ΜΙΑ ΣΕΙΡΑ ΤΟΥ NETFLIX
Πότε έφτασαν οι άνθρωποι στην Αμερική;
Αν πήγατε σχολείο κάποια στιγμή ανάμεσα στο 1960 και το 2010 περίπου,
μάλλον έχετε διδαχτεί αυτήν την ιστορία.
Ότι τον τελευταίο Παγετώνα, ομάδες κυνηγών-συλλεκτών
πέρασαν μια χερσαία γέφυρα που συνέδεε την Ασία με τη Β. Αμερική
στον σημερινό Βερίγγειο Πορθμό.
Και ότι κάπου γύρω στα 13.000 χρόνια πριν καθώς έλιωναν οι πάγοι,
μετανάστευσαν νότια στην ενδοχώρα της Αμερικής.
Η αρχαιολογία πίστευε ότι η Αμερική
δεν κατοικούνταν από ανθρώπους μέχρι 13.000 χρόνια πριν.
Ήταν επικρατούσα ιδεολογική δομή στη μελέτη της Αμερικής.
Αλλά ήταν λάθος.
Η παλιά ιδέα έχει αναιρεθεί εντελώς
από την ανακάλυψη πολύ παλιότερων κατάλοιπων.
Απολιθωμένα ανθρώπινα ίχνη βρέθηκαν στην έρημο του Νέου Μεξικού
που χρονολογούνται στα 22.000 χρόνια πριν, στο απόγειο του τελευταίου Παγετώνα.
Αν και αμφισβητούνται ακόμη,
στοιχεία για προγενέστερη ανθρώπινη παρουσία
που χρονολογούνται στα 130.000 χρόνια πριν έχουν αρχίσει να κάνουν την εμφάνισή τους.
Είναι ώρα να επανεξετάσουμε ολόκληρο το χρονολόγιο
της ανθρώπινης ιστορίας στην Αμερική.
Ο ΧΑΜΕΝΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ
Πολύ λίγα έχουν μείνει από τα αρχαία μνημεία της Β. Αμερικής.
Περισσότερο από το 90% των κατασκευών που καταγράφηκαν τον 19ο αιώνα
έχουν εξαφανιστεί εντελώς
και από το λιγότερο του 10% που απομένει,
η πλειονότητα έχει καταστραφεί.
Είναι ανησυχητικό όταν φανταζόμαστε τι πολύτιμα μυστικά των αρχαίων
χάθηκαν στις αποικιοκρατικές αρπαγές γης
και στη συστηματική συντριβή των γηγενών πεποιθήσεων,
παραδόσεων και μνημείων που ακολούθησε.
Οι λίγοι διασωθέντες χώροι
ίσως παίξουν ρόλο στην εδραίωση της πιθανότητας ενός χαμένου πολιτισμού.
Χώροι όπως αυτός, γνωστός ως Πόβερτι Πόιντ.
ΠΟΒΕΡΤΙ ΠΟΪΝΤ
Παίρνει το κάπως περίεργο όνομά του
από τη φυτεία που υπήρχε στο σημείο…
ΑΡΚΑΝΣΑΣ - ΛΟΥΙΖΙΑΝΑ ΠΟΤΑΜΟΣ ΜΠΑΪΟΥ ΜΕΪΚΟΝ
ΜΙΣΙΣΙΠΗΣ - ΒΙΚΣΜΠΕΡΓΚ ΜΙΣΙΣΙΠΙ - ΤΖΑΚΣΟΝ
…μόλις 24 χλμ. δυτικά
του ποταμού Μισισιπή στη βορειοανατολική Λουιζιάνα.
Για πολύ καιρό, θεωρούνταν απλώς ένας γραφικός λόφος
που ανέρχεται από τον βοσκότοπο.
Όμως, δεν είναι απλώς ένας λόφος.
Οι αρχαιολόγοι δεν αμφισβητούν πια
ότι είναι μια τεράστια ανθρωπογενής χωμάτινη κατασκευή,
γνωστή σήμερα απλώς ως Ύψωμα Α.
Και όταν η γύρω περιοχή
βρέθηκε γεμάτη πήλινα τέχνεργα και ανθρώπινες φιγούρες…
οι αρχαιολόγοι κατάλαβαν ότι είναι μέρος ενός μεγαλύτερου αρχαίου συγκροτήματος.
Η ανάβαση στο Ύψωμα Α αξίζει τον κόπο.
Έχεις μια οπτική εδώ πάνω που δεν έχεις κάτω.
Αυτό που παρατηρώ αμέσως είναι πόσο επίπεδη είναι αυτή η γη.
Αν βγάλεις τα δέντρα, όπως πιστεύω έκαναν οι αρχαίοι,
έχεις έναν απόλυτα επίπεδο ορίζοντα σε 360 μοίρες γύρω σου.
Μα δεν είναι κάποιου είδους αμυντική κατασκευή. Τι είναι, λοιπόν;
Κι από ψηλά ακόμα, δύσκολα έχεις την πλήρη εικόνα.
Όμως, έχουμε μια καλή ιδέα για την αρχική διάταξη του χώρου.
Και δεν μοιάζει με τίποτα από τον αρχαίο κόσμο.
Το Ύψωμα Α πιθανότατα στεκόταν αρχικά στα 30 μέτρα,
στερεώνοντας μια πλατεία 174 στρεμμάτων.
