกส์

245
00:12:46,200 --> 00:12:49,960
‎เพื่อเล่าเรื่องราวผ่านทางตัวอักษรนี้

246
00:12:50,040 --> 00:12:52,360
‎เนื้อเรื่องสอดคล้องกว่าการ์ตูนมาร์เวล

247
00:12:52,440 --> 00:12:56,440
‎แต่แทนที่จะใช้ในที่ที่คนเป็นๆ หาอ่านง่ายๆ

248
00:12:56,520 --> 00:13:00,520
‎การ์ตูนอียิปต์เหล่านี้วาดอยู่บนผนังสุสาน

249
00:13:00,600 --> 00:13:02,760
‎เพื่อสร้างความบันเทิงให้คนตาย

250
00:13:02,840 --> 00:13:06,480
‎ซึ่งสุสานพวกนี้ก็ตั้งอยู่
‎ใต้สิ่งก่อสร้างชื่อดัง

251
00:13:06,560 --> 00:13:10,120
‎และไร้ประโยชน์ที่สุดในประวัติศาสตร์

252
00:13:10,200 --> 00:13:11,640
‎ฉันหมายถึงพีระมิด

253
00:13:12,280 --> 00:13:14,720
‎เวลามองพีระมิด ยากนะที่จะไม่คิด

254
00:13:14,800 --> 00:13:17,800
‎ว่ามันเป็นแค่สามเหลี่ยมใหญ่ๆ

255
00:13:17,880 --> 00:13:19,680
‎ที่ฐานเป็นสี่เหลี่ยม

256
00:13:19,760 --> 00:13:20,960
‎คงมีคำแทนรูปทรงนี้

257
00:13:21,040 --> 00:13:23,400
‎แต่ไม่มีใครรู้เลย

258
00:13:23,480 --> 00:13:26,640
‎เป็นหนึ่งในปริศนาของพีระมิด

259
00:13:26,720 --> 00:13:28,880
‎ทำไมพีระมิดถึงหน้าตาแบบนี้

260
00:13:28,960 --> 00:13:31,880
‎เพื่อกันไม่ให้คนไร้บ้านขึ้นไปนอนเหรอ

261
00:13:31,960 --> 00:13:34,840
‎อียิปต์โบราณคงไม่มีคนไร้บ้าน

262
00:13:34,920 --> 00:13:36,400
‎- เหรอคะ
‎- ไม่มี

263
00:13:36,480 --> 00:13:39,680
‎ทุกคนคอยดูแลและช่วยเหลือซึ่งกันและกัน

264
00:13:39,760 --> 00:13:43,600
‎ค่ะ คงดีเวลาเจอฝนด้วยมั้ง น้ำไม่ขัง

265
00:13:43,680 --> 00:13:46,400
‎ชาวอียิปต์สร้างพีระมิดยังไงคะ

266
00:13:46,480 --> 00:13:48,760
‎เริ่มจากข้างบนลงล่าง

267
00:13:48,840 --> 00:13:50,720
‎หรือจากล่างขึ้นบน

268
00:13:50,800 --> 00:13:52,560
‎ต้องเริ่มจากล่างขึ้นบน

269
00:13:52,640 --> 00:13:55,560
‎ไม่มีทางสร้างจากบนลงล่างได้เด็ดขาด

270
00:14:00,040 --> 00:14:02,280
‎ชาวอียิปต์เชื่อว่าสิ่งสำคัญที่สุด

271
00:14:02,360 --> 00:14:04,360
‎ในชีวิตคือการตาย

272
00:14:04,440 --> 00:14:08,320
‎และยิ่งเป็นคนสำคัญ พิธีศพยิ่งต้องซับซ้อน

273
00:14:08,400 --> 00:14:11,480
‎กษัตริย์อียิปต์เรียกว่าฟาโรห์

274
00:14:11,560 --> 00:14:12,520
‎เมื่อสวรรคต

275
00:14:12,600 --> 00:14:15,360
‎ฟาโรห์จะกลายเป็นมัมมี่เหมือนในสกูบี้ดู

276
00:14:16,280 --> 00:14:20,880
‎คนอียิปต์หมกมุ่นกับคนตายใช่มั้ย

277
00:14:20,960 --> 00:14:24,880
‎แต่ตอนนี้ก็ตายกันหมดแล้ว
‎คุณว่าเขายังคิดแบบเดิมรึเปล่า

278
00:14:24,960 --> 00:14:28,280
‎คนอียิปต์โบราณไม่ได้หมกมุ่นกับคนตาย

279
00:14:28,360 --> 00:14:30,600
‎แต่หมกมุ่นกับชีวิตต่างหาก

280
00:14:30,680 --> 00:14:32,840
‎อยากมีชีวิตและได้เครื่องรับประกัน

281
00:14:32,920 --> 00:14:34,960
‎ว่าเมื่อตายแล้วจะได้กลับมามีชีวิต

282
00:14:35,040 --> 00:14:36,840
‎ถึงได้มีการทำมัมมี่

283
00:14:36,920 --> 00:14:39,640
‎แล้วมัมมี่ทำยังไง

284
00:14:39,720 --> 00:14:41,600
‎เล่าขั้นตอนให้ฟังหน่อย

285
00:14:41,680 --> 00:14:46,120
‎วางศพผู้เสียชีวิตบนโต๊ะ

286
00:14:46,200 --> 00:14:49,680
‎ทำความสะอาด และเริ่มด้วยการนำสมองออก

287
00:14:49,760 --> 00:14:53,920
‎ผ่ากลางลำตัว

288
00:14:54,000 --> 00:14:56,120
‎และนำอวัยวะที่น่าจะเน่าออก

289
00:14:56,200 --> 00:14:59,160
‎พอกด้วยเกลือให้แห้ง

290
00:14:59,240 --> 00:15:02,920
‎พันด้วยผ้าพันแผล แล้วก็ได้ออกมาเป็นมัมมี่

291
00:15:03,000 --> 00:15:04,680
‎อารมณ์แบบเข้าสปา

292
00:15:04,760 --> 00:15:06,920
‎อย่างกวินเน็ธ พัลโทรว์สินะ

293
00:15:07,800 --> 00:15:10,840
‎มัมมี่เคยปั่นจักรยานมั้ย

294
00:15:10,920 --> 00:15:12,440
‎เท่าที่ทราบก็ไม่เคย

295
00:15:12,520 --> 00:15:14,800
‎ชาวอียิปต์โบราณไม่มีจักรยาน

296
00:15:14,880 --> 00:15:16,840
‎- นั่นสินะ
‎- ถนนก็ไม่มี

297
00:15:16,920 --> 00:15:20,080
‎เลยไม่มีทางมีจักรยานเพราะจะขี่ไม่ได้

298
00:15:20,160 --> 00:15:21,520
‎นี่ถามไปทำไมนะ

299
00:15:22,160 --> 00:15:24,200
‎นึกเรื่องอื่นไม่ออกแล้ว

300
00:15:26,920 --> 00:15:31,000
‎ฟาโรห์แห่งอียิปต์ทิ้งวิหารและสุสานไว้
‎เป็นมรดกโลก

301
00:15:31,080 --> 00:15:35,480
‎แต่ข้ามน้ำข้ามทะเลไป เราจะเจอ
‎จักรวรรดิที่น่าประทับใจอีกแห่ง

302
00:15:35,560 --> 00:15:38,320
‎กรีซ ประเทศนะ ไม่ใช่ละครเพลง

303
00:15:38,400 --> 00:15:41,000
‎คือแหล่งกำเนิดอารยธรรม

304
00:15:41,640 --> 00:15:44,800
‎ชาวกรีกโบราณคิดค้นหลายอย่างที่เรายังใช้

305
00:15:44,880 --> 00:15:46,640
‎เช่นยาและมะกอก

306
00:15:46,720 --> 00:15:51,120
‎และหลายสิ่งที่สูญพันธุ์แล้ว
‎เช่นประชาธิปไตยและเสากรีก

307
00:15:52,000 --> 00:15:54,240
‎นอกจากซากที่น่าประทับใจ

308
00:15:54,320 --> 00:15:58,840
‎ชาวกรีกยังพัฒนาวัฒนธรรมในรูปแบบโยเกิร์ต

309
00:15:58,920 --> 00:16:01,920
‎และโรงละครชวนง่วงทุกรูปแบบ

310
00:16:02,000 --> 00:16:04,160
‎ชาวกรีกชอบโศกนาฏกรรม

311
00:16:04,240 --> 00:16:06,680
‎โศกนาฏกรรมจะมีเรื่องเศร้า

312
00:16:06,760 --> 00:16:09,240
‎เช่นคนตาย หรือฆ่าตัวตาย

313
00:16:09,320 --> 00:16:12,960
‎แต่โศกนาฏกรรมกรีกโบราณ
‎เกิดขึ้นเมื่อนานมาแล้ว

314
00:16:13,040 --> 00:16:16,040
‎สิ่งที่เกิดขึ้นยังเศร้ารึเปล่า

315
00:16:16,120 --> 00:16:17,120
‎ก็ยังเศร้า

316
00:16:17,200 --> 00:16:19,520
‎โศกนาฏกรรมเล่าถึงเรื่องราวของมนุษย์…

317
00:16:19,600 --> 00:16:22,480
‎(ดร. ลินด์เซย์ คู
‎อ. อาวุโสด้านภาษาและวรรณกรรมกรีกโบราณ)