Με έξι ομόκεντρες ράχες,
η καθεμιά ίσως δύο μέτρα σε ύψος και ισιωμένη στην κορυφή
δημιουργώντας ένα ημικύκλιο με διάμετρο 1,2 χιλιομέτρων,
χωρισμένο από μια σειρά διαδρόμων,
σαν κάποιου είδους αμφιθέατρο.
Και διασκορπισμένα κοντά είναι έξι τεράστια ανθρωπογενή υψώματα
που χαρακτηρίστηκαν από τους αρχαιολόγους ως "Α" έως "Ζ".
Α - Β - Γ - Δ - Ε - Ζ
Ο χώρος είναι εκ των μεγαλύτερων
και πιο σύνθετων αρχαίων χώρων στη Β. Αμερική.
Τα παλιότερα τμήματά του χρονολογούνται στα 3.700 χρόνια πριν…
1.700 Π.Χ.
…πολύ πριν οι χτίστες καλλιεργήσουν γη ή εκθρέψουν ζώα.
Και οι αρχαίοι Αμερικανοί του Πόβερτι Πόιντ
μετά πέρασαν τα επόμενα 600 χρόνια
χτίζοντας και βελτιώνοντας συνεχώς τον χώρο.
Γιατί;
Δεν έχουν διασωθεί αρχεία ή παραδόσεις
για να μας πουν ποιος ήταν ο σκοπός του.
Οι αρχαιολόγοι κάνουν εικασίες.
Ο υπεύθυνος και ιστορικός, Μαρκ Μπρινκ Τζούνιορ,
παραδέχεται πρώτος ότι η συμβατική αρχαιολογία
δεν έχει μπορέσει να επιβεβαιώσει πολλά για τον μυστήριο χώρο.
Πες μου όλα όσα ξέρεις για τον χώρο.
ΜΑΡΚ ΜΠΡΙΝΚ ΤΖ. - ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΧΩΡΟΥ
Το Ύψωμα Α είναι μεγάλο,
το μεγαλύτερο ύψωμα που φτιάχτηκε στο Δυτικό Ημισφαίριο εκείνη την εποχή,
δηλαδή το Πόβερτι Πόιντ ήταν το κέντρο κάτι πολύ μεγάλου.
Υποδηλώνει, λοιπόν, ένα δυνατό κίνητρο από πίσω του.
Ποιο νομίζεις ότι μπορεί να ήταν το κίνητρο;
Δεν ξέρουμε.
Ήταν τελετουργικό κέντρο για κάποιο λόγο, αλλά δεν ξέρουμε ακόμη.
-Μπορούμε να προσθέσουμε το "ακόμη"; -Ναι.
Έχουμε μια ιδέα
γιατί χτίστηκε εδώ και όχι κάπου αλλού,
και έχει σχέση με έναν ακόμα αρχαιότερο χώρο περίπου τρία χιλιόμετρα νότια.
Πηγαίνοντας νότια…
ΜΠΑΘ, ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ - 6 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2019
…φτάνουμε στο Ύψωμα Λόουερ Τζάκσον.
Και τα τρία βασικά υψώματα του Πόβερτι Πόιντ
ευθυγραμμίζονται βόρεια-νότια με το Λόουερ Τζάκσον.
ΔΙΑΔΡΟΜΟΣ - ΥΨΩΜΑ Ε - ΥΨΩΜΑ Α - ΥΨΩΜΑ Β ΥΨΩΜΑ ΜΟΤΛΕΪ - ΛΟΥΙΖΙΑΝΑ
ΥΨΩΜΑ ΛΟΟΥΕΡ ΤΖΑΚΣΟΝ
Το Ύψωμα Λόουερ Τζάκσον είναι πολύ παλιότερο.
Χρονολογείται στο 3.500 π.Χ., είναι 5.500 χρονών.
Ωστόσο, οι χτίστες του Πόβερτι Πόιντ όχι μόνο το γνώριζαν,
αλλά το είχαν ως σταθεροποιητή όλου του χώρου.
Σαφώς οι αρχαίοι χτίστες ήξεραν γεωγραφία
και να στρέφουν κατασκευές στον αληθή βορρά.
Αλλά υπάρχει κάτι άλλο στο Πόβερτι Πόιντ
που οι αρχαιολόγοι δεν θέλουν να αναγνωρίσουν,
κωδικοποιημένο στη μοναδική γεωμετρία του.
Βλέπετε, ο επίπεδος ορίζοντας ολόγυρα σού επιτρέπει να παρατηρείς
την ανατολή και τη δύση του Ηλίου, της Σελήνης και των άστρων.
Είναι ένα μέρος για αστρονόμους.
Οι πιο πολλοί δεν το ξέρουμε. Γιατί άλλωστε;
Ζούμε με φωτορύπανση.
Ίσα που βλέπουμε τον ουρανό,
αλλά αν ήσασταν οι αρχαίοι και τον μελετούσατε,
θα παρατηρούσατε αυτό το φαινόμενο.
Ο Ήλιος έχει στάσεις στον ορίζοντα.
Τις αποκαλούμε ηλιοστάσια.
Ακινητοποιείται στο θερινό ηλιοστάσιο,
μένει στην ίδια θέση για δυο-τρεις μέρες
και μετά αρχίζει να κινείται προς τα πίσω κατά μήκος του ορίζοντα.