318
00:16:22,560 --> 00:16:24,280
‎ที่เราสามารถเข้าใจความรู้สึก

319
00:16:24,360 --> 00:16:25,840
‎เรื่องมันนานมากๆ

320
00:16:25,920 --> 00:16:27,720
‎ทำไมฉันถึงควรใส่ใจ

321
00:16:27,800 --> 00:16:32,600
‎โศกนาฏกรรมคือเรื่องราวที่มนุษย์พบเจอ

322
00:16:32,680 --> 00:16:35,400
‎ต่อให้เผอิญเพิ่งรู้วันนี้เองว่า

323
00:16:35,480 --> 00:16:37,320
‎คุณฆ่าพ่อและแต่งกับแม่

324
00:16:37,400 --> 00:16:41,080
‎คุณก็คงช็อกอย่างอีดิปัส

325
00:16:41,160 --> 00:16:45,600
‎ฉันเป็นคนเย็นชามั้ง ฉันไม่สนคนกรีกโบราณ

326
00:16:46,280 --> 00:16:47,720
‎น่าเสียดาย

327
00:16:47,800 --> 00:16:50,160
‎- คุณล่ะ
‎- ฉันสนมากทีเดียว

328
00:16:50,240 --> 00:16:51,520
‎มันคืองานของฉัน

329
00:16:52,200 --> 00:16:55,920
‎พอล เพื่อนฉัน
‎แต่งเรื่องผู้ชายที่มีมันฝรั่ง

330
00:16:56,000 --> 00:16:59,080
‎คาอยู่ในตัวหลังทำตามคำแนะนำผิดๆ

331
00:16:59,160 --> 00:17:01,240
‎และแต่งในรูปแบบลิเมอริก

332
00:17:01,320 --> 00:17:04,400
‎ไม่มีใครตาย แต่ฟังแล้วแสลงหู

333
00:17:04,480 --> 00:17:06,320
‎อันนี้เป็นโศกนาฏกรรมมั้ย

334
00:17:06,400 --> 00:17:10,440
‎หรือว่าต้องให้มันฝรั่งงอกแล้วฆ่าเขาตายก่อน

335
00:17:11,400 --> 00:17:13,880
‎ฟังแล้วดูเป็นเหตุการณ์ที่โชคร้าย

336
00:17:13,960 --> 00:17:17,119
‎แต่ไม่มั่นใจว่ามีลักษณะเหนือกาลเวลา

337
00:17:17,200 --> 00:17:18,960
‎พอจะทำให้เป็นโศกนาฏกรรม

338
00:17:19,040 --> 00:17:21,200
‎พอลบอกว่าเกิดขึ้นจริงด้วย

339
00:17:21,280 --> 00:17:23,440
‎เห็นว่าเขาสนุกกับมันมาก

340
00:17:23,520 --> 00:17:24,960
‎เขาสมควรได้ลาหยุด

341
00:17:26,960 --> 00:17:30,800
‎ชาวกรีกสร้างละครสำหรับคนโง่ด้วย

342
00:17:30,880 --> 00:17:32,599
‎ที่เรียกว่ากีฬา

343
00:17:32,680 --> 00:17:35,760
‎พวกเขาริเริ่มโอลิมปิกโดยไม่ชวนประเทศอื่น

344
00:17:35,840 --> 00:17:37,560
‎กรีกจะได้เป็นผู้ชนะ

345
00:17:38,600 --> 00:17:42,600
‎ผู้เข้าร่วมแข่งขันโอลิมปิกยุคแรก
‎จะเปลือยทั้งตัว