Το ίδιο και στο χειμερινό.
Ο αρχαιοαστρονόμος Ουίλιαμ Ρομέιν ανακάλυψε ότι αυτές οι ημερομηνίες,
τα ηλιοστάσια, οι μεγαλύτερες και μικρότερες μέρες του χρόνου αντίστοιχα,
σημαδεύονταν στο Πόβερτι Πόιντ
από ένα καλοσχεδιασμένο σύστημα ευθυγραμμίσεων.
Αν σταθείς στην ανατολική άκρη του οβάλ χώρου
στην καρδιά της πλατείας,
το ηλιοβασίλεμα του θερινού ηλιοστασίου ευθυγραμμίζεται με το Ύψωμα Β,
το παλιότερο ύψωμα.
Και από την ίδια θέση,
το ηλιοβασίλεμα του χειμερινού ηλιοστασίου πέφτει πίσω από το Ύψωμα Ε.
Πηγαίνετε στη δυτική άκρη του ίδιου εσωτερικού οβάλ
και θα δείτε ότι ο Ήλιος του θερινού ηλιοστασίου ανατέλλει πάνω από το Ύψωμα Γ…
Γ
…ενώ ο Ήλιος του χειμερινού ηλιοστασίου ανατέλλει πάνω από το Ύψωμα Δ.
Δ
Και αν κοιτάξετε ακριβώς δυτικά μέσα από το κέντρο της πλατείας
την εαρινή ή τη φθινοπωρινή ισημερία,
ο Ήλιος φαίνεται να πέφτει στη βόρεια άκρη του Υψώματος Α
πριν χαθεί πίσω από τον ορίζοντα.
Ίσως κι άλλες κατασκευές στο Πόβερτι Πόιντ
να παρακολουθούν αλλαγές στον ουρανό.
Σε μια γωνία του χώρου,
οι αρχαιολόγοι βρήκαν έναν μεγάλο κύκλο από τρύπες
που σήμερα ορίζονται από λευκούς στύλους.
Δεν ξέρουμε πόσο ψηλοί ήταν οι αρχικοί στύλοι σε αυτές τις τρύπες,
αλλά στο συνολικό του σχέδιο,
μου θυμίζει το προϊστορικό Γούντχεντζ κοντά στο Στόουνχεντζ στην Αγγλία.
ΓΟΥΝΤΧΕΝΤΖ, ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ
Το μοναδικό στο Πόβερτι Πόιντ είναι το πόσους κύκλους με ξύλα διαθέτει.
Πόσοι τέτοιοι κύκλοι υπάρχουν εδώ;
Υπάρχουν τουλάχιστον 40 τέτοιοι κύκλοι.
Η κλίμακα;
Κάποιοι είναι κάπως μικροί, διαμέτρου ίσως 18 μέτρων,
κάποιοι είναι μεγαλύτεροι, διαμέτρου 60 μέτρων,
αλλά οι ημερομηνίες τους ποικίλλουν πολύ.
Φτιάχτηκαν σε εκατοντάδες χρόνια,
διαρκώντας γενεές αρχαίων Αμερικανών,
που άλλαζαν τη θέση και το μέγεθός τους με τον καιρό.
Μου θυμίζει τη Μάλτα όπου οι χτίστες μεγάλιθων
άλλαζαν συνεχώς τον προσανατολισμό των ναών…
ΜΑΛΤΑ
…για να αντικρίζουν τον Σείριο, με αποκορύφωμα τον Τζγκαντία.
Και το Γκεμπεκλί Τεπέ στην Τουρκία
όπου οι αρχαίοι έχτισαν ναούς
σε ένα διάστημα χιλίων χρόνων περίπου…
ΓΚΕΜΠΕΚΛΙ ΤΕΠΕ
…πάλι για να παρακολουθούν την κίνηση των άστρων.
Είναι όλα τεράστια έργα,
με συνεχή ανακατασκευή των δομών…
ΤΖΓΚΑΝΤΙΑ - ΜΑΛΤΑ
…και αλλαγή του προσανατολισμού τους ανά γενεές.
Μπορεί οι κύκλοι του Πόβερτι Πόιντ να σχεδιάστηκαν
επίσης για να παρακολουθούν κάτι στον ουρανό;
Οι εξεζητημένες γνώσεις, η αληθινή επιστήμη
φαίνονται στη γεωμετρία και την αστρονομία του χώρου.
Ωστόσο, οι συμβατικοί αρχαιολόγοι διστάζουν
να αναγνωρίσουν την αστρονομία στους κύκλους του Πόβερτι Πόιντ.
Εδώ δεν νομίζω ότι βγάζουν νόημα.
Γιατί οι άνθρωποι που ζούσαν κι έφτιαξαν το μέρος
να μην ενδιαφέρονταν για τον ουρανό;
-Δεν λέω πως όχι. -Όχι.
Βάζω στοίχημα πως ναι.
Ποια ήταν η χρήση των κύκλων;
Δεν ξέρουμε ακόμη
αν είχαν αστρονομικές χρήσεις.
Ναι.
Οι αρχαίοι πολιτισμοί είχαν εμμονή με τον ουρανό.