346
00:17:42,680 --> 00:17:45,880
‎ส่วนหนึ่งเพราะค่านิยมด้านร่างกายที่แข็งแรง

347
00:17:45,960 --> 00:17:48,600
‎แต่หลักๆ แล้วเพราะว่าไม่มีผ้ายืด

348
00:17:48,680 --> 00:17:53,400
‎ได้ยินว่ายุคแรกๆ ทุกคนแก้ผ้าแข่งโอลิมปิก

349
00:17:53,480 --> 00:17:56,280
‎พวกเขาไม่สวมเสื้อผ้า

350
00:17:56,360 --> 00:18:02,320
‎และมีบันทึกถึงภาพที่กระตุ้นกำหนัดด้วย

351
00:18:02,400 --> 00:18:05,160
‎ตอนแข่งมวยปล้ำก็ต้องแกว่งไปมา

352
00:18:05,240 --> 00:18:07,800
‎พวกเขาคงเห็นรูก้นคนแข่งด้วยสิ

353
00:18:07,880 --> 00:18:10,880
‎เซนเซอร์สักนิดให้คนที่นั่งดูไม่ได้เหรอ

354
00:18:10,960 --> 00:18:12,320
‎หาอะไรมาหุ้มไว้น่ะ

355
00:18:13,120 --> 00:18:16,240
‎หรือขอให้คนดูปิดตาตอนมีคนโก้งโค้ง

356
00:18:18,800 --> 00:18:20,560
‎มันคงจะไม่ได้ผล

357
00:18:20,640 --> 00:18:22,800
‎แต่ก็จะเห็นรูก้นนะ

358
00:18:23,640 --> 00:18:25,560
‎บางกรณีก็คงเห็น

359
00:18:25,640 --> 00:18:28,600
‎ซูสไม่ว่าอะไรเหรอ

360
00:18:30,760 --> 00:18:34,480
‎แต่มวยปล้ำชื่อดังที่สุดที่ชาวกรีกคิดค้น

361
00:18:34,560 --> 00:18:36,120
‎คือการปลุกปล้ำความคิด

362
00:18:36,200 --> 00:18:40,040
‎ปรัชญาคือการคิดเกี่ยวกับการคิด

363
00:18:40,120 --> 00:18:42,560
‎ซึ่งฟังดูเปลืองเวลาและก็ใช่

364
00:18:43,120 --> 00:18:45,880
‎ถึงนักปรัชญาอาจจะอ้างว่าเวลาที่เสียไป

365
00:18:45,960 --> 00:18:47,960
‎ไม่มีมาแต่แรกก็ตาม

366
00:18:48,040 --> 00:18:50,000
‎ตอนนั้นคุณอาจเลิกคุย

367
00:18:50,080 --> 00:18:51,680
‎แล้วแกะถุงบิสกิตแทน

368
00:18:53,880 --> 00:18:57,280
‎นี่คือบรรดานักปรัชญากรีกโบราณ
‎ไม่ใช่ตัวจริงนะ

369
00:18:57,360 --> 00:18:59,440
‎เป็นผงไปหมดแล้ว

370
00:18:59,520 --> 00:19:01,200
‎อาจจะเหลือฟันถ้าโชคดี

371
00:19:01,280 --> 00:19:04,200
‎นี่เป็นแบบจำลองจากหิน

372
00:19:05,120 --> 00:19:09,400
‎นักปรัชญากรีกคิดค้น
‎ทฤษฎีล้ำๆ เกี่ยวกับชีวิตบนโลก

373
00:19:09,480 --> 00:19:11,920
‎เราถึงยังจดจำชื่อได้

374
00:19:12,000 --> 00:19:15,200
‎ถึงแม้จะไม่มีผลงานใหม่เป็นชาติ

375
00:19:15,280 --> 00:19:16,840
‎โสกราตีส

376
00:19:16,920 --> 00:19:18,440
‎พีทาโกรัส

377
00:19:18,520 --> 00:19:19,800
‎คนนี้

378
00:19:19,880 --> 00:19:20,760
‎เขาน่ะ

379
00:19:21,920 --> 00:19:23,560
‎นี่ก็เพลโต

380
00:19:23,640 --> 00:19:26,640
‎อย่างที่เห็น แม้จะตายมาเป็นร้อยๆ ปี

381
00:19:26,720 --> 00:19:28,480
‎เขาก็ยังไม่หยุดคิด

382
00:19:28,560 --> 00:19:30,880
‎พัฒนาทฤษฎีฉลาดๆ ในหัว

383
00:19:30,960 --> 00:19:33,480
‎ถ้าเราเอาไมค์จ่อสมองเขา

384
00:19:33,560 --> 00:19:36,240
‎และฟังได้ก็ดีสิ แต่ทำไม่ได้

385
00:19:36,320 --> 00:19:37,760
‎ต่อให้ได้ก็เป็นภาษากรีก

386
00:19:37,840 --> 00:19:39,880
‎ซึ่งทีมโปรดักชันเราพูดไม่ได้

387
00:19:41,240 --> 00:19:43,880
‎เพลโตส่งต่อความรู้มายังลูกศิษย์

388
00:19:43,960 --> 00:19:47,280
‎ซึ่งกลายมาเป็นนักคิดผู้มีอิทธิพลคนหนึ่ง

389
00:19:47,880 --> 00:19:49,040
‎แอริสตอเติล

390
00:19:49,120 --> 00:19:52,080
‎แอริสตอเติลพูดเรื่องฉลาดๆ ไว้เยอะสินะ

391
00:19:52,160 --> 00:19:55,840
‎โควตโปรดฉันคือ "จงเต้นเหมือนไม่มีใครมอง"

392
00:19:55,920 --> 00:19:59,400
‎อันนี้จริงมาก ประยุกต์ใช้ได้หมด

393
00:20:00,560 --> 00:20:04,520
‎บางครั้งฉันไม่มีความมั่นใจ

394
00:20:04,600 --> 00:20:07,400
‎ถึงแม้จะวางท่าเป็นคนมั่นๆ

395
00:20:07,480 --> 00:20:09,720
‎แต่เวลาที่เจอผู้เชี่ยวชาญ

396
00:20:10,600 --> 00:20:15,000
‎ก็อดกังวลไม่ได้ว่าฉันดูเป็นคนไร้สมอง

397
00:20:15,520 --> 00:20:19,000
‎แล้วพอคิดว่า "จงเต้นเหมือนไม่มีใครมอง"