Η ίδια η ιδέα δεν αμφισβητείται,
αλλά η αρχαιολογία τη θεωρεί άσχετη.
Ο λόγος είναι, εν μέρει,
ότι οι αρχαιολόγοι δεν καταλαβαίνουν καθόλου την αστρονομία.
Δεν έχουν μάθει να το κάνουν,
και δεύτερον, το θεωρούν παρέμβαση
στον κλάδο τους από ξένους.
Δεν ισχυρίζομαι ότι το Πόβερτι Πόιντ φτιάχτηκε
από τον χαμένο προηγμένο πολιτισμό που ψάχνω.
Αλλά με ενδιαφέρει η προέλευση
της σύνθετης αστρονομίας και γεωμετρίας
που αξιοποιήθηκαν εδώ.
Υπάρχουν στοιχεία ότι προηγμένες γνώσεις
αρχιτεκτονικής, μετρητικής και αστρονομίας κληρονομήθηκαν από προγενέστερη εποχή,
αλλά από ποιον και πόσο προγενέστερα;
Δεν λέω ότι οι αρχαίοι που ζούσαν εδώ
δεν ήταν ικανοί να ανακαλύψουν και να ενσωματώσουν
τις αστρονομικές παρατηρήσεις στους χώρους τους από μόνοι τους.
Αντιθέτως.
Έχουμε ξεπεράσει τη φάση
που θεωρούμε τους Γηγενείς Αμερικανούς
απλώς κυνηγούς-συλλέκτες.
Ήταν πολύ πιο πολύπλοκοι και πολύ πιο εξελιγμένοι από αυτό.
Και η εικόνα τους για τη θέση της Γης στο σύμπαν
που εκφράζεται από τις ευθυγραμμίσεις
είναι ουσιαστικά η ίδια εικόνα
που έχουμε δει σε άλλους αρχαίους χώρους…
ΠΥΡΑΜΙΔΑ ΤΗΣ ΤΣΟΛΟΥΛΑ - ΜΕΞΙΚΟ
ΜΝΑΪΝΤΡΑ - ΜΑΛΤΑ
…με την ίδια εστίαση
στην ιερή σύνδεση μεταξύ Γης και ουρανού.
ΣΤΟΟΥΝΧΕΝΤΖ - ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ
ΚΑΡΝΑΚ - ΑΙΓΥΠΤΟΣ
Το Πόβερτι Πόιντ είναι ένας από τους 800 χώρους υψωμάτων
που διασώζονται στη Λουιζιάνα.
ΧΩΡΟΣ ΚΑΧΟΚΙΑ - ΙΛΙΝΟΪ
Ενώ στη Βόρεια Αμερική συνολικά,
από το αρχικό σύνολο του ενός εκατ. υψωμάτων…
ΙΝΔΙΑΝΙΚΑ ΕΤΟΟΥΑ ΥΨΩΜΑΤΑ - ΤΖΟΡΤΖΙΑ
…απομένουν γύρω στα 100.000.
ΥΨΩΜΑΤΑ-ΟΜΟΙΩΜΑΤΑ - ΑΪΟΒΑ
Ανάμεσά τους, το πιο θεαματικό παράδειγμα υψώματος
που εκφράζει την ιερή σύνδεση Γης και ουρανού
βρίσκεται περίπου 950 χλμ. βορειοανατολικά του Πόβερτι Πόιντ στο Οχάιο,
ένας χώρος που ίσως κρατά το κλειδί για να καταλάβουμε τι έπαθε
ο χαμένος πολιτισμός που ψάχνω.
Πάνω σε μια δασόφυτη ράχη
βρίσκεται ένα εντυπωσιακό ύψωμα-ομοίωμα.
Μια γιγαντιαία χωματουργική εργασία σε σχήμα ζωντανού πλάσματος.
Σε αυτήν την περίπτωση, ένα φίδι 400 μέτρων.
Λέγεται Ύψωμα του Φιδιού.
ΥΨΩΜΑ ΤΟΥ ΦΙΔΙΟΥ
Έχει κουλουριασμένη ουρά,
επτά καμπύλες στο σώμα του τυλίγονται στο κεφάλι,
όπου τα ορθάνοιχτα σαγόνια φαίνεται πως θα καταπιούν ένα οβάλ χωματουργικό.
Ακόμα κι από αέρος, δύσκολα διακρίνεις όλες τις λεπτομέρειες.
Όμως, λαμβάνοντας υπόψη τις νέες ανακαλύψεις για την αρχική του κατασκευή
και αφαιρώντας τα δέντρα,
μπορούμε να αποκαλύψουμε πώς έμοιαζε στην ακμή του.
Το Ύψωμα του Φιδιού εκτείνεται πάνω από 400 μέτρα
από τα σαγόνια στα βορειοδυτικά
μέχρι την ουρά στη νοτιοδυτική γωνία του λόφου.
Αρχικά, υπήρχε ένας κύκλος από όρθιες πέτρες δίπλα στο κεφάλι,
άγνωστης λειτουργίας.
Και πίσω ακριβώς από το κεφάλι, δύο διακοσμητικές προεκτάσεις,
επίσης, άγνωστης λειτουργίας.
Το Ύψωμα του Φιδιού είναι μια ξεχωριστή, κομψή κατασκευή
που εμφυσεί κατάπληξη σε όσους την επισκέπτονται.