398
00:20:19,080 --> 00:20:20,640
‎มันก็ช่วยได้เยอะเลย

399
00:20:20,720 --> 00:20:21,920
‎เป็นเหมือนของขวัญ

400
00:20:22,640 --> 00:20:25,000
‎ทำไมแอริสตอเติลคิดอย่างนั้นคะ

401
00:20:26,640 --> 00:20:30,120
‎ไม่ทราบมาก่อนว่าแอริสตอเติลพูด

402
00:20:30,200 --> 00:20:33,000
‎เรื่องเต้นเหมือนไม่มีใครมอง

403
00:20:33,080 --> 00:20:35,280
‎ฉันว่าเขาไม่ได้พูด

404
00:20:35,360 --> 00:20:36,720
‎เขาพูดไม่ใช่เหรอ

405
00:20:36,800 --> 00:20:39,840
‎ถ้าพูด ฉันก็ไม่เคยทราบ และไม่ทราบสาเหตุ

406
00:20:39,920 --> 00:20:41,520
‎แต่คิดว่าไม่ใช่นะ

407
00:20:42,680 --> 00:20:45,480
‎ถามว่ามีคำพูดคล้ายๆ กัน

408
00:20:47,120 --> 00:20:49,960
‎เรื่องความมั่นใจในตัวเองมั้ย

409
00:20:52,320 --> 00:20:53,800
‎ฉันว่าก็ไม่มี

410
00:20:53,880 --> 00:20:54,720
‎อ้อ

411
00:20:57,240 --> 00:20:58,160
‎โอเค

412
00:21:00,320 --> 00:21:03,520
‎ผู้เชี่ยวชาญอาจแย้งเรื่องสิ่งที่พูด

413
00:21:03,600 --> 00:21:07,080
‎แต่ไม่ต้องสงสัย
‎นักบุกเบิกกรีกเปลี่ยนวิธีคิดเรา

414
00:21:07,920 --> 00:21:10,880
‎นักปรัชญาเคยคิดเรื่องใหญ่หลวง

415
00:21:10,960 --> 00:21:12,200
‎จนสมองแตกมั้ย

416
00:21:13,080 --> 00:21:14,240
‎เท่าที่รู้ก็ไม่

417
00:21:14,320 --> 00:21:16,680
‎รู้รึเปล่าสมองคนมีแต่ท่อ

418
00:21:16,760 --> 00:21:18,680
‎- นักปรัชญา…
‎- ไม่รู้

419
00:21:19,320 --> 00:21:20,920
‎- ไม่รู้เหรอ
‎- ไม่รู้

420
00:21:21,000 --> 00:21:22,640
‎สมองคนเรามีแต่ท่อ

421
00:21:22,720 --> 00:21:26,680
‎นักปรัชญาเกิดความคิด

422
00:21:26,760 --> 00:21:31,560
‎และพยายามผลักดันมันผ่านท่อต่างๆ

423
00:21:31,640 --> 00:21:34,720
‎เวลามีความคิดใหญ่ๆ เราสมควรต้องแตกมัน

424
00:21:34,800 --> 00:21:37,720
‎เป็นความคิดเล็กๆ ขนาดเท่าถั่ว

425
00:21:37,800 --> 00:21:40,720
‎แล้วส่งต่อไปเร็วๆ

426
00:21:40,800 --> 00:21:43,800
‎หรือกัดฟันยัดมันผ่านท่อจิตใจ

427
00:21:43,880 --> 00:21:45,280
‎เป็นก้อนใหญ่

428
00:21:45,360 --> 00:21:48,040
‎กัดฟันแล้วภาวนาให้รอด

429
00:21:48,720 --> 00:21:51,960
‎เป็นวิธีอธิบาย

430
00:21:52,040 --> 00:21:56,200
‎แนวคิดสองแนวในวงปรัชญาที่น่าสนใจ

431
00:21:56,280 --> 00:21:59,600
‎ทางหนึ่งเน้นการวิเคราะห์

432
00:21:59,680 --> 00:22:04,800
‎ตัดแบ่งปัญหาให้กลายเป็นส่วนย่อยๆ

433
00:22:04,880 --> 00:22:09,200
‎- เท่าถั่ว
‎- อีกอันคือแนวสังเคราะห์

434
00:22:09,280 --> 00:22:12,720
‎ที่เน้นการมองภาพรวม

435
00:22:12,800 --> 00:22:16,880
‎ดังนั้น การเปรียบของคุณ

436
00:22:16,960 --> 00:22:19,880
‎เป็นวิธีนำเสนอที่น่าสนใจ

437
00:22:19,960 --> 00:22:23,400
‎ถึงปรัชญาปัจจุบันที่แบ่งเป็นสองแขนง

438
00:22:24,000 --> 00:22:24,920
‎ดีใช่มั้ย

439
00:22:25,000 --> 00:22:26,400
‎- ยอดเยี่ยม
‎- แจ๋ว

440
00:22:28,280 --> 00:22:31,720
‎ระหว่างนั้น อารยธรรมกรีกโบราณ
‎เผยแพร่ไปทั่วโลก

441
00:22:31,800 --> 00:22:34,600
‎ด้วยฝีมือของผู้นี้ อเล็กซานเดอร์มหาราช

442
00:22:35,120 --> 00:22:38,600
‎อเล็กซานเดอร์มหาราช
‎เป็นกษัตริย์ตอนอายุ 20

443
00:22:38,680 --> 00:22:41,840
‎ยกทัพตีเมืองไปทั่วแดนตะวันออกกลาง

444
00:22:41,920 --> 00:22:46,240
‎ครองจักรวรรดิที่ลากยาวจากกรีกไปจรดอินเดีย

445
00:22:46,320 --> 00:22:48,160
‎ตอนมีอายุ 30

446
00:22:48,240 --> 00:22:49,920
‎ผมเขาเป็นยังไงเหรอ

447
00:22:50,960 --> 00:22:51,840
‎ฉันไม่ทราบ

448
00:22:54,360 --> 00:22:58,000
‎อเล็กซานเดอร์ไม่ใช่
‎คนดังที่มีจักรวรรดิคนเดียว

449
00:22:58,080 --> 00:23:02,360
‎จิ๋นซีฮ่องเต้ก็รวมดินแดนแผ่นดินจีน

450
00:23:02,440 --> 00:23:05,360
‎เป็นตัวการ์ตูนแรกที่มีจักรวรรดิของตน

451
00:23:05,440 --> 00:23:07,200
‎และสร้างกำแพงเมืองจีน

452
00:23:07,920 --> 00:23:12,400
‎ว่ากันว่ากำแพงเมืองจีนคือสิ่งก่อสร้างเดียว

453
00:23:12,480 --> 00:23:14,280
‎ที่ได้ยินจากอวกาศ

454
00:23:14,360 --> 00:23:15,960
‎(จอห์น แมน นักประวัติศาสตร์)

455
00:23:16,040 --> 00:23:17,720
‎คุณไม่ได้ยินหรอกนะ

456
00:23:17,800 --> 00:23:20,720
‎เขาว่ากันว่าเห็นได้จากอวกาศ

457
00:23:20,800 --> 00:23:22,440
‎แต่ไม่จริง

458
00:23:23,080 --> 00:23:24,800
‎- คนจีนลอง…
‎- ไม่เห็นเหรอ

459
00:23:24,880 --> 00:23:28,880
‎นักบินอวกาศชาวจีนลองแล้ว แต่มองไม่เห็น

460
00:23:28,960 --> 00:23:30,760
‎- มองไม่เห็น
‎- ไม่เห็น

461
00:23:30,840 --> 00:23:33,280
‎เป็นกำแพงล่องหน แบบสนามพลัง

462
00:23:33,360 --> 00:23:35,880
‎ล่องหนแค่เวลามองจากอวกาศ

463
00:23:35,960 --> 00:23:38,000
‎แต่อยู่บนพื้นโลกมองเห็น

464
00:23:38,080 --> 00:23:39,640
‎พิลึกมาก ว่าไหมคะ

465
00:23:39,720 --> 00:23:41,840
‎เป็นปริศนาหลักอีกเรื่องมั้ย

466
00:23:41,920 --> 00:23:44,160
‎เรารู้รึเปล่าว่าจีนมีหลังคามั้ย

467
00:23:45,240 --> 00:23:46,960
‎มีหลังคาเมืองจีนรึเปล่า

468
00:23:47,040 --> 00:23:48,800
‎ไม่มีหลังคาเมืองจีน

469
00:23:49,960 --> 00:23:53,480
‎จักรวรรดิจีนมีความคิดสร้างสรรค์

470
00:23:53,560 --> 00:23:55,560
‎และความคิดปรัชญาล้นปรี่

471
00:23:55,640 --> 00:23:58,680
‎อย่างที่ปรากฏในเอกสารเมื่อหลายร้อยปี

472
00:23:58,760 --> 00:24:02,040
‎ก่อนหน้าการปล่อยเพลงชาติเบลเยียมแนวเทคโน

473
00:24:02,120 --> 00:24:03,720
‎"พัมป์อัปเดอะแจม"

474
00:24:39,440 --> 00:24:42,680
‎ชาวกรีกและจีนมีจักรวรรดิของตัวเอง

475
00:24:42,760 --> 00:24:44,720
‎แต่คำว่า "จักรวรรดิ"