Είναι σαφώς ένα αρχαίο και μυστήριο μέρος.
Ποιος, όμως, έφτιαξε το ομοίωμα και γιατί;
ΟΧΑΪΟ - ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΠΙΝΑΚΙΔΑ
Η ταμπέλα θα σας πει ότι χτίστηκε γύρω στο 1000 μ.Χ.
από έναν λαό γηγενών που αποκαλείται Πολιτισμός Αρχαίου Οχυρού.
Όμως, η ταμπέλα, όπως πολλές ιστορικές πινακίδες, είναι λάθος.
Η αλήθεια είναι ότι κανείς δεν ξέρει την ηλικία του Υψώματος του Φιδιού.
Η ημερομηνία του 1000 μ.Χ.
στηρίχτηκε σε δύο μόνο βιολογικά δείγματα
από μέρη του υψώματος που ίσως ξαναφτιάχτηκαν αργότερα,
διότι μια άλλη αρχαιολογική έρευνα βρήκε δείγματα από τη βάση του φιδιού
που χρονολογούνται στο 321 π.Χ.
Τα στοιχεία ότι το Ύψωμα του Φιδιού ήταν
αντικείμενο αναστήλωσης είναι πολύ ξεκάθαρα.
Λέω πως αυτές οι αναστηλώσεις ανάγονται στο μακρινό παρελθόν.
Υπάρχει ένα πρόβλημα με την έρευνα της θεωρίας μου.
Οι διαχειριστές του υψώματος αποφάσισαν να μου απαγορεύσουν την είσοδο.
Προσπαθήσαμε επανειλημμένα να πάρουμε άδεια για να κάνουμε γύρισμα,
αλλά αρνήθηκαν να μας τη δώσουν.
ΥΨΩΜΑ ΤΟΥ ΦΙΔΙΟΥ
Για λόγους που θεωρώ ιδεολογικούς και μάλλον προσωπικούς.
Θα σας διαβάσω το μέιλ τους.
"Οφείλουμε να διασφαλίζουμε
ότι η ακεραιότητα κι η προστασία του Υψώματος,
και υλικώς
και στην ιστορική του ερμηνεία, διατηρούνται.
Επειδή ο παρουσιαστής της σειράς, Γκράχαμ Χάνκοκ,
προτείνει μια θεωρία και μια ιστορία που δεν συμφωνούν
με ό,τι ξέρουμε πως είναι αλήθεια για το Ύψωμα του Φιδιού,
το αίτημά σας απορρίπτεται".
Η σωστή λέξη για την υποτιθέμενη αποστολή να προστατέψουν την ερμηνεία του χώρου
είναι, φυσικά, η λογοκρισία.
Ποιος είναι πιο αποτελεσματικός τρόπος
για τους αρχαιολόγους να λογοκρίνουν και να συνθλίψουν αντίθετες απόψεις
από το να αρνηθούν την πρόσβαση σε αρχαιολογικούς χώρους;
ΕΙΝΑΙ ΤΡΕΛΟΣ Ο ΓΚΡΑΧΑΜ ΧΑΝΚΟΚ;
Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει.
Αυτή, δυστυχώς, είναι η συστηματική και σταθερή συμπεριφορά
των αρχαιολόγων.
Ασκούν λογοκρισία.
Ασκούν λογοκρισία χλευάζοντας και προσβάλλοντας εναλλακτικές ιδέες.
Τι έχει, λοιπόν, αυτή η θεωρία μου
που θεωρείται τόσο απαράδεκτο;
Απλούστατα, ο λόγος είναι ότι τολμώ να προτείνω
πως η ιδέα πίσω από το σχέδιο του Υψώματος του Φιδιού
ανάγεται σε μια εποχή πολύ νωρίτερα του 300 π.Χ.,
πάνω από 10.000 χρόνια νωρίτερα, στο τέλος της τελευταίας Εποχής των Παγετώνων.
Και για μένα, η απόδειξη βρίσκεται σε ένα από τα πιο εντυπωσιακά του γνωρίσματα,
το οποίο οι συμβατικοί αρχαιολόγοι δεν αναγνωρίζουν.
Επειδή και πάλι περιλαμβάνει τον ουρανό.
Αν πετάξετε πάνω από το Ύψωμα του Φιδιού το θερινό ηλιοστάσιο γύρω στις 21 Ιουνίου,
θα παρατηρήσετε κατευθείαν ότι τα σαγόνια
ευθυγραμμίζονται σχεδόν ακριβώς με το σημείο που δύει ο Ήλιος.
Αυτό συμβαίνει στο ηλιοβασίλεμα του θερινού ηλιοστασίου.
ΜΠΑΘ, ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ - 6 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2019
Βλέπετε το κεφάλι του φιδιού, φαίνεται πως ψάχνει τον Ήλιο,
και καθώς ο Ήλιος πέφτει, το βλέπετε ξεκάθαρα,
αυτήν την πανέμορφη ευθυγράμμιση ανάμεσα σε Γη και ουρανό.
Η μεγαλειότητα του χώρου σε συγκλονίζει.
Είναι προφανές σε όλους σήμερα
ότι αυτό δείχνει το κεφάλι του μεγάλου φιδιού.
Όμως, η αρχαιολογία περιφρονούσε και απέρριπτε την ιδέα για πολύ καιρό.
Ο οργανισμός που διοικεί τον χώρο
έχει επιτρέψει να αναπτυχθούν πολλά δέντρα γύρω από το κεφάλι.
Νομίζω ότι πιστεύουν πως παρέχει σκιά στους τουρίστες.
Μα αυτό που κάνει είναι να περιορίζει τον τεράστιο αντίκτυπο
της θέασης του κεφαλιού να δείχνει το ηλιοβασίλεμα.
Ο Τζεφ Ουίλσον, στον οποίο ανήκει η πιο πολλή γη δίπλα στο ομοίωμα,
είναι πρόεδρος του ανεξάρτητου γκρουπ "Φίλοι του Υψώματος του Φιδιού",
που είναι αφιερωμένο στη διατήρηση και προώθηση χώρων των Γηγενών Αμερικανών.
Το Ύψωμα του Φιδιού είναι πολύ σημαντικό για σένα.
Ναι, είναι πολύ προσωπικό για μένα.
Από τα πιο πνευματικά μέρη που έχω επισκεφτεί.
ΤΖΕΦ ΟΥΙΛΣΟΝ - ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ
Είναι ιερό μέρος.
Όταν το συναντάς,
φεύγεις νιώθοντας αλλαγμένος από την εμπειρία όταν έρχεσαι εδώ.
Ο πιο εκπληκτικός χώρος αρχαιοαστρονομίας στη Β. Αμερική,
χωρίς εξαιρέσεις.
Σε αυτό συμβάλλει η πρόσφατη επιβεβαίωση ότι οι Οικοδόμοι Υψωμάτων
ενσωμάτωσαν έξυπνα μια σειρά από ευθυγραμμίσεις ουρανού-εδάφους
στο σχέδιο του υψώματος.
Το κέντρο της δεύτερης καμπύλης
δείχνει εκεί που ανατέλλει ο Ήλιος στο θερινό ηλιοστάσιο
και το κέντρο της επόμενης καμπύλης
σημαδεύει την ανατολή στην εαρινή και φθινοπωρινή ισημερία
όταν η νύχτα και η μέρα είναι ίσες.
Το κέντρο της τελευταίας καμπύλης
σημαδεύει την ανατολή του Ηλίου στο χειμερινό ηλιοστάσιο,
τη μικρότερη μέρα του χρόνου.
Όσο για τη λεπτομερώς κουλουριασμένη ουρά,
αν τραβήξετε μια ευθεία γραμμή από το κέντρο της
ως την άρθρωση των σαγονιών,
θα δείτε ότι προσανατολίζεται ακριβώς στον αληθή βορρά.
Η κατασκευή του και η αποκρυπτογράφηση
των αστρονομικών ευθυγραμμίσεων που έχουν ενσωματωθεί στο σχέδιο
-είναι ένα εκπληκτικό μεγαλοφυές έργο… -Ναι.
…των προϊστορικών Γηγενών.
Ναι. Και αυτή η μεγαλοφυΐα παραβλέπεται εύκολα, βασικά.
Η αρχαιολογία παίρνει σοβαρά την αστρονομία του χώρου;
Την παίρνουν σοβαρά αρκετοί αρχαιολόγοι;
Δεν νομίζω, όχι.
Πολύ λίγοι άνθρωποι της δίνουν σημασία ή τη λαμβάνουν υπόψη.
Λες και οι συμβατικοί αρχαιολόγοι θέλουν να πιστεύουμε
ότι αυτές οι αστρονομικές ευθυγραμμίσεις συμβαίνουν τυχαία.
Νομίζω ότι υπήρχαν λαοί στην αρχαία Γηγενή Αμερική
με προηγμένες ικανότητες έρευνας, γεωμετρίας και αστρονομίας,
και τις έθεσαν σε εφαρμογή στη δημιουργία μεγάλων μνημείων,
τα περισσότερα εκ των οποίων έχουν διαλυθεί δραματικά.
Αυτές οι ακριβείς ηλιακές ευθυγραμμίσεις που εκδηλώνονται σε γιγαντιαία κλίμακα
είναι ένα εξαιρετικό κατόρθωμα των κυνηγών-συλλεκτών
που ζούσαν τον 3ο αιώνα π.Χ.
Όμως, στοιχεία υποδηλώνουν ότι η ράχη που κάθεται το ύψωμα
θεωρούνταν ιερή για χιλιάδες χρόνια πριν από αυτό.
Όλοι οι πολιτισμοί που υπήρξαν ποτέ εδώ
κι ανάγονται στον τελευταίο Παγετώνα άφησαν πολιτισμικά κατάλοιπα στο ύψωμα.
Αυτό που μου λέει η συνεχής ανθρώπινη παρουσία εδώ
είναι ότι ο χώρος είναι ιερός για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Μάλιστα.
Μου φαίνεται πως πρέπει να ληφθεί υπόψη
στο αρχαιολογικό αφήγημα.
Να είναι μέρος της ιστορίας του.
Ναι.
Οι αρχαιολόγοι έχουν κάνει λάθη και μπορεί να ξανακάνουν.
Γενικά, είναι προφανές ότι η προέλευση του Υψώματος του Φιδιού είναι περίπλοκη.
Κι αν το 321 π.Χ. δεν είναι το έτος της κατασκευής του Υψώματος του Φιδιού,
αλλά ένα έτος των πολλών ανοικοδομήσεων;
Ας μην ξεχνάμε ότι έχουμε να κάνουμε με ένα φίδι
και ότι τα φίδια είναι γνωστά για την ικανότητά τους να αλλάζουν δέρμα.
Είναι μια πιθανότητα που υποδεικνύει η μοναδική ευθυγράμμιση του υψώματος.
Βλέπετε, δεν είναι τέλεια.
Σήμερα ο Ήλιος του θερινού ηλιοστασίου, όπως φαίνεται από το ύψωμα,
δύει περίπου δύο βαθμούς πέρα από το ακριβές κέντρο των σαγονιών.
Φαίνεται αρκετά κοντά με γυμνό μάτι.
Όμως, δυσκολεύομαι να πιστέψω ότι οι άνθρωποι που συνέλαβαν και έφτιαξαν
αυτό το εξεζητημένο ομοίωμα παρακολουθώντας τις ημερολογιακές στιγμές
θα έκαναν τόσο κόπο και δεν θα το έκαναν σωστά.
Νομίζω ότι το έκαναν σωστά.
Παίζει ρόλο ο τρόπος που η Γη μετακινείται στον άξονά της ανά χιλιετίες.
Σε ένα φαινόμενο γνωστό στους αστρονόμους
που το αποκαλούν απόκλιση της εκλειπτικής.
Για να το πούμε απλά,
η Γη, ως γνωστόν, γέρνει στον άξονα,
αλλά αυτή η κλίση δεν είναι σταθερή.
Αλλάζει κατά τη διάρκεια ενός κύκλου 41.000 χρόνων.
Αλλάζει δυόμισι βαθμούς σε αυτό το διάστημα.
Ταλαντεύεται μπρος πίσω,
και αυτό επηρεάζει τη θέση ανατολής του Ηλίου στο θερινό ηλιοστάσιο.
Αντί να ρωτάμε γιατί τα σαγόνια
δεν ευθυγραμμίζονται τέλεια με το ηλιοβασίλεμα,
γιατί δεν κάνουμε μια άλλη ερώτηση;
Πότε, αν λάβουμε υπόψη αυτήν την απόκλιση της εκλειπτικής,
ευθυγραμμίζονταν τέλεια τα ορθάνοιχτα σαγόνια κι η δύση του Ηλίου;
Τελικά δεν ήταν χίλια χρόνια πριν…
1.000 Μ.Χ.
…ούτε 2.300 χρόνια πριν,
που οι αρχαιολόγοι επιμένουν πως φτιάχτηκε το Ύψωμα του Φιδιού.
Το στόμα του φιδιού ήταν κεντραρισμένο ακριβώς στον Ήλιο
περίπου 12.800 χρόνια πριν…
10.800 Π.Χ.
…στο τέλος του τελευταίου Παγετώνα…
όταν η ράχη που φτιάχτηκε το φίδι
καταλάμβανε η ίδια ένα εξαιρετικά σημαντικό σημείο.
Στο απόγειο της Εποχής των Παγετώνων, περίπου 20.000 χρόνια πριν…
ΕΙΡΗΝΙΚΟΣ - ΦΥΛΛΟ ΠΑΓΟΥ ΚΟΡΔΙΛΙΕΡΑΣ Β. ΑΜΕΡΙΚΗ - ΦΥΛΛΟ ΠΑΓΟΥ ΛΑΥΡΕΝΤΙΟΥ
…η Β. Αμερική καλύπτονταν από ένα παγοκάλυμμα πάνω από ένα χλμ. βαθύ.
Σήμερα, η Κοιλάδα του Υψώματος του Φιδιού στο Οχάιο είναι δασόφυτη,
αλλά μην την κοιτάτε τώρα.
Ας τη δούμε όπως ήταν την τελευταία Εποχή των Παγετώνων.
Αυτή η κοιλάδα, όπου φτιάχτηκε το μεγάλο φίδι,
σηματοδοτεί το νοτιότερο άκρο του παγοκαλύμματος της Βόρειας Αμερικής.
Οι τεράστιοι γκρεμοί πάγου που υψώνονταν σε αυτήν τη ράχη
θα έμοιαζαν με κάτι από μυθιστόρημα φαντασίας.
Στους ανθρώπους που ζούσαν τότε
θα έμοιαζε ότι δρούσε κάποια καλή μαγική δύναμη.
Μα οποιαδήποτε γιορτή για το τέλος του πάγου θα ήταν σύντομη,
γιατί κάποια στιγμή περίπου 12.800 χρόνια πριν,
όταν το φίδι ευθυγραμμιζόταν τέλεια με το θερινό ηλιοστάσιο,
κάτι τεράστιο συνέβαινε σε όλο τον πλανήτη.
Κάτι αποκαλυπτικό
που λέγεται Νεότερος Δρυάς.
Ήταν μια περίοδος κλιματικής αλλαγής κι ανοδικής στάθμης της θάλασσας.
Η ανθρωπότητα επέζησε, αλλά μετά βίας.