476
00:24:44,800 --> 00:24:47,880
‎ทำให้นึกถึงสตาร์ วอร์ส

477
00:24:47,960 --> 00:24:48,920
‎หรือโรม

478
00:24:49,000 --> 00:24:51,280
‎นี่คือประวัติศาสตร์ ก็ต้องโรม

479
00:24:51,360 --> 00:24:55,720
‎จักรวรรดิที่ผงาดขึ้น
‎โดยมีจูเลียส ซีซาร์ปกครอง

480
00:24:55,800 --> 00:24:58,440
‎โรมันชื่อฉาวจนโปลันสกีมารับไม้ต่อ

481
00:24:59,240 --> 00:25:03,160
‎หนึ่งในเหตุผลที่เรายังรู้จักชาวโรมัน

482
00:25:03,240 --> 00:25:04,640
‎คือวิกิพีเดีย

483
00:25:05,200 --> 00:25:08,160
‎และที่วิกิพีเดียรู้เรื่องชาวโรมันเยอะ

484
00:25:08,240 --> 00:25:10,160
‎เป็นเพราะปอมเปอี

485
00:25:12,440 --> 00:25:15,640
‎ปอมเปอีทันสมัยมาก มีภูเขาไฟส่วนตัว

486
00:25:15,720 --> 00:25:17,800
‎ซึ่งละตินคือ "ภูเขาพิโรธ"

487
00:25:18,640 --> 00:25:21,880
‎มนุษย์กับภูเขาไฟอยู่กันอย่างสงบสุขหลายปี

488
00:25:21,960 --> 00:25:26,200
‎จนกระทั่งวันหนึ่งที่ผิดใจ และภูเขาไฟเลือก

489
00:25:26,280 --> 00:25:28,760
‎กลบฝังปอมเปอีด้วยเถ้าถ่านหนาๆ

490
00:25:29,800 --> 00:25:32,720
‎ทุกคนแข็งค้างกับที่

491
00:25:32,800 --> 00:25:36,280
‎ราวกับมีคนมาหยุดเวลา

492
00:25:36,360 --> 00:25:38,480
‎ปล่อยฝุ่นผงปลิวว่อน

493
00:25:38,560 --> 00:25:41,080
‎ซึ่งมีฤทธิ์ถึงตาย แต่ถ้ามองในแง่ดี

494
00:25:41,160 --> 00:25:43,760
‎นักโบราณคดีได้ขุมทรัพย์แหล่งข้อมูล

495
00:25:43,840 --> 00:25:45,600
‎เรื่องการใช้ชีวิตยุคนั้น

496
00:25:45,680 --> 00:25:49,800
‎เพราะมีภูเขาไฟ เรารู้ว่าชาวโรมันมีผิวสีเทา

497
00:25:49,880 --> 00:25:53,000
‎ศีรษะล้านเลี่ยน ใช้เวลานอนกับพื้น

498
00:25:53,080 --> 00:25:55,440
‎ภายในบ้านฝุ่นเขรอะ

499
00:25:55,960 --> 00:26:00,520
‎แต่มันยังรักษาสภาพชีวิตที่ล้ำสมัยอีกด้วย

500
00:26:00,600 --> 00:26:04,680
‎มีเครื่องอำนวยความสะดวก
‎เช่นระบบประปาในบ้าน การลงลิ้น