Είναι ενδιαφέρον, μέσω της ευθυγράμμισης με το ηλιοβασίλεμα θερινού ηλιοστασίου,
που το Ύψωμα του Φιδιού χρησιμεύει ως πινακίδα, ως σφραγίδα ημερομηνίας,
στρέφοντας την προσοχή μας στον ουρανό πριν από 12.800 χρόνια,
μια εποχή που ξέρουμε ότι έγινε ένας παγκόσμιος κατακλυσμός
αρκετά μεγάλος για να διαλύσει έναν προηγμένο πολιτισμό.
Και πάλι, θυμάμαι το Γκεμπεκλί Τεπέ,
όπου φιγούρες πλασμάτων σκαλισμένες σε μια θεαματική κολόνα
απεικονίζουν τη θέση των άστρων στο θερινό ηλιοστάσιο
στη διάρκεια του Νεότερου Δρυά.
Δεν είναι τυχαίο κατά τη γνώμη μου ότι η ευθυγράμμιση φιδιού-ηλιοστασίου
υποδεικνύει επίσης την ίδια εποχή κατακλυσμού.
Γιατί ένα φίδι, όμως;
Μεγάλης σημασίας, νομίζω,
είναι οι πολλοί μύθοι των Γηγενών Αμερικανών
στους οποίους γιγαντιαία φίδια σχετίζονται άμεσα με κατακλυσμικές αλλαγές στη Γη.
Υπάρχει ένας αρχαίος θρύλος των Ιροκουά
των οποίων η επικράτεια στο απόγειο της ισχύος τους εκτεινόταν στο Οχάιο.
Ο κακός του θρύλου είναι ένα τεράστιο φίδι με κέρατα.
Παλιά, ένα χωριό μαστιζόταν από ένα μεγάλο φίδι
που ζούσε σε μια λίμνη κοντά.
Έτσι, το μεγάλο πνεύμα στον ουρανό έστειλε έναν ήρωα για να το νικήσει.
Σε μια βάναυση μάχη, αστραπές χτύπησαν το φίδι,
ο ήχος ταρακούνησε τη Γη και οι αναλαμπές ήταν τόσο φωτεινές
που οι άνθρωποι προφύλαξαν τα μάτια τους, κάλυψαν τα αυτιά τους και κρύφτηκαν.
Οι ίδιοι οι αστερισμοί ξεκόλλησαν από τον νυχτερινό ουρανό
και συνετρίβησαν στη Γη με έναν σφοδρό ήχο και αφόρητη ζέστη.
Ένα άστρο έπεσε μέσα στη λίμνη, τραυματίζοντας το φίδι.
Καθώς το μεγάλο φίδι κοπανιόταν από πόνο,
έστειλε κύματα 30 μέτρων
να χτυπήσουν τις κοιλάδες σε μια σειρά μεγάλων πλημμυρών.
Το μεγαλύτερο μέρος της φυλής δεν επέζησε, αλλά το φίδι εκδιώχθηκε.
ΚΑΡΑΧΑΝ ΤΕΠΕ - ΤΟΥΡΚΙΑ
Έχουμε ήδη δει εικόνες φιδιών σε αρχαία μνημεία σε όλο τον κόσμο.
ΣΟΤΣΙΚΑΛΚΟ - ΜΕΞΙΚΟ
Σε ναούς στο Μεξικό,
αφιερωμένους στον Κετζαλκόατλ, το φτερωτό φίδι…
ΤΖΓΚΑΝΤΙΑ - ΜΑΛΤΑ
…στον ναό του Τζγκαντία στη Μάλτα,
και να πέφτουν από τους ουρανούς στις κολόνες του Γκεμπεκλί Τεπέ.
ΓΚΕΜΠΕΚΛΙ ΤΕΠΕ - ΤΟΥΡΚΙΑ
Είναι ένα ισχυρό σύμβολο
σε χώρους που μας προσκαλούν να κοιτάξουμε στον ουρανό.
ΠΥΡΑΜΙΔΑ ΤΗΣ ΤΣΟΛΟΥΛΑ - ΜΕΞΙΚΟ
Γιατί;
Νομίζω πως ο θρύλος των Ιροκουά έχει παραπάνω από ένα ψήγμα αλήθειας.
Ίσως τα άστρα,
ή κάτι που έμοιαζε με άστρα, έπεσαν πράγματι στη Γη.
Ίσως υπήρξαν μεγάλες πλημμύρες μετά,
μέρος αυτών των συνταρακτικών κατακλυσμών του Νεότερου Δρυά.
Αν η αρχική εκδοχή του υψώματος
σχεδιάστηκε γύρω στο τέλος της τελευταίας Εποχής των Παγετώνων, όπως πιστεύω,
τότε, ίσως να προοριζόταν να μεταφέρει ένα μήνυμα στο μέλλον,
μια προειδοποίηση για το τι προκάλεσε τη σειρά των αποκαλυπτικών γεγονότων
περίπου 12.800 χρόνια πριν,
μια προειδοποίηση να ψάξουμε στον ουρανό άστρα που πέφτουν.
Ένα τεταρτημόριο γύρω από τη Γη,
υπάρχουν στοιχεία ότι κι άλλοι αρχαίοι λαοί ζούσαν με τον φόβο
μιας τέτοιας απειλής από ψηλά,
και πήραν μέτρα για να προστατευθούν
βαθιά στην καρδιά της Καππαδοκίας, στη σημερινή Τουρκία,
όπου θα πάω στη συνέχεια.
Υποτιτλισμός: Νάσια Γιαγκοπούλου