501
00:26:04,760 --> 00:26:08,000
‎จักรวรรดิโรมันล้ำสมัยมาก

502
00:26:08,080 --> 00:26:10,360
‎ผู้คนเห็นชาวโรมันคิดค้นหลายสิ่ง

503
00:26:10,440 --> 00:26:14,960
‎แต่บางทีก็แค่ปรับปรุงสิ่งที่ชาติอื่นทำไว้

504
00:26:15,040 --> 00:26:19,160
‎ฉันจะพูดชื่อให้คุณบอกว่าชาวโรมันคิดค้น

505
00:26:19,240 --> 00:26:20,320
‎หรือปรับปรุงนะ

506
00:26:20,400 --> 00:26:21,840
‎คิดค้นหรือปรับปรุง

507
00:26:22,600 --> 00:26:23,600
‎ทดสอบผมเลย

508
00:26:23,680 --> 00:26:26,280
‎- ระบบความร้อนใต้พื้น
‎- คิดค้น

509
00:26:26,840 --> 00:26:27,840
‎ปิ๊งป่อง

510
00:26:27,920 --> 00:26:30,400
‎- ปฏิทิน
‎- ปรับปรุง

511
00:26:31,720 --> 00:26:32,600
‎คุณเอ๋อ

512
00:26:33,600 --> 00:26:35,680
‎ห้ามตอบข้อถัดไป

513
00:26:35,760 --> 00:26:36,760
‎ถนน

514
00:26:36,840 --> 00:26:39,320
‎ไม่ใช่ คนเปอร์เซียสร้างถนน

515
00:26:39,400 --> 00:26:42,000
‎คนอื่นๆ อีกหลายชาติก็รู้จักถนน

516
00:26:42,080 --> 00:26:44,000
‎คุณเอ๋อไง ตอบข้อนี้ไม่ได้

517
00:26:44,080 --> 00:26:46,000
‎- จริงด้วย
‎- คอนกรีต

518
00:26:46,080 --> 00:26:47,960
‎- คิดค้น
‎- ปิ๊งป่อง

519
00:26:48,040 --> 00:26:48,960
‎ตัวอักษร

520
00:26:49,640 --> 00:26:51,680
‎ไม่ได้คิดค้นแน่นอน

521
00:26:51,760 --> 00:26:53,640
‎และคงไม่ได้ปรับปรุงด้วย

522
00:26:53,720 --> 00:26:55,560
‎- ออกแนว…
‎- เลือกสักทาง

523
00:26:55,640 --> 00:26:56,880
‎- ต้องเลือกเหรอ
‎- ค่ะ

524
00:26:59,000 --> 00:27:01,680
‎- ปรับปรุงก็ไม่ถูก…
‎- ปิ๊งป่อง

525
00:27:01,760 --> 00:27:04,320
‎- ฟอกสีก้น
‎- อะไรนะ

526
00:27:04,400 --> 00:27:05,680
‎ฟอกสีก้น

527
00:27:06,480 --> 00:27:07,600
‎ฟอกสีก้น…

528
00:27:10,280 --> 00:27:13,440
‎- นึกไม่ออกเลยว่าทางไหน
‎- ลองเดาดู

529
00:27:13,520 --> 00:27:15,760
‎- คืออะไรยังไม่รู้
‎- ฟอกสีก้น

530
00:27:15,840 --> 00:27:18,200
‎- จริงเหรอ
‎- ใช่ ให้ขาวขึ้น

531
00:27:18,800 --> 00:27:20,080
‎บ้านผมไม่เห็นจะมี

532
00:27:20,160 --> 00:27:22,840
‎แต่ไม่รู้จริงๆ ว่าจะทางไหน ขอผ่าน

533
00:27:22,920 --> 00:27:25,240
‎คิดค้น ปรับปรุง ผ่านไม่ได้

534
00:27:28,240 --> 00:27:29,520
‎- ฟอกสีเหรอ
‎- ใช่

535
00:27:30,480 --> 00:27:31,920
‎ฟอกสีรูก้น

536
00:27:35,600 --> 00:27:37,640
‎เอาละ งั้นคิดค้น แต่ว่า…

537
00:27:39,640 --> 00:27:42,160
‎แค่ไม่กี่แสนปีก่อนนี้เอง

538
00:27:42,240 --> 00:27:45,080
‎มนุษย์อาศัยในถ้ำอย่างสัตว์

539
00:27:45,160 --> 00:27:49,480
‎แต่หลังมีการประดิษฐ์เทคโนโลยี
‎และพัฒนาวัฒนธรรม

540
00:27:49,560 --> 00:27:52,000
‎เราอาศัยในเมืองอย่างคน

541
00:27:52,080 --> 00:27:53,880
‎พอมาดูโรมันโบราณ

542
00:27:53,960 --> 00:27:57,240
‎เราคงพอจะยกโทษให้บรรพบุรุษที่กระหยิ่มใจ

543
00:27:57,320 --> 00:27:58,720
‎เหมือนเจมส์ คอร์เดน

544
00:27:59,360 --> 00:28:01,120
‎แต่จักรวรรดิโรมันไม่รู้เลย

545
00:28:01,200 --> 00:28:04,680
‎มันจะได้เจอกับ
‎เรื่องท้าทายสุดหิน คนรักสันติ

546
00:28:04,760 --> 00:28:06,520
‎พระเยซูคริสต์

547
00:28:06,600 --> 00:28:08,320
‎ฉายา "บุตรแห่งพระเจ้า"

548
00:28:09,120 --> 00:28:12,640
‎ตอนต่อไป เราจะดูการเผยแผ่ศาสนา

549
00:28:12,720 --> 00:28:16,440
‎ที่คล้ายๆ กับมีม
‎แต่มาพร้อมเสื้อผ้าและวิถีชีวิต

550
00:28:16,520 --> 00:28:19,360
‎และสุดยอดหนังสือสองเล่มในประวัติศาสตร์

551
00:28:19,440 --> 00:28:21,440
‎คัมภีร์ไบเบิลและอัลกุรอาน

552
00:28:21,520 --> 00:28:24,920
‎และตอบคำถามเสียทีว่า เล่มไหนเจ๋งสุด

553
00:28:47,000 --> 00:28:49,920
‎คำบรรยายโดย พรพรรณ มุกนพรัตน